"Mát-xa" răng bằng... sứa

Trắng trong và mát rượi tựa ngọc thạch, giòn tan lẫn nồng nàn hương biển - chỉ có sứa.

gỏi sứa
Thanh tân gỏi chân sứa - Ảnh: Tùng Châu

Thật ngạc nhiên, khi những con sứa có “gia phả” cổ xưa, vô định, hơi khù khờ có thể góp phần khỏa lấp cái nắng chói chang của Sài Gòn.

Đơn giản, bởi hơn 80% cơ thể loại sinh vật thân mềm này là nước. Và trong lượng nước ngai ngái mùi biển ấy, chứa không ít khoáng tố, giúp tăng sức đề kháng cho cơ thể. Đấy mới là điều kiện cần, tối quan trọng cho giới nữ khát khao giữ eo thon, cánh đàn ông “tốt bụng - không kiểm soát” vì hội chứng bia rượu lu bù.

Trước nay, sứa có quá nhiều món cũ xếp hàng chờ... món mớibún sứa, gỏi sứa... Chưa kể, qua mỗi vùng miền lại có những biến tấu riêng. Vậy có món nào đủ sức rung động tâm hồn thực khách. Xin đề cử, món gỏi chân sứa kiểu Hồng Kông.

Có thể xem đây là hàng sứa cao cấp, thường nằm trong danh mục xuất khẩu, ít thấy bán lẻ trong nước. Thịt sứa còn tươi như mới đánh bắt, được ngâm trong dung dịch nước muối với độ mặn phù hợp và ủ lạnh. Đầu bếp xả bỏ nước này, ngâm lại nước sạch rồi xả bỏ vài ba lượt nữa mới chế biến được.

Cảm giác giòn mát du dương nơi chân sứa, hòa chút béo thanh tao của một loại nước tương hảo hạng cùng vị nồng thơm dịu nhẹ từ cọng hành hương. Bộ ba vật thực này khi đứng riêng lẻ thì khá tầm thường. Song lúc chúng kết đôi, thăng hoa có thể giúp người ăn cảm nhận được chút huyền năng của biển... vắng! Lắng đọng, người ăn tinh ý có quyền suy tưởng ngay đến diễm cảnh: lớp lớp con sóng bạc đầu cuồng nhiệt “hôn” bờ cát vàng nằm sóng xoài dọc đất Việt mến yêu! Thêm rạo rực những bờ môi ôm chân sứa!

Mát lành sứa nước lèo - Ảnh: Tạ Tri

Mộc mạc hơn là, khách tự tay vắt nước ít cốt chanh để “mát-xa” sứa. Từ tốn gắp chúng vào chén, kèm miếng đậu hũ tẩm bột nghệ nghệ chiên giòn vàng, cặp mấy cọng rau kinh giới, vài lá tía tô... Chấm ngập vào chén mắm tôm “má” ửng hồng, đang sủi tăm mời gọi. Ngon khó cưỡng! Nhờ có sự kết hợp hài hòa âm dương trong ngũ vị và lấp lánh sắc màu làm mãn nhãn người ăn.

Từ tháng giêng đến tháng ba âm lịch, biển đảo Cô Tô, Quảng Ninh vào mùa đi (bắt) sứa. Ngày biển động, sứa dập dìu, ngư dân tha hồ mà vớt. Họ tất bật sơ chế để xuất tươi hoặc làng hàng khô bán nội địa. Trước có lúc muối được xem là “vàng trắng”, nay đã bị sứa soán ngôi!

Riêng món sứa nước lèo không những đa sắc mà còn đa điệu. Bí quyết ở chỗ nêm nếm muỗng nước dùng. Anh Hải, chủ quán hải sản cùng tên bên bờ kênh Nhiêu Lộc, quận 3, TP.HCM chia sẻ: “Pha ít nước dừa xiêm với nước hầm xương heo. Không thể thiếu gạch cua biển hoặc cua đồng. Đậm đà hơn, đập vào một lòng đỏ trứng gà, lúc nước sôi già, khuấy đều.”

Muốn ngắm màu biển ngọc Nha Trang, bạn nêm dần vào nước cốt rau bù ngót. Ai nhớ nước sông ngày lũ thì vắt nước cốt trái vả cho vào. Người thích môi son mỹ nhân ngư, cứ tao “cơm” trái cà chua chín tạo màu.

Sứa, có thể mua hàng khô ở siêu thị nhưng rau phải thật tươi. Nhất là nhóm rau mùi giúp khử tanh, tiêu thực, khử độc, giải cảm như: diếp cá, tía tô, kinh giới.

Nhờ “một cái râu đặc biệt” nên “sứa có thể biết giông bão trước 12 giờ... Sứa rất bén nhạy với các thay đổi của áp suất không khí, luồng nước, chiều sóng...”, Bùi Kim Tùng, lược trích bài “Mập phì hãy ăn sứa”, trang 186 - 188, sách “Món Ăn Bài Thuốc”, tập 1.

 Thế nhưng, một số “cao thủ” sứa và am hiểu nghệ thuật ăn thay thuốc còn cho rằng, sứa nổi là sứa yếu, nên ăn không tốt bằng sứa đang nhởn nhơ đi tìm mồi trong biển. Muốn vậy, chỉ còn cách lặn đi bắt nó. Quả là, biển ăn cũng thâm sâu khôn lường!

Đồng thời, sách “Hồng Nghĩa Giác Tư Y Thư” của Tuệ Tĩnh có ghi: “Sứa còn gọi là thủy mẫu, có vị mặn, tính ấm. Nó có công năng tiêu ứ, chữa đơn độc trẻ em, chữa phỏng, đàn bà hư hao, bạch đới.”

Vậy bạn hãy an tâm “thám hiểm” những món sứa của riêng mình, để bớt thẫn thờ khi nhớ biển!

Thanh Niên Online
Đăng ngày 20/03/2013
Tạ Tri
Ẩm thực

Nhận biết cá stress bằng chỉ số từ vảy

Trong nhiều năm, các nhà nghiên cứu đã tìm kiếm một cách dễ dàng để xác định thời điểm cá bị căng thẳng. Giờ đây, lần đầu tiên các nhà khoa học tại Đại học Guelph của Canada đã chỉ ra rằng hormone gây căng thẳng là cortisol tích tụ trong vảy cá từ từ và tồn tại trong nhiều tuần.

cá bị căng thẳng
• 18:20 02/11/2021

21 loại cây thủy sinh đẹp cho bể cá tại nhà- Phần 1

Một bể cá cảnh nước ngọt sẽ đẹp và độc đáo hơn rất nhiều khi có những cây thủy sinh sống động. Bài viết này lược dịch từ trang newson6 nhằm gợi ý cho người nuôi cá cảnh 21 loài cây thủy sinh phổ biến và hoàn hảo cho bể cá gia đình.

• 10:31 30/10/2021

Ảnh hưởng của kích thước bể đến hành vi của cá ngựa vằn

Một nghiên cứu mới đây của Abudusaimaiti Maierdiyal và cộng sự 2020 đã cho thấy ảnh hưởng của kích thước bể đến hành vi của cá ngựa vằn (loài cá rất quan trọng trong nghiên cứu khoa học.)

• 14:09 26/10/2021

5 bước để vệ sinh bể cá cảnh đúng cách

Những người nuôi cá cảnh sẽ biết rằng việc vệ sinh không đúng cách không chỉ xáo trộn hệ vi khuẩn có lợi trong bể cá mà còn ảnh hưởng đến sức khỏe cá. Để hạn chế điều đó bài viết hướng dẫn vệ sinh bể nuôi cá cảnh đúng cách chỉ với những dụng cụ cơ bản.

Cá phượng hoàng
• 17:27 17/09/2021

Cú hích từ TikTok Shop: Hải sản khô và nước mắm truyền thống lột xác nhờ livestream như thế nào?

Nền tảng thương mại điện tử tương tác video TikTok Shop đang tạo ra bước ngoặt lớn giúp các sản phẩm chế biến từ tôm cá ao đất như hải sản khô và nước mắm truyền thống gia tăng giá trị thương mại. Sự kết hợp giữa kỹ thuật chăn nuôi bản địa và công nghệ truyền thông trực tiếp này đã mở ra hướng đi bền vững cho nông dân vươn lên làm chủ chuỗi cung ứng.

hải sản khô tiktok shop
• 12:00 17/03/2026

Độc tố “tử thần” có thể ẩn trong món cá ủ chua quen thuộc

Một trường hợp nghi ngộ độc botulinum sau bữa cơm có món cá ủ chua tại xã Phước Chánh (Đà Nẵng) đang được cơ quan chức năng khẩn trương điều tra. Các chuyên gia cảnh báo đây là loại độc tố thần kinh cực mạnh, có thể gây liệt cơ hô hấp và đe dọa tính mạng nếu không xử trí kịp thời.

cá muối ủ chua
• 12:00 18/02/2026

Cách làm tôm khô tại nhà: Ngọt tự nhiên, để được lâu dù không có nắng

Ngày Tết cận kề, nhiều người băn khoăn không biết chuẩn bị món gì vừa ngon vừa tiện đãi khách thì hãy nghĩ đến món tôm khô - lựa chọn quen thuộc vì dễ bảo quản, dùng được lâu và chế biến nhanh. Thay vì mua sẵn ngoài chợ, bạn có thể tự làm tôm khô tại nhà để đảm bảo vệ sinh và giữ trọn vị ngọt tự nhiên

tom-kho
• 12:00 06/02/2026

Hơn nửa thập kỷ giữ lửa tại làng Vũ Đại với món cá kho trứ danh

Cá kho làng Vũ Đại không chỉ là món ăn truyền thống mà còn là biểu tượng văn hóa ẩm thực đặc sắc của vùng đất Hà Nam. Với quy trình chế biến kỳ công kéo dài hàng chục tiếng đồng hồ, món ăn này đã khẳng định vị thế đặc sản cao cấp trong các dịp lễ Tết.

Cá kho
• 12:13 30/01/2026

Phụ thu 10% và những điều chỉnh tức thời của thị trường nhập khẩu thủy sản tại Hoa Kỳ

Chính sách phụ thu nhập khẩu 10% của Hoa Kỳ đang tạo ra nhiều biến động đối với thị trường thủy sản toàn cầu, buộc các nhà nhập khẩu phải nhanh chóng điều chỉnh chiến lược kinh doanh, chuỗi cung ứng và cấu trúc chi phí. Diễn biến này được dự báo sẽ tác động trực tiếp đến hoạt động xuất khẩu thủy sản của Việt Nam trong năm 2026.

chế biến thủy sản
• 06:50 18/03/2026

Bộ Nông nghiệp và Môi trường trả lời cử tri TP.HCM về giải pháp ngăn thực phẩm bẩn

Trước lo ngại về tình trạng sử dụng chất cấm trong chăn nuôi, thủy sản và thực phẩm không rõ nguồn gốc, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết sẽ tiếp tục hoàn thiện chính sách, tăng cường hậu kiểm và xử lý nghiêm vi phạm để bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng.

cá
• 06:50 18/03/2026

Làm Thế Nào Để Một Trang Trại Cá Có Thể Kiếm Được Lợi Nhuận?

Lợi nhuận trong nuôi cá không đến từ việc cắt giảm chi phí bằng mọi giá, mà đến từ khả năng tối ưu biên lợi nhuận trên mỗi kilogram cá bán ra. Điều này phụ thuộc vào ba yếu tố cốt lõi: lựa chọn loài nuôi, phương thức nuôi và chiến lược thức ăn.

• 06:50 18/03/2026

Xung Đột Trung Đông Leo Thang: Chuỗi Cung Ứng Thủy Sản Việt Nam Đối Mặt Rủi Ro Lớn

Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thuỷ sản Việt Nam (VASEP), Trung Đông đang nổi lên là một trong những thị trường tăng trưởng đáng chú ý của thủy sản Việt Nam.

cảng
• 06:50 18/03/2026

Chuyển giao công nghệ tạo giống tôm kháng bệnh (SPR)

Việc chuyển giao thành công kỹ thuật chọn giống kháng bệnh chính là chìa khóa giải quyết triệt để rủi ro từ gốc rễ, thay vì thụ động chạy chữa bằng hóa chất như trước đây.

tôm
• 06:50 18/03/2026
Some text some message..