Nên “vua” vì cua - cá - lúa

Mô hình phát triển vườn trại “cua - cá - lúa” ở thôn Phú Hiền, xã Hợp Thanh, huyện Mỹ Đức (Hà Nội) không còn mới lạ với người dân nơi đây. Tuy nhiên, những điển hình chinh phục khó khăn bằng ý chí sáng tạo và cần cù thì không phải nhiều.

mô hình sản xuất cua cá lúa
Một mô hình sản xuất cá - lúa hiệu quả

Ông Nguyễn Văn Lư đã làm được điều đó, khiến nhiều người cảm phục và trân trọng phong ông là “vua” mô hình phát triển nông nghiệp hàng hóa bền vững ở Hợp Thanh.

Từ hai bàn tay trắng đi lên...

Gia đình đông con, hai vợ chồng ông bươn chải làm ăn đủ các nghề, phiêu bạt đi làm thuê khắp nơi nhưng cái đói cái nghèo cứ đeo bám mãi. Nhiều đêm, hai vợ chồng ông băn khoăn suy nghĩ làm sao để thoát khỏi cảnh đói nghèo trên mảnh đất chiêm trũng quê hương.

Năm 1991, ông Lư bàn với gia đình đấu thầu 9 ha ruộng trũng của Hợp tác xã Nông nghiệp (HTXNN) Hợp Thanh để trồng lúa nhưng khoản thu nhập từ trồng lúa không thể đủ trang trải cuộc sống cho cả gia đình. Nhớ tới lời các cụ dạy: “Nhất nuôi cá, nhì gá bạc”, ông Lư nghĩ với diện tích đất thuộc chân ruộng trũng mà ông đấu thầu chỉ có nuôi cá là có thể hiệu quả kinh tế nhanh chóng, khéo ra thì chỉ 2 đến 3 vụ nuôi là ông trả hết được nợ nần. Nghĩ là làm, ông Lư huy động sức lao động của toàn gia đình để đắp đập, be bờ, thả cá trong niềm phấn chấn hy vọng về một vụ bội thu.

Đứng dậy sau nhiều cú ngã

Đầu tư nuôi cá chưa được bao lâu thì nào ngờ ông liên tục thất bại nặng nề do chưa có kinh nghiệm. Nhìn nỗi thất vọng của vợ con, ông Lư không cam lòng gục ngã. Ông Lư đi học hỏi kinh nghiệm nuôi cá lúa thành công ở Hà Nam, Hải Dương…Về nhà, ông quyết định đầu tư lớn hơn về cá giống và thức ăn. Cá nuôi đang sinh trưởng phát triển rất thuận lợi, hứa hẹn một vụ nuôi thắng lợi lớn thì bất ngờ giữa năm 1994, dịch bệnh cá trắm cỏ xảy ra khiến cá chết nhiều vô kể. Ông chưa kịp “hoàn hồn” về nỗi mất đàn cá trắm cỏ thì cuối năm lmột đợt lũ lớn đã phá vỡ hết bờ bao, cuốn cá trôi theo dòng nước.

Tiếc đứt ruột nhưng không làm sao cứu vãn nổi. Những người thân trong làng lúc đó đều lo lắng ông Lư không đủ sức chống đỡ trước thất bại liên tiếp và có nguy cơ vỡ nợ. Với suy nghĩ đất đai không thể phụ công người chịu khó, ông động viên vợ con mình cứ chăm chỉ cần cù làm ăn, đổi mới phương thức sản xuất.

Ông Lư lại chạy vạy vay mượn khắp nơi với lãi suất cao. Có nơi phải vay 1 tấn thóc trả gấp đôi trong vòng 6 tháng, lượng thóc vay đã lên đến 80 tấn. Chính lúc khó khăn nhất thì ý chí làm giàu của ông Lư lại càng mãnh liệt hơn bao giờ hết. Ông quyết tâm làm lại từ đầu.

Sau khi nước lũ cuốn trôi tất cả cá, lúa, ông bắt đầu thu dọn và tiến hành bắt tay vào đắp lại bờ bao chắc chắn trước khi thả cá để tránh thiệt hại không mong muốn. Ngoài thả cá và cấy lúa ông còn nuôi thêm 2.000 con vịt đẻ theo phương châm “lấy ngắn nuôi dài”. Vừa làm vừa học hỏi bạn bè, đặc biệt được sự hướng dẫn tận tình, đưa tiến bộ khoa học kỹ thuật vào ruộng đồng của cán bộ khuyến nông.

Bài học kinh nghiệm

Sau nhiều lần thất bại, ông Lư mới chiêm nghiệm ra bí quyết thành công. Đó là phải đoạn tuyệt với tập quán canh tác cổ truyền, áp dụng triệt để qui trình sản xuất theo khoa học. Theo cách làm của ông: Trong canh tác lúa như áp dụng biện pháp quản lý dịch hại tổng hợp (IPM) trên cây lúa, ba giảm – ba tăng. Trong nuôi cá áp dụng các biện pháp sinh học để xử lý nước, sử dụng các cây thảo mộc như đơn kim, nghể răm, cây chuối để phòng bệnh cho cá; tập trung nuôi các giống cá mới có giá trị kinh tế cao, như chép lai, rô phi đơn tính, trắm cỏ. Ông nhấn mạnh, với mô hình cá – lúa phải chú ý kỹ thuật tạo lúa chét (làm lúa tái sinh), dâng nước hợp lý để cá lên ăn lúa và làm sạch đồng ruộng giúp cá vừa mau lớn và lúa không bị sâu bệnh.

Hiện tại với 9 ha sản xuất theo phương thức kết hợp giữa cấy lúa, nuôi cua đồng, thả cá đã mang lại cho gia đình ông khoản thu nhập từ 500 – 600 triệu đồng một năm. Riêng đối với con cua, mấy năm nay cua đồng rất được giá nên ông thu được gần 2 tấn cua mỗi năm, bán buôn ông thu về 200 triệu đồng từ cua.

Bên cạnh việc phát triển kinh tế hộ gia đình, ông Lư vẫn luôn giúp đỡ bà con hàng xóm về kinh tế bằng hình thức cho vay vốn lãi suất thấp và chia sẻ kinh nghiệm với các hộ trong thôn, xã có hoàn cảnh khó khăn. Hiện nay trang trại ông Lư đã tạo công ăn việc làm cho 30 – 40 lao động mang tính thời vụ, với thu nhập bình quân 2 – 3 triệu đồng/tháng.

Đối với vùng quê còn nghèo khó như xã Hợp Thanh thì gia đình ông Nguyễn Văn Lư được coi là tấm gương sáng trong phát triển kinh tế hộ gia đình, được bà con ngưỡng mộ, học tập và làm theo.

Trung tâm Khuyến nông Hà Nội
Đăng ngày 29/03/2013
Kiều Minh Khuê
Nuôi trồng

FLOCponics: Sự tích hợp hoàn hảo của công nghệ biofloc và cây thủy canh

FLOCponics là một loại Aquaponics thay thế tích hợp công nghệ biofloc (BFT) với sản xuất cây trồng không sử dụng đất.

flocponics
• 15:51 07/03/2022

Mô hình nuôi ba ba lãi 300 triệu đồng/năm

Mô hình nuôi ba ba của ông Lương Thành Kỷ, ở thị trấn Búng Tàu, huyện Phụng Hiệp. Qua 14 năm phát triển, đến nay đàn ba ba sinh sản của ông Kỷ đã phát triển hơn 1.500 con, mỗi năm xuất bán ra thị trường từ 8.000-10.000 con giống, trừ hết các khoản chi phí, lợi nhuận gần 300 triệu đồng/năm.

Ba ba.
• 09:38 14/06/2021

Kinh tế ổn định nhờ nuôi ba ba sinh sản

Hơn 20 năm nuôi ba ba sinh sản, anh Nguyễn Đức Lợi, ấp Phước Thọ B, xã Mỹ Phước, huyện Mỹ Tú, tỉnh Sóc Trăng có cuộc sống khấm khá. Gắn bó lâu năm với con ba ba một phần cũng vì sự yêu thích loài vật này, ba ba lại dễ nuôi, nhẹ công chăm sóc, thị trường tiêu thụ tốt, đem lại nguồn thu nhập ổn định cho gia đình anh.

• 15:40 03/03/2021

Thu trăm triệu đồng mỗi năm từ nuôi ba ba

Nuôi ba ba gai là một công việc đòi hỏi phải có nguồn vốn lớn và kỹ thuật cao. Nhưng bằng ý chí, nghị lực, sự đam mê tận tụy với công việc cùng với áp dụng các kiến thức khoa học kỹ thuật mà ông Phạm Tất Đạt ở xã Yên Bình, thành phố Tam Điệp đã thành công, vươn lên trở thành triệu phú.

kỹ thuật sản xuất giống baba
• 10:00 30/05/2017

Sai lầm thường gặp khi phơi đáy ao

Trong nuôi trồng thủy sản, công đoạn phơi đáy ao sau mỗi vụ nuôi được xem là bước làm mới môi trường, giúp loại bỏ mầm bệnh và tạo nền tảng cho vụ nuôi tiếp theo. Tuy nhiên, nhiều hộ nuôi vẫn mắc phải những sai lầm cơ bản, khiến hiệu quả xử lý giảm sút, thậm chí gây thiệt hại lớn.

đáy ao nuôi
• 12:00 23/02/2026

Nuôi tôm Việt Nam giữa vòng xoáy ô nhiễm – kháng sinh

Ngành tôm Việt Nam đang đứng trước ngã ba đường: tiếp tục mở rộng diện tích nuôi để đánh đổi rừng ngập mặn và lạm dụng kháng sinh, hay chuyển mình sang mô hình thâm canh công nghệ cao bền vững? Câu trả lời sẽ quyết định vị thế của con tôm Việt trên bản đồ thế giới.

ao tôm
• 19:00 22/02/2026

Khác biệt giữa ao tôm lót bạt và ao nuôi tôm truyền thống: Nên chọn mô hình nào?

Trong bối cảnh dịch bệnh và ô nhiễm môi trường nuôi ngày càng gia tăng, mô hình ao tôm lót bạt đang dần thay thế ao đất truyền thống tại nhiều vùng nuôi trọng điểm. Tuy nhiên, việc lựa chọn không chỉ phụ thuộc vào xu hướng mà còn liên quan đến điều kiện kỹ thuật, vốn đầu tư và khả năng quản lý của người nuôi.

ao nuôi
• 14:30 16/02/2026

Nguyên nhân nước ao biến động mạnh sau khi thả giống

Một trong những thách thức lớn nhất trong nuôi tôm là hiện tượng nước ao biến động mạnh ngay sau khi thả giống. Đây là giai đoạn nhạy cảm, khi hệ đệm yếu, độ kiềm thấp và nguồn nước chưa xử lý triệt để dễ khiến môi trường mất ổn định, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe và tỷ lệ sống của tôm.

ao tôm
• 12:00 14/02/2026

Vietshrimp Asia 2026 & Aquaculture Vietnam 2026 – Kết nối toàn diện chuỗi giá trị, thúc đẩy tương lai ngành thủy sản bền vững

Năm 2025 đánh dấu một cột mốc quan trọng của ngành thủy sản Việt Nam, với tổng sản lượng đạt gần 10 triệu tấn và kim ngạch xuất khẩu khoảng 11,3 tỷ USD – mức cao nhất từ trước đến nay, tạo nền tảng vững chắc cho mục tiêu tăng trưởng bền vững giai đoạn 2026. Các sản phẩm chủ lực như tôm và cá tra tiếp tục giữ vai trò dẫn dắt xuất khẩu, trong khi nuôi biển và đa dạng hóa đối tượng nuôi từng bước mở rộng nguồn cung và gia tăng giá trị chuỗi sản xuất.

• 10:32 24/02/2026

1.852 container tôm Indonesia quay lại thị trường Mỹ sau bê bối nhiễm phóng xạ

Sau nhiều tháng gián đoạn vì sự cố nhiễm chất phóng xạ trong một số lô hàng, xuất khẩu tôm của Indonesia sang Mỹ đã chính thức nối lại, với 1.852 container được thông quan trong giai đoạn từ cuối tháng 10/2025 đến đầu tháng 2/2026.

tôm đông lạnh
• 10:32 24/02/2026

Chuẩn hóa phương pháp xác định thủy ngân hữu cơ trong thủy sản

Việc ban hành Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 14443:2025 về xác định hàm lượng thủy ngân hữu cơ trong thủy sản không chỉ là một bước điều chỉnh kỹ thuật, mà phản ánh yêu cầu ngày càng cao về an toàn thực phẩm trong bối cảnh xuất khẩu thủy sản Việt Nam phụ thuộc lớn vào các thị trường khó tính.

cá
• 10:32 24/02/2026

Khác biệt giữa ao tôm lót bạt và ao nuôi tôm truyền thống: Nên chọn mô hình nào?

Trong bối cảnh dịch bệnh và ô nhiễm môi trường nuôi ngày càng gia tăng, mô hình ao tôm lót bạt đang dần thay thế ao đất truyền thống tại nhiều vùng nuôi trọng điểm. Tuy nhiên, việc lựa chọn không chỉ phụ thuộc vào xu hướng mà còn liên quan đến điều kiện kỹ thuật, vốn đầu tư và khả năng quản lý của người nuôi.

ao nuôi
• 10:32 24/02/2026

Những thực phẩm không nên ăn cùng hải sản để tránh rối loạn tiêu hóa

Hải sản giàu đạm, khoáng chất và vi lượng thiết yếu như kẽm, sắt, canxi… Tuy nhiên, không phải thực phẩm nào cũng phù hợp khi kết hợp cùng tôm, cua, cá, mực. Một số sự kết hợp tưởng như vô hại có thể gây khó tiêu, rối loạn tiêu hóa, thậm chí tăng nguy cơ ngộ độc nếu sử dụng không đúng cách.

hải sản
• 10:32 24/02/2026
Some text some message..