Tiêu diệt địch hại trong nuôi trồng thủy sản bằng cây Anamu

Ao nuôi cá, nhất là ao ương từ cá bột lên cá hương, ta thường thấy có nhiều loại côn trùng như bắp cày, cà niễng, bã trầu, nòng nọc, bọ gạo... Đây là những loài địch hại của cá, chúng sẽ ăn các loại cá con, làm giảm năng suất nuôi. Động vật hoang dã có thể cạnh tranh oxy và thức ăn của ĐVTS.

Tiêu diệt địch hại trong nuôi trồng thủy sản bằng cây Anamu
Ấu trùng chuồn chuồn ăn cá. Ảnh: Internet

Cùng sống trong môi trường ao nuôi, nếu động vật hoang dã có mật độ cao, chúng có thể cạnh tranh oxy và nguồn thức ăn nhân tạo do con người đưa xuống, gây thiệt hại về kinh tế cho người nuôi và hạn chế sinh trưởng của vật nuôi.


Ấu trùng chuồn chuồn có thể tồn tại trong nước từ 1 – 3 năm và chúng ăn côn trùng trong nước, động vật không xương sống nhỏ và cả cá giống nuôi. Ảnh: thoughtco.com

Ở chuồn chuồn chỉ có giai đoạn thiếu trùng là sống trong nước (thiếu trùng thủy sinh). Cơ thể có thể trơn nhẵn hoặc nhám có mang những mấu nhỏ, thường được bao phủ bởi tảo sợi hoặc cặn bã. Thiếu trùng thủy sinh được tìm thấy trên thảm thực vật ngập nước, ở đáy ao, đầm lầy, dòng suối, trong những hồ nông, ít tìm thấy nước bị ô nhiễm và những dòng khác.

Ở Nigeria, việc sản xuất cá giống hoặc nuôi cá da trơn thương phẩm chủ yếu là bằng mô hình nuôi bán thâm canh bởi các hệ thống ương dưỡng hoặc ao mở. Cá con mới nở rất yếu và dễ tổn thương do đó ấu trùng chuồn chuồn rất dễ tấn công và ăn cá. Do đó, tỷ lệ sống của cá con từ các trại giống đến trang trại nuôi nói chung khá thấp; gây ra sự mất mát kinh tế. Để tăng sản lượng cá nuôi bằng việc loại bỏ định hại có trong ao nhưng không ảnh hưởng đến môi trường như formaldehide là biện pháp sử dụng các loại thảo dược. Một trong những loại thảo dược tiềm năng đó là cây Petiveria alliacea. Do đó, nghiên cứu này đã nghiên cứu khả năng sử dụng chiết xuất từ rễ của cỏ dại phổ biến ở tây nam Nigeria, có tên là P. alliacea, trong việc kiểm soát loài địch hại phổ biến trong ao ương nuôi cá da trơn Châu Phi là chuồn chuồn.

Petiveria alliacea còn gọi là cây anamu một loại cỏ dại được sử dụng trong y học thảo dược. Anamu từ lâu đã được sử dụng trong một số hệ thống y học dân gian để tăng cường hệ thống miễn dịch và chống lại bệnh tật.

Được biết đến với mùi tỏi mãnh liệt, anamu chứa nhiều hợp chất sulphurate. Các hợp chất này bao gồm một số chất chống oxy hoá. Trong đó rể cây anamu chứa nồng độ cao nhất của hợp chất sulphur và có mùi khó chịu nhất. Hợp chất lưu huỳnh chính là S-benzyl phenylmethane thiosulfinate (gọi là Petivericine) và các chủng khác bao gồm s-benzyl (2-hydroxyl) etan thiosulfinate, S - (2 - hydroxyetyl) phenylmethane thiosulfinate, và S- (2-hydroxyethy) 2- (hydroxyethane) thio sulfinate.

500g Rễ cây anamu được nghiền nát và được ngâm trong bình nước cất đậy kín 48h sau đó được dùng để chiết xuất dung dịch. Mỗi 500 g rễ tươi đồng nhất mang lại 12,41 g chiết xuất. Nghiên cứu cũng cho thấy sự xuất hiện của các hợp chất alkaloid, tannin, saponin, cardiac glycoside và flavonoid…là những chất độc hại cho cá và giáp xác do đó sự hiện diện của các hợp chất này chứng minh cho khả năng độc hại của nó.


Kết quả nghiên cứu cho thấy nồng độ rất thấp 0,01 mg/l nước chiết xuất dẫn đến tỷ lệ tử vong 80% của ấu trùng chuồn chuồn tại thời điểm phơi nhiễm 24 giờ.

Kiểm tra khử độc tính cho thấy khả năng sử dụng chiết xuất rể cây anamu như một loại thuốc trừ sâu mạnh chống lại các địch hại trong nuôi trồng thủy sản.

Các nhà khoa học cũng lưu ý nếu nông dân có ý định áp dụng gốc rễ của cây này như một công cụ trong việc vệ sinh trại giống hoặc ao ương để có kết quả hiệu quả nên chú ý đến nồng độ (Lc50) là 0,47 g/l. Số lượng dịch chiết này có thể lấy được từ 19,58 g rễ tươi.

Ngoài ra, rễ tươi mất hiệu lực sau 48 giờ khi tiếp xúc với không khí, nếu nghiền nát rể cây và để trong không khí khô thì sẽ không hiệu quả do sự thoát ra của các hợp chất lưu huỳnh dễ bay hơi. Kỹ thuật trại nuôi cá và nông dân nuôi cá nên đảm bảo rằng cá giống được thả trong các ao ương ngoài phải trên ba tuần tuổi.

Báo cáo được đăng trên: Omicsonline

Đăng ngày 09/08/2018
VĂN THÁI (Lược dịch)
Kỹ thuật

Tổng quan về công nghệ MBBR trong nuôi trồng thủy sản

MBBR là Moving Bed Biofilm Reactor, hứa hẹn là công nghệ xử lý nước thải ưu việt trong nuôi trồng thủy sản.

công nghệ MBBR
• 18:17 25/09/2021

Xử lý nước thải chế biến thủy sản bằng công nghệ SNAP

Xử lý nước thải chế biến thủy sản bằng công nghệ SNAP không chỉ loại bỏ hiệu quả nồng độ Ammonium mà còn xử lý đến 90% chất hữu cơ.

Chế biến cá tra
• 07:00 22/04/2020

Quan trắc nước nuôi trồng thủy sản bằng cảm biến nano

Sử dụng được cả trên bờ, dưới nước để quan trắc chất lượng nước, hệ thống cảm biến nano do Viện Công nghệ nano (INT) thuộc Đại học Quốc gia TPHCM nghiên cứu giúp người nuôi trồng thủy sản yên tâm khi chất lượng nước nuôi được cảnh báo tự động kịp thời khi có sự cố.

Quan trắc nước nuôi trồng thủy sản
• 14:35 05/02/2020

Lưu ý về môi trường trong ao nuôi tôm nước lợ

Quản lý môi trường ao nuôi tôm nước lợ là khâu quan trọng, đòi hỏi người nuôi có sự hiểu biết cần thiết về mối quan hệ giữa các yếu tố môi trường và biến động của chúng.Từ đó, có biện pháp điều chỉnh phù hợp, giảm nguy cơ thiệt hại, góp phần vào thành công của vụ nuôi.

Lưu ý về môi trường trong ao nuôi tôm nước lợ
• 08:46 30/10/2019

Bỏ túi bí quyết giảm hệ số FCR xuống dưới 1.2 mà không cần đổi loại thức ăn

Trong cơ cấu chi phí nuôi tôm và cá thâm canh, thức ăn thường chiếm 50–65% tổng chi phí sản xuất. Vì vậy, hệ số chuyển đổi thức ăn (FCR) không chỉ là một chỉ số kỹ thuật mà còn là thước đo trực tiếp của hiệu quả kinh tế. Chênh lệch 0,1 FCR ở quy mô vài chục tấn có thể tạo ra khoảng cách lợi nhuận rất lớn.

tôm
• 10:00 14/02/2026

Chủ động phòng bệnh TiLV – bảo vệ đàn cá rô phi ngay từ đầu vụ

Tilapia Lake Virus (TiLV) đang được xem là một trong những mối đe dọa nghiêm trọng nhất đối với ngành nuôi cá rô phi toàn cầu. Virus này có thể gây tỷ lệ chết lên tới 80–90%, lây lan nhanh và hiện chưa có thuốc điều trị đặc hiệu.

cá rô phi
• 12:00 11/02/2026

Những nguyên tắc nền tảng trong nuôi tôm

Nuôi tôm không phải là việc dễ dàng – nhưng việc thực hiện đúng các bước căn bản có thể giúp ao nuôi của bạn đạt năng suất cao và sạch bệnh.

tôm
• 12:00 08/02/2026

Áp dụng tiến bộ kỹ thuật để nuôi tôm nước lợ đạt hiệu quả cao, bền vững

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, ô nhiễm môi trường và dịch bệnh trên thủy sản ngày càng diễn biến phức tạp, việc áp dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật trong nuôi tôm nước lợ được xem là giải pháp quan trọng nhằm nâng cao năng suất, giảm rủi ro và hướng đến phát triển bền vững.

Nuôi tôm thẻ
• 12:04 20/01/2026

Vietshrimp Asia 2026 & Aquaculture Vietnam 2026 – Kết nối toàn diện chuỗi giá trị, thúc đẩy tương lai ngành thủy sản bền vững

Năm 2025 đánh dấu một cột mốc quan trọng của ngành thủy sản Việt Nam, với tổng sản lượng đạt gần 10 triệu tấn và kim ngạch xuất khẩu khoảng 11,3 tỷ USD – mức cao nhất từ trước đến nay, tạo nền tảng vững chắc cho mục tiêu tăng trưởng bền vững giai đoạn 2026. Các sản phẩm chủ lực như tôm và cá tra tiếp tục giữ vai trò dẫn dắt xuất khẩu, trong khi nuôi biển và đa dạng hóa đối tượng nuôi từng bước mở rộng nguồn cung và gia tăng giá trị chuỗi sản xuất.

• 10:02 19/02/2026

1.852 container tôm Indonesia quay lại thị trường Mỹ sau bê bối nhiễm phóng xạ

Sau nhiều tháng gián đoạn vì sự cố nhiễm chất phóng xạ trong một số lô hàng, xuất khẩu tôm của Indonesia sang Mỹ đã chính thức nối lại, với 1.852 container được thông quan trong giai đoạn từ cuối tháng 10/2025 đến đầu tháng 2/2026.

tôm đông lạnh
• 10:02 19/02/2026

Chuẩn hóa phương pháp xác định thủy ngân hữu cơ trong thủy sản

Việc ban hành Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 14443:2025 về xác định hàm lượng thủy ngân hữu cơ trong thủy sản không chỉ là một bước điều chỉnh kỹ thuật, mà phản ánh yêu cầu ngày càng cao về an toàn thực phẩm trong bối cảnh xuất khẩu thủy sản Việt Nam phụ thuộc lớn vào các thị trường khó tính.

cá
• 10:02 19/02/2026

Khác biệt giữa ao tôm lót bạt và ao nuôi tôm truyền thống: Nên chọn mô hình nào?

Trong bối cảnh dịch bệnh và ô nhiễm môi trường nuôi ngày càng gia tăng, mô hình ao tôm lót bạt đang dần thay thế ao đất truyền thống tại nhiều vùng nuôi trọng điểm. Tuy nhiên, việc lựa chọn không chỉ phụ thuộc vào xu hướng mà còn liên quan đến điều kiện kỹ thuật, vốn đầu tư và khả năng quản lý của người nuôi.

ao nuôi
• 10:02 19/02/2026

Những thực phẩm không nên ăn cùng hải sản để tránh rối loạn tiêu hóa

Hải sản giàu đạm, khoáng chất và vi lượng thiết yếu như kẽm, sắt, canxi… Tuy nhiên, không phải thực phẩm nào cũng phù hợp khi kết hợp cùng tôm, cua, cá, mực. Một số sự kết hợp tưởng như vô hại có thể gây khó tiêu, rối loạn tiêu hóa, thậm chí tăng nguy cơ ngộ độc nếu sử dụng không đúng cách.

hải sản
• 10:02 19/02/2026
Some text some message..