Diệt cá tạp trong ao đúng cách

Trong quá trình cải tạo, một số loài cá tạp không mong muốn vẫn xuất hiện ở ao. Chúng xâm nhập bằng nhiều cách thức khác nhau và mang lại ảnh hưởng xấu đến chất lượng tôm khi thả giống.

Cá tạp
Những loài cá tạp cạnh tranh trực tiếp với tôm trong ao

Lý do tại sao nên diệt cá tạp trong ao nuôi

Cá tạp có thể mang các vi khuẩn, mầm bệnh nguy hiểm gây hại cho tôm, nếu không tiêu diệt thì rất có khả năng tôm bị mắc các chứng bệnh EMS, đầu vàng, đốm trắng,… trong quá trình nuôi.

Ngoài ra, các loài cá tạp xuất hiện trong ao nuôi tôm sẽ cạnh tranh môi trường sống với tôm thẻ chân trắng. Theo thời gian nếu tỷ lệ các loài tạp này cao hơn sẽ ảnh hưởng đến sức khỏe tôm, tôm nuôi của bà con sẽ bị còi cọc, chậm phát triển vì thiếu hụt chất dinh dưỡng.

Khi các loài các tạp sinh sống cùng tôm, chúng sẽ ăn mất tôm, làm hao hụt số lượng tôm có trong ao.

Đối với ao nuôi chưa thả giống

Ao nuôi cần phải được cải tạo kỹ lưỡng trước khi thả giống, bón vôi và phơi đáy ao để tiêu diệt các loại giáp xác, cá tạp còn xót lại trong ao.

Khi cấp nước vào ao nên sử dụng túi lọc để ngăn bớt các con nhỏ, ấu trùng của các loại cá tạp xâm nhập vào ao.

Bà con cho chạy quạt nước từ 3-5 ngày, đây là thời gian thích hợp để trứng, ấu trùng nở rồi bắt đầu dùng thuốc Chlorine với liều lượng 25-30 ppm để diệt giáp xác, cá tạp… hiệu quả

Sau đó nên tiếp tục chạy quạt từ 10-12 ngày để lượng Clo trong ao giảm. Nên sử dụng men vi sinh để gây màu nước và cân bằng tảo hiệu quả. Đồng thời sản phẩm còn giúp ức chế các vi sinh vật gây bệnh, làm sạch nước ao nuôi đồng thời giúp giảm hình thành khí độc trong nước.

Đối với ao nuôi đã thả giống

Khi đã thả tôm vào ao không nên sử dụng Chlorine vì hóa chất có hoạt tính mạnh có nguy cơ diệt cả tôm.

Sau khi đã cho tôm vào ao và bắt đầu nuôi, có thể sử dụng bột bã trà (Saponin) giúp ức chế hô hấp các loài động vật máu đỏ sống dưới nước. Tôm thẻ là loài máu xanh nên sẽ không bị ảnh hưởng bởi Saponin. Thông thường chất này dùng để diệt cá tạp không dùng để diệt các loài giáp xác.

Một số loại dùng diệt cá tạp phổ biến hiện nay

Saponine 

Saponin (Bột bã trà) còn gọi là saponoid là một glycoside tự nhiên thường gặp trong nhiều loài thực vật. Saponin cũng có trong một số động vật như hải sâm, cá sao.

SaponinSaponin (bột bã trà). Ảnh: vinaplaza.vn

Saponin có nhiều nhất trong bã hạt trà, được chiết xuất từ hạt Camellia sp. Saponin được dùng để diệt cá tạp trong các ao nuôi tôm, vì nó là chất độc đối với cá nhưng không gây tác hại trên các loài giáp xác (tôm).

Khi dùng các chất này để diệt cá, người nuôi lưu ý tới độ mặn của nước ao nuôi vì đây là yếu tố quyết định tới tính chất của rotenon và saponin, khi độ mặn của nước ao nuôi càng lớn thì mức độ tác dụng của saponin càng lớn còn của rotenon càng giảm.

Clorine

Chlorine thường được dùng với mục đích chính là khử nhằm tiêu diệt hay làm bất hoạt các vi sinh vật trong nước. Nhưng với liều lượng cao, chlorine có thể diệt cá tạp hay giáp xác trong ao nuôi.

Khi sử dụng hóa chất Chlorine diệt khuẩn cần lưu ý vào chỉ số pH và hàm lượng vật chất lơ lửng có trong ao để phát huy hết tác dụng của chlorine.

Hiệu quả sử dụng giảm khi pH cao, khi đáy ao và nguồn nước có nhiều chất hữu cơ sẽ xảy ra phản ứng phụ, sinh ra chất độc cho tảo nên khó gây màu nước.

Sau khi sử dụng Chlorine nên chạy quạt để giảm hàm lượng Clo trong ao thời gian từ 10-12 ngày  thì mới sử dụng các sản phẩm khác tiếp tục.

Rotenon

Dây thuốc cá (Derris elliptica) được trồng nhiều ở Cà Mau, Bạc Liêu, Trà Vinh... để lấy rễ. Rễ có thể phơi khô chế thành dạng bột để sử dụng. Rễ dây thuốc cá chứa hoạt chất chính là Rotenon, có tác dụng độc với cá và côn trùng nên thường được dùng để làm cho cá bị say để dễ bắt. Tuy nhiên ít độc hơn với loài giáp xác.

Dây thuốc cáRễ dây thuốc cá có tác dụng độc với cá và côn trùng nên thường được dùng để làm cho cá bị say để dễ bắt. Ảnh: redsvn.net

Người ta giã nát hay băm nhỏ rễ dây thuốc cá sau đó ngâm vào nước ao, hồ, sông, suối để thuốc cá, cá bị ngộ độc sẽ nổi lên. Dây thuốc cá còn được dùng để diệt sâu bọ, côn trùng, trừ sâu dùng trong cây trồng nông nghiệp. Theo kinh nghiệm dân gian, nước sắc hoặc nước ngâm rễ dây thuốc cá có tác dụng sát khuẩn, ghẻ lở cho súc vật.

Khi sử dụng dây thuốc cá để diệt cá tạp thì cần lưu ý là hoạt chất Rotenon càng mất hoạt tính khi độ mặn càng cao. Vì vậy, đối với các vùng nước ngọt hoặc có độ mặn dưới 10 phần ngàn thì dùng dây thuốc cá. Còn khi độ mặn trên 10 phần ngàn thì nên sử dụng bã trà (Saponine), vì hoạt tính của saponine tăng khi độ mặn tăng.

Tóm lại, khi các loài cá tạp đã xâm nhập vào ao thì rất khó để diệt triệt để mà không thể nào tránh khỏi việc ảnh hưởng tôm. Vì vậy, khi cải tạo ao bà con phải thật kỹ, cẩn thận và đúng cách. Nên sử dụng đúng các loại hóa chất, cây thuốc diệt cá đúng mục đích, liều lượng vừa phải và đặc biệt không sử dụng các loại hóa chất không rõ nguồn gốc hoặc theo truyền miệng.

Đăng ngày 04/01/2024
Thuần Phạm @thuan-pham
Kỹ thuật

Tổng quan về công nghệ MBBR trong nuôi trồng thủy sản

MBBR là Moving Bed Biofilm Reactor, hứa hẹn là công nghệ xử lý nước thải ưu việt trong nuôi trồng thủy sản.

công nghệ MBBR
• 18:17 25/09/2021

Xử lý nước thải chế biến thủy sản bằng công nghệ SNAP

Xử lý nước thải chế biến thủy sản bằng công nghệ SNAP không chỉ loại bỏ hiệu quả nồng độ Ammonium mà còn xử lý đến 90% chất hữu cơ.

Chế biến cá tra
• 07:00 22/04/2020

Quan trắc nước nuôi trồng thủy sản bằng cảm biến nano

Sử dụng được cả trên bờ, dưới nước để quan trắc chất lượng nước, hệ thống cảm biến nano do Viện Công nghệ nano (INT) thuộc Đại học Quốc gia TPHCM nghiên cứu giúp người nuôi trồng thủy sản yên tâm khi chất lượng nước nuôi được cảnh báo tự động kịp thời khi có sự cố.

Quan trắc nước nuôi trồng thủy sản
• 14:35 05/02/2020

Lưu ý về môi trường trong ao nuôi tôm nước lợ

Quản lý môi trường ao nuôi tôm nước lợ là khâu quan trọng, đòi hỏi người nuôi có sự hiểu biết cần thiết về mối quan hệ giữa các yếu tố môi trường và biến động của chúng.Từ đó, có biện pháp điều chỉnh phù hợp, giảm nguy cơ thiệt hại, góp phần vào thành công của vụ nuôi.

Lưu ý về môi trường trong ao nuôi tôm nước lợ
• 08:46 30/10/2019

Áp dụng tiến bộ kỹ thuật để nuôi tôm nước lợ đạt hiệu quả cao, bền vững

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, ô nhiễm môi trường và dịch bệnh trên thủy sản ngày càng diễn biến phức tạp, việc áp dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật trong nuôi tôm nước lợ được xem là giải pháp quan trọng nhằm nâng cao năng suất, giảm rủi ro và hướng đến phát triển bền vững.

Nuôi tôm thẻ
• 12:04 20/01/2026

Nhớt bạt ao nuôi tôm, nguyên nhân và cách xử lý

Nhớt bạt ao nuôi tôm là hiện tượng xuất hiện một lớp nhớt mỏng, trơn, màu trắng đục hoặc vàng nâu bám trên bề mặt bạt ao nuôi (đáy và thành ao). Đây là hiện tượng phổ biến trong ao nuôi tôm lót bạt HDPE và thường xảy ra sau một thời gian nuôi hoặc sau khi ao có nhiều chất hữu cơ tích tụ.

Ao tôm
• 14:04 12/01/2026

Tại sao cá lóc hay ăn thịt lẫn nhau? Kỹ thuật lọc cỡ để không bị hao hụt số lượng

Tập tính ăn thịt đồng loại ở cá lóc là nguyên nhân hàng đầu gây hao hụt đầu con trong nuôi thâm canh. Hiểu rõ bản năng săn mồi và áp dụng kỹ thuật lọc cỡ đúng thời điểm là chìa khóa giúp người nuôi bảo vệ lợi nhuận trong bối cảnh giá thức ăn tăng cao.

Cá lóc
• 08:57 08/01/2026

Kiểm chứng các kinh nghiệm truyền miệng trong ngành nuôi tôm

Nuôi tôm là lĩnh vực có mức độ rủi ro cao, nơi mỗi biến động nhỏ của môi trường đều có thể dẫn đến thiệt hại vô cùng nghiêm trọng.

Nuôi tôm thẻ
• 11:38 02/01/2026

Hiện tượng tôm ăn thịt lẫn nhau trong ao nuôi thâm canh

Trong các mô hình nuôi tôm thâm canh và siêu thâm canh, hiện tượng tôm ăn thịt lẫn nhau (Cannibalism) là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây hao hụt đầu con và phát tán dịch bệnh trên diện rộng.

Ao nuôi tôm
• 20:06 21/01/2026

Đặc sản khô lên ngôi những ngày cận tết

Không khí Tết đang len lỏi vào từng nếp nhà, cũng là lúc các làng nghề biển truyền thống bước vào mùa vụ sôi động nhất trong năm. Từ cực Nam Tổ quốc đến dải đất miền Trung, những đặc sản trứ danh đang được người tiêu dùng săn đón để làm quà biếu và thưởng thức trong dịp sum vầy.

Phơi khô
• 20:06 21/01/2026

Sau kỷ lục lịch sử, thủy sản Việt Nam đối mặt năm 2026 đầy sóng gió

Sau khi xác lập kỷ lục 11,3 tỷ USD vào năm 2025, ngành thủy sản Việt Nam bước vào năm 2026 với tâm thế thận trọng. Trước những rào cản thương mại ngày càng dày đặc từ các thị trường lớn, chiến lược của toàn ngành đang chuyển dịch mạnh mẽ từ mở rộng quy mô sang củng cố sự ổn định và gia tăng giá trị chiều sâu.

Thủy sản
• 20:06 21/01/2026

Nuôi tôm khỏe mạnh chỉ từ loại lá quen thuộc trong vườn nhà

Không chỉ là loại cây ăn quả quen thuộc, lá ổi từ lâu đã được biết đến như một vị thuốc dân gian trị bệnh đường ruột.

Lá ổi
• 20:06 21/01/2026

Áp dụng tiến bộ kỹ thuật để nuôi tôm nước lợ đạt hiệu quả cao, bền vững

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, ô nhiễm môi trường và dịch bệnh trên thủy sản ngày càng diễn biến phức tạp, việc áp dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật trong nuôi tôm nước lợ được xem là giải pháp quan trọng nhằm nâng cao năng suất, giảm rủi ro và hướng đến phát triển bền vững.

Nuôi tôm thẻ
• 20:06 21/01/2026
Some text some message..