Vi khuẩn có thể loại ô nhiễm nhựa trong hồ

Một nghiên cứu về 29 hồ nước ở châu Âu phát hiện ra một số loại vi khuẩn ở đây có khả năng sinh trưởng trên các mảnh túi nhựa nhanh và hiệu quả hơn so với vật chất tự nhiên như cành và lá cây.

hồ nước ngọt
Một hồ nước ngọt ở Na Uy được lấy mẫu nghiên cứu. Ảnh: Samuel Woodman

Các loại vi khuẩn này phá vỡ các hợp chất carbon trong nhựa để làm thức ăn. Các nhà khoa học ở Đại học Cambridge cho biết việc bổ sung các vi khuẩn này vào nước có thể góp phần loại bỏ ô nhiễm nhựa trong môi trường.

Kết quả được công bố trên tạp chí Nature Communications, gợi ý rằng ô nhiễm nhựa trong hồ đang “mồi” các vi khuẩn tăng trưởng nhanh chóng: Vi khuẩn không chỉ phá vỡ cấu trúc nhựa mà sau đó còn có thể phân hủy các hợp chất carbon tự nhiên khác trong hồ.

Các loại vi khuẩn được tìm thấy trong hồ dường như ưa thích những hợp chất carbon có nguồn gốc từ nhựa hơn. Lý giải điều này, TS. Andrew Tanentzap thuộc Khoa Khoa học Thực vật của Đại học Cambridge nói rằng vi khuẩn sử dụng nhựa làm thực phẩm trước tiên vì nó dễ phá hủy, sau đó chúng có thể chuyển sang phân hủy một số thực phẩm khó nhằn hơn như các chất hữu cơ tự nhiên khác trong hồ.

Ông nói thêm: “Điều này cho thấy ô nhiễm nhựa đang kích thích toàn bộ mạng lưới thức ăn trong hồ, bởi vì nhiều vi khuẩn hơn nghĩa là sẽ có nhiều thức ăn hơn cho các sinh vật lớn như vịt và cá”. Hiệu quả này còn thay đổi tùy thuộc vào sự đa dạng của các loài vi khuẩn có trong nước hồ – càng nhiều loài khác nhau thì khả năng loại bỏ ô nhiễm nhựa càng tốt hơn.

Nghiên cứu trước đó của Đại học Cambridge chỉ ra khi nhựa được phân hủy sẽ giải phóng các hợp chất carbon đơn giản, có nguồn gốc từ những chất phụ gia như chất kết dính và chất làm mềm. Các hợp chất này có cấu trúc hóa học khác với những hợp chất carbon được giải phóng ra khi phân hủy lá và cành cây. Nghiên cứu mới này cũng phát hiện ra, vi khuẩn sẽ loại bỏ nhiều ô nhiễm nhựa hơn trong các hồ có ít hợp chất carbon tự nhiên hơn vì chúng có ít nguồn thức ăn để lựa chọn.

Kết quả này sẽ góp phần hỗ trợ các hồ đang cần kiểm soát ô nhiễm cấp bách. Nếu một khu hồ bị ô nhiễm nhựa nhiều nhưng lại ít đa dạng vi khuẩn và nhiều hợp chất hữu cơ tự nhiên thì hệ sinh thái của chúng sẽ yếu ớt hơn. GS. David Aldridge tại Khoa Động vật học của Đại học Cambridge cho rằng nghiên cứu của họ sẽ giúp xác định các loại vi khuẩn có thể khai thác để giúp phân hủy chất thải nhựa và quản lý ô nhiễm môi trường tốt hơn.

Nghiên cứu đã lấy mẫu từ 29 hồ trên khắp Scandinavia từ tháng 8 đến tháng 9/2019. Các hồ này khác nhau về vĩ độ, độ sâu, diện tích, nhiệt độ bề mặt trung bình và sự đa dạng của các phân tử carbon hòa tan.

Các nhà khoa học đã cắt túi nhựa từ bốn chuỗi cửa hàng mua sắm lớn của Anh và lắc chúng trong nước cho đến khi các hợp chất carbon được giải phóng.

Tại mỗi hồ, họ dùng các chai thủy tinh để đựng nước chứa mẫu nước. Sau đó họ cho một ít “nước nhựa” vào một nửa số chai để đại diện cho carbon giải phóng từ rác nhựa vào môi trường, những chai còn lại được cho thêm lượng nước cất tương đương. Sau 72 giờ trong bóng tối, họ kiểm tra hoạt động của vi khuẩn trong mỗi chai.

Các nhà nghiên cứu đã đo lường sự phát triển của vi khuẩn – tức lượng sinh khối tăng lên và hiệu suất tăng trưởng – bằng lượng CO2 giải phóng trong quá trình phát triển. Trong những chai nước chứa carbon có nguồn gốc từ nhựa, sinh khối của vi khuẩn đã tăng gấp đôi. Khoảng 50% lượng carbon này đã được vi khuẩn tiêu thụ trong 72 giờ.

Nghiên cứu này đã chứng minh rằng khi túi nhựa đi vào sông hồ, chúng có thể gây ra những tác động mạnh mẽ và bất ngờ đến toàn bộ hệ sinh thái. Dĩ nhiên điều này không dung túng cho tình trạng ô nhiễm đang diễn ra. Các nhà khoa học vẫn khuyến nghị mọi người cẩn thận hơn về cách xử lý rác thải nhựa vì một số hợp chất trong nhựa có thể gây độc hại đến môi trường, đặc biệt là ở nồng độ cao.

Tạp chí Tia Sáng
Đăng ngày 09/08/2022
Trang Linh
Môi trường

Lâm Đồng: Hơn 10 tấn cá chết bất thường, thiệt hại 800 triệu

Theo ghi nhận của cơ quan chức năng, có hơn 10 tấn cá nuôi của một hộ dân tại phường 3 Bảo Lộc (Lâm Đồng) chết chưa rõ nguyên nhân, thiệt hại ước tính khoảng 800 triệu đồng.

Ao nuôi cá
• 09:49 14/10/2025

Thừa Thiên - Huế: Đầm phá ô nhiễm, dân kêu trời

Hàng ngàn hộ dân ở 33 xã, phường, thị trấn sống dựa vào đầm phá Tam Giang - Cầu Hai (tỉnh Thừa Thiên - Huế), đang khốn khổ vì nguồn nước ô nhiễm nghiêm trọng.

Ô nhiễm đầm phá ở Thừa Thiên - Huế
• 14:32 14/03/2023

Sản xuất xà phòng từ chất nhầy ốc sên

Một con ốc sên sẽ tạo ra khoảng 2g chất nhờn. Để sản xuất 15 thanh xà phòng trọng lượng 100g, anh Desrocher ở thị trấn Wahagnies, miền Bắc nước Pháp cần khoảng 40 con ốc sên. Ảnh: Reuters

Xà phòng từ ốc sên
• 10:17 09/02/2023

Yên Bái: Thả hơn 30 nghìn cá giống xuống hồ Thác Bà trong ngày ông Công, ông Táo

Ngày 14/1, huyện Yên Bình (Yên Bái) đã tổ chức thả cá bổ sung nguồn lợi thủy sản hồ Thác Bà năm 2023 gắn với phong tục thả cá chép ngày 23 tháng Chạp.

Thả cá
• 12:02 19/01/2023

Giải pháp giảm ô nhiễm từ ao nuôi cá tra thâm canh

Nuôi cá tra thâm canh đang mang lại nguồn thu nhập đáng kể cho nhiều hộ dân. Tuy nhiên, đi kèm với hiệu quả kinh tế là nguy cơ ô nhiễm môi trường nước ao nuôi, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe cá và môi trường xung quanh.

Cho cá ăn
• 11:57 30/01/2026

Đừng để trắng tay sau một cơn mưa đêm: Hiệu ứng domino dưới đáy ao

Cơn mưa đêm dồn dập không chỉ làm thay đổi thời tiết mà còn kích hoạt một chuỗi tử thần dưới đáy ao. Nếu không hành động quyết liệt trong vài giờ đầu, người nuôi tôm rất dễ rơi vào cảnh trắng tay do sự sụp đổ dây chuyền của hệ thống hóa lý và sinh học môi trường.

Mưa ao tôm
• 11:16 27/01/2026

Quy định mới về động vật, sản phẩm động vật thủy sản thuộc diện phải kiểm dịch, miễn kiểm dịch

Ngày 13/01/2026, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã ban hành Thông tư số 03/2026/TT-BNNMT quy định về kiểm dịch động vật, sản phẩm động vật thủy sản, trong đó nêu rõ danh mục các đối tượng thuộc diện phải kiểm dịch và được miễn kiểm dịch.

Thủy sản
• 09:00 22/01/2026

Đề xuất lộ trình loại bỏ HCFC và HFC trong chuỗi lạnh thủy sản

Bộ Nông nghiệp và Môi trường vừa ban hành kế hoạch hành động nhằm loại trừ các chất làm suy giảm tầng ozone và gây hiệu ứng nhà kính trong lĩnh vực nông nghiệp. Ngành thủy sản được xác định là trọng điểm chuyển đổi công nghệ, hướng tới loại bỏ hoàn toàn việc sử dụng môi chất lạnh HCFC và HFC trong chế biến và bảo quản.

Thủy sản
• 09:00 15/01/2026

Vì sao tôm có thể sống gần miệng núi lửa 450°C nhưng lại chết khi bị nấu ở 50°C?

Nghe có vẻ nghịch lý: một số loài tôm biển sâu được phát hiện sống gần miệng núi lửa dưới đáy đại dương – nơi nhiệt độ dòng phun có thể lên tới 450°C. Thế nhưng, nếu thả chúng vào nồi nước 50°C, chúng vẫn chết như bất kỳ loài tôm nào khác. Vậy điều gì đang thực sự xảy ra?

tôm không mắt
• 07:55 17/02/2026

Chủ động phòng bệnh TiLV – bảo vệ đàn cá rô phi ngay từ đầu vụ

Tilapia Lake Virus (TiLV) đang được xem là một trong những mối đe dọa nghiêm trọng nhất đối với ngành nuôi cá rô phi toàn cầu. Virus này có thể gây tỷ lệ chết lên tới 80–90%, lây lan nhanh và hiện chưa có thuốc điều trị đặc hiệu.

cá rô phi
• 07:55 17/02/2026

6 ông lớn định hình cuộc đua tôm thẻ chân trắng toàn cầu

Ngành tôm thẻ chân trắng (TTCT) thế giới đang bước vào giai đoạn cạnh tranh quyết liệt với sự dẫn dắt của 6 quốc gia chủ lực gồm Ecuador, Trung Quốc, Ấn Độ, Việt Nam, Indonesia và Thái Lan. Mỗi nước theo đuổi một chiến lược riêng: có quốc gia tập trung mở rộng sản lượng trong khi nhiều bên lựa chọn nâng cấp giá trị gia tăng và phát triển bền vững.

tôm
• 07:55 17/02/2026

Đạt FTA với EU, tôm Ấn Độ gia tăng sức ép cạnh tranh lên tôm Việt Nam

Việc Ấn Độ hoàn tất đàm phán Hiệp định Thương mại Tự do (FTA) với Liên minh châu Âu (EU), cùng lúc được Mỹ điều chỉnh giảm thuế đối ứng,...Những lợi thế mới này giúp tôm Ấn Độ nhanh chóng mở rộng thị phần tại EU, đồng thời đặt ngành tôm Việt Nam trước áp lực cạnh tranh ngày càng rõ nét.

tôm
• 07:55 17/02/2026

Thảo dược tự nhiên trong nuôi trồng thủy sản bà con nên biết

Người nuôi ngày càng quan tâm đến giải pháp an toàn và bền vững, các loại thảo dược tự nhiên đang được ứng dụng nhiều hơn trong chăm sóc và phòng bệnh cho tôm. Không chỉ dễ tìm, những nguyên liệu này còn giúp cải thiện sức khỏe tôm và môi trường ao nuôi một cách tự nhiên.

thảo dược nuôi tôm
• 07:55 17/02/2026
Some text some message..