Không nên chủ quan với các bệnh đường ruột trên tôm

Với sự phát triển của ngành nuôi trồng thủy sản, đặc biệt là về tôm, việc thấu hiểu về đường ruột tôm mở ra cánh cửa cho những tiến bộ trong y học thủy sản và ứng dụng những công nghệ, kỹ thuật hiện đại trong việc cải thiện sản xuất và chất lượng tôm nuôi.

Tôm thẻ
Đường ruột tôm được xem là cơ quan rất quan trọng đối với hệ tiêu hóa của tôm bên cạnh khối gan tụy

Cấu tạo và chức năng

Đường ruột tôm nằm dưới gan tụy và kéo dài xuống đuôi tôm, với chức năng quan trọng là tiêu hóa và hấp thụ thức ăn. Đường ruột tôm được chia thành 3 đoạn: Ruột trước, ruột giữa và ruột sau.

Ruột trước: Đây là phần đầu tiên của đường ruột bắt đầu từ miệng đến dạ dày, khi tôm ăn vào chứa tại dạ dày và quá trình tiêu hóa thức ăn bắt đầu với sự tác động của enzyme tiêu hóa.

Ruột giữa: Phần dài và uốn lượn của đường ruột, bề mặt ruột giữa lớn giữ vai trò chính trong việc hấp thu chất dinh dưỡng từ thức ăn vào cơ thể.

Ruột sau: Phần cuối cùng của đường ruột, có chức năng hấp thụ nước và chất dinh dưỡng còn lại từ thức ăn. Đây cũng là nơi tạo thành và lưu trữ phân trước khi được loại bỏ ra khỏi cơ thể tôm.

Đường ruột tôm có chức năng chính trong chuyển hóa và hấp thu dinh dưỡng từ thức ăn. Khi thức ăn được tôm gắp đưa vào miệng thời gian chuyển hóa từ khi ăn đến thải ra ngoài từ 45 - 60 phút.

Đường ruột tôm khỏe và to sẽ giúp tôm lớn nhanh, sức đề kháng cao, khả năng thích nghi và chống chịu tốt đối với những yếu tố bất lợi từ môi trường. Từ đó, giảm nguy cơ tôm bị các bệnh ảnh hưởng đến sức khỏe tôm, tăng năng suất và chất lượng vụ nuôi.

Bệnh đường ruột trên tôm

Đường ruột tôm là một trong những cơ quan có vai trò quan trọng nhất trên tôm. Tuy nhiên chúng có cấu tạo đơn giản nên dễ mẫn cảm với các mầm bệnh. Những bệnh nhiễm khuẩn đường ruột tôm gây ra một số vấn đề khá phổ biến hiện nay như: Đứt khúc, viêm đường ruột, phân trắng, trống ruột... tác động trực tiếp đến năng suất và chất lượng vụ nuôi.

Có rất nhiều nguyên nhân gây ra bệnh đường ruột trên tôm nhưng nguyên nhân chính là do vi khuẩn Vibrio. Vi khuẩn này xâm nhập vào đường ruột tôm, chúng bám vào thành ruột, tiết ra độc tố phá hủy thành ruột và làm cho thành ruột bị viêm, tôm không ăn được khiến đường ruột tôm bị trống.

Tôm thẻTôm bị vấn đề về đường ruột sẽ có các biểu hiện như phân trắng hay màu phân nhợt nhạt, đường phân cong,… Ảnh: intronvn.com

Ngoài ra còn do một số nguyên nhân khác như:

- Nhiễm ký sinh trùng Gregarines (trùng 2 tế bào): Khi tôm ăn phải ký chủ của loài Gregarines này như nhuyễn thể 2 mảnh vỏ, giun nhiều tơ, ốc...sẽ bị ấu trùng xâm nhập vào ruột, phát triển thành dạng trưởng thành, sống ký sinh và bám vào thành ruột. Khi mật độ Gregarines dày đặc sẽ làm tắc nghẽn ruột, hình thành những tổn thương ở đường ruột tạo điều kiện cho tác nhân cơ hội tấn công gây bệnh cho tôm nuôi.

- Thức ăn: Tôm ăn thức ăn bị ẩm mốc, vón cục hay thức ăn bị vướng trên cầu nhá, trên bạt… lâu ngày bị nấm mốc tiềm ẩn nguy cơ mắc các bệnh đường ruột ở tôm.

- Tôm ăn phải tảo độc trong ao như tảo lam: loài tảo độc này sẽ tiết độc tố làm tê liệt lớp biểu bì mô ruột, làm ruột không hấp thu được thức ăn, tôm yếu và bị bệnh.

- Nấm đồng tiền phát triển: đây là ổ hộp của các nấm, vi khuẩn và tảo được xem là ổ chứa các mầm bệnh gây bệnh đường ruột nếu tôm ăn phải chúng. Nấm xuất hiện trong ao khi môi trường ao nuôi quá dơ, hợp chất hữu cơ trong ao nhiều không được lấy ra ngoài môi trường.

- Thời tiết thất thường như mưa nắng kéo dài hay chất lượng nước kém (đục, nhiều bọt dơ, tảo nở hoa,…) cũng làm cho tôm yếu, stress, bỏ ăn làm cho ruột trống.

- Sử dụng diệt khuẩn không đúng cách: Việc sử dụng quá liều, không tuân thủ hướng dẫn khi sử thuốc diệt khuẩn (BKC, Clorin, Sunfat đồng, decis,…) có thể gây tổn thương cho hệ vi khuẩn có lợi trong ruột của tôm, trong nước, gây mất cân bằng vi khuẩn và ảnh hưởng đến đường ruột tôm.

Dấu hiệu nhận biết

Tôm ăn ít hoặc bỏ ăn, bơi lờ đờ, tấp mé, tôm bị chậm lớn, sức khỏe yếu. Đường ruột loãng, không hấp thụ được thức ăn khiến tôm bị hoại tử đường ruột.

Đường ruột của tôm bị đứt khúc thành từng đoạn hoặc thức ăn không có ở ruột tôm, đường phân bị cong, có màu sắc nhợt nhạt. Nếu bị nặng hơn thì tôm bị mũ cuối đuôi, tôm xuất hiện đốm trắng, đường ruột có thể bị xuất huyết.

Phân tôm: Phân trong, bị nhá nát, đứt thành từng đoạn ngắn hoặc không đều nhau, màu sắc phân nhợt nhạt, phân 2 màu, phân sống. Khi dưới gió ở các gốc trong ao buổi sáng gần mé có phân nổi lên mặt dạng sợi màu trắng, nước dơ.

Biện pháp phòng ngừa

Lựa chọn thức ăn chuyên dùng cho tôm, phải có đủ các chất dinh dưỡng, đúng kích cỡ phù hợp cho từng giai đoạn nuôi, nên điều chỉnh lượng thức ăn phù hợp và không bị dư thừa thức ăn. Thức ăn phải được bảo quản tốt, không nhiễm nấm mốc, độc tố.

Mật độ nuôi thả phù hợp với diện tích ao nuôi, không nên thả quá dày. Trước khi nuôi thả phải cải tạo, chuẩn bị ao thật kỹ, đúng quy trình, có đầy đủ các thiết bị, máy móc để phục vụ cho quá trình nuôi.

Quản lí tốt môi trường nuôi, ngăn ngừa sự phát triển của các loại vi khuẩn gây hại bằng cách kết hợp sử dụng các loại chế phẩm vi sinh định kỳ để phân hủy các loại hữu cơ và thức ăn dư thừa trong ao. Thường xuyên kiểm tra đường ruột tôm nhằm sớm phát hiện các dấu hiệu bệnh để kịp thời đưa ra các giải pháp điều trị phù hợp.

Trong quá trình nuôi nên bổ sung thường xuyên men tiêu hóa có lợi cho đường ruột của tôm. Tăng cường men vi sinh đường ruột khi tôm đã hồi phục (vì khi tôm đang ăn thuốc thì không dùng men đường ruột) và tăng cường sức khỏe tôm bằng C, vitamin tổng hợp.

Đăng ngày 19/02/2024
Nhất Linh @nhat-linh
Dịch bệnh

Xổ ký sinh trùng có ảnh hưởng đường ruột tôm?

Tôm bị ký sinh trùng đường ruột là một vấn đề thường xảy ra ở các ao nuôi tôm, gây ảnh hưởng đến sức khỏe, trưởng thành và năng suất của vụ nuôi.

Đường ruột tôm
• 10:42 08/04/2024

Nấm đồng tiền: Mối đe dọa đến sức khỏe tôm nuôi

Nấm đồng tiền hay còn gọi là nấm chân chó luôn là vấn đề thách thức đối với người nuôi tôm bởi loại này gây tổn thất không hề nhỏ cho ao tôm, khiến tôm dễ mắc phải nhiều bệnh và làm ảnh hưởng đến năng suất vụ nuôi.

Nấm đồng tiền
• 10:18 26/02/2024

Một số loài ký sinh trùng phổ biến ở tôm

Trong quá trình nuôi tôm luôn gặp phải các trường hợp tôm nhiễm bệnh mà chết dần. Trong đó, ký sinh trùng là một trong những nguyên nhân gây ra, đặc biệt là các loài nội ký sinh trùng. Cùng tìm hiểu qua đặc điểm của những loài ký sinh trùng dưới đây nhé!

Tôm
• 09:56 22/02/2024

Phòng bệnh trắng đuôi trên tôm càng xanh

Tôm càng xanh (Macrobrachium rosenbergii) là loài tôm nước ngọt được nuôi ở nhiều nước trên thế giới nhờ tốc độ tăng trưởng nhanh và có giá trị kinh tế cao.

Tôm càng xanh
• 10:42 21/01/2024

Cấp mã vùng nuôi, trồng thủy sản cần thiết và cấp bách

Từ mã số này sẽ xác định được chủ cơ sở nuôi và nguồn gốc sản phẩm, qua đó tăng cường hiệu lực quản lý Nhà nước, nâng cao giá trị sản phẩm và đáp ứng yêu cầu về xuất khẩu. Việc các vùng sản xuất nuôi trồng thủy sản có mã cũng thích ứng với xu hướng kinh tế nông nghiệp số hiện nay. Từ những yêu cầu trên, các đơn vị chuyên môn ngành nông nghiệp đã và đang đẩy mạnh việc cấp mã số cho các vùng nuôi trồng thủy sản trên khắp cả nước.

Nuôi thủy sản
• 01:04 13/04/2024

Vệ sinh ao nuôi định kỳ

Luôn giữ môi trường ao nuôi sạch sẽ là yếu tố hàng đầu trong nuôi tôm công nghiệp. Việc ao nuôi sạch sẽ không đem đến các mầm bệnh gây hại cho tôm, cũng như giúp tôm có điều kiện phát triển ổn đinh, tăng trưởng nhanh chóng, đạt năng suất cao cho vụ nuôi. Dưới đây là một số công việc cần làm để vệ sinh ao nuôi định kỳ.

Vệ sinh ao nuôi
• 01:04 13/04/2024

Những điều thú vị về sự thích nghi của loài cá tuyết

Dưới những lớp tuyết mỏng manh của đại dương, tồn tại một thế giới huyền bí, nơi cá tuyết tỏa sáng. Loài cá này, dường như đã được sinh ra để sống trong môi trường đầy thách thức của vùng biển đáy tuyết.

Cá tuyết
• 01:04 13/04/2024

Làm thế nào để hiệu quả việc tăng kiềm trong ao tôm?

Độ kiềm là thông số rất quan trọng, góp phần vào một trong những yếu tố quyết định thành công của vụ nuôi, bởi độ kiềm có liên quan trực tiếp đến độ ổn định của pH nước và hoạt động lột xác của tôm. Việc hiểu và kiểm soát hiệu quả, đúng lúc tính kiềm trong ao sẽ giúp hoạt động nuôi tôm của bà con trở nên dễ dàng hơn.

Độ kiềm
• 01:04 13/04/2024

Nuôi vỗ cua gạch thành cua ôm trứng ở Cà Mau

Ngành cua Cà Mau đang từng bước khẳng định vị thế, trở thành đối tượng nuôi chủ lực thứ hai của địa phương, chỉ đứng sau con tôm.

Cua gạch
• 01:04 13/04/2024