Biện pháp phòng và trị bệnh phân trắng trên tôm nuôi

Đây là một số kinh nghiệm trong công tác phòng và xử lý khi tôm nuôi bị bệnh phân trắng, Trung tâm Giống thủy sản Quảng Trị muốn chia sẽ để bà con nuôi tôm tham khảo.

Biện pháp phòng và trị bệnh phân trắng trên tôm nuôi
Tôm bị bệnh phân trắng. Ảnh: Global Aquaculture Alliance

Để tránh xảy ra dịch bệnh phân trắng trên ao nuôi tôm của mình, chúng ta cần lưu ý phòng bệnh là yếu tố đặt lên hàng đầu. Muốn làm tốt khâu phòng bệnh, chúng ta cần chú ý đảm bảo các yếu tố sau:

1. Quản lý tốt các yếu tố môi trường

Việc quản lý các yếu tố môi trường nước ao nuôi là điều vô cùng quan trọng, khi các yếu tố này được ổn định ở ngưỡng thích hợp sẽ giúp tôm phát triển tốt hơn, phòng tránh dịch bệnh phân trắng và các bệnh khác. Bà con cần thực hiện tốt các khâu sau:

- Nên có ao lắng chứa nước để chủ động nguồn nước sạch, sau đó tiến hành cấp nước vào ao xử lý qua túi lọc. Ao xử lý có thể thả thêm cá rô phi (1-2 con/m2) với mục đích làm sạch nước và tạo thêm nguồn thu nhập.

- Ao nuôi cần phải chuẩn bị kỹ lưỡng trước khi thả giống. Đối với ao đất cần phải loại bỏ hoàn toàn toàn bộ chất cặn bả, bùn đen trước khi cày bừa, xới xáo đất. Phơi đáy và bón vôi toàn bộ đáy ao với liều lượng 1.000kg đến 1.500 kg/ha.

- Ổn định pH nước trong khoảng thích hợp 7,5 - 8,5 (dao động trong ngày không quá 0,5). Duy trì hệ thống quạt nước sao cho hàm lượng oxy hòa tan trong ao nuôi luôn ở mức lớn hơn hoặc bằng 4 ppm trước lúc bình minh.

- Duy trì tảo ở mật độ thích hợp: Trong ao nuôi tôm, mật độ tảo rất quan trọng, không được quá dày hay quá thưa. Phải thường xuyên duy trì độ trong của nước từ 30-40cm.

- Mùa nắng nóng nên duy trì độ sâu nước trong ao vào khoảng 1,5 - 1,8 m để ổn định nhiệt độ nước.

-  Định kỳ 7 - 10 ngày/ lần cấy vi sinh (Pondplus, PondDtox, Bio Zyme,.. ) để tăng cường mật độ vi khuẩn có lợi trong ao nuôi hoặc 7 - 10 ngày/ lần diệt khuẩn ao nuôi kết hợp cấy men vi sinh trở lại sau 48 giờ.

- Sử dụng khoáng Stomi với lượng 1 - 2kg/1000m3  hoặc Premix N08 với lượng 1 - 2kg/1000m3 nước,…  theo định kỳ 10 ngày/lần để ổn định độ kiềm, cung cấp khoáng chất cho tôm.

2. Quản lý thức ăn

Việc kiểm soát và điều chỉnh lượng thức ăn là vấn đề rất quan trọng trong nuôi tôm. Nếu lượng thức ăn dư sẽ ảnh hưởng đến môi trường nước, tảo bùng phát mạnh, vi khuẩn có hại phát triển, khí độc nhiều gây stress cho tôm nuôi dẫn đến phát sinh các loại bệnh, trong đó có bệnh phân trắng. Đặc biệt khi dư thức ăn còn gây lãng phí, giảm lợi nhuận cho người nuôi.

Trong 20 ngày đầu mới thả nuôi, cho tôm ăn theo hướng dẫn của nhà sản xuất thức ăn. Từ ngày nuôi thứ 21 sử dụng nhá để kiểm tra lượng thức ăn hàng ngày (01 ao chỉ cần sử dụng 01 nhá để kiểm tra).

Từ ngày 21 đến ngày nuôi thứ 30, lượng thức ăn bỏ vào nhá chiếm 3% lượng thức ăn mỗi bữa, thời gian kiểm tra nhá sau 1 giờ 30 phút.

Trong tháng nuôi thứ hai: lượng thức ăn bỏ vào nhá chiếm 5% lượng thức ăn mỗi bữa, thời gian kiểm tra nhá sau 1 giờ 15 phút.

Trong tháng nuôi thứ ba: lượng thức ăn bỏ vào nhá chiếm 7% lượng thức ăn mỗi bữa, thời gian kiểm tra nhá sau 1 giờ 00 phút.

Trong quá trình nuôi, cần bổ sung thêm các men tiêu hóa có lợi cho đường ruột tôm. Các loại men vi sinh này có tác dụng đưa các loại vi sinh có lợi vào đường ruột của tôm và ức chế các vi khuẩn có hại trong đường ruột, đảm bảo đường ruột hấp thụ thức ăn tốt, giúp tôm tăng trưởng nhanh và khả năng kháng bệnh tốt hơn.

3. Quản lý sức khỏe tôm nuôi

Hàng ngày quan sát hoạt động bắt mồi và sức khỏe của tôm trong ao, xem biểu hiện bên ngoài của tôm thông qua màu sắc, phụ bộ, thức ăn trong ruột,… để có thể phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường kịp thời xử lý.

Sử dụng ít nhất từ 01 sàn ăn trở lên để kiểm tra sức khỏe tôm nuôi và điều chỉnh khẩu phần ăn cho hợp lý.

Định kỳ từ 7 - 10 ngày chài tôm (Sau 45 ngày tuổi) để xác định tỷ lệ sống, tốc độ tăng trưởng, sức khỏe tôm cũng như xác định trọng lượng, sản lượng tôm trong ao nhằm điều chỉnh lượng thức ăn cho phù hợp.

Tăng cường bổ sung vitamin C, men tiêu hóa đường ruột, khoáng chất cần thiết và có thể bổ sung thêm nhóm dinh dưỡng tăng cường chức năng gan, giải độc gan trộn cho tôm ăn hàng ngày.

4. Một số công việc cần làm khi phát hiện tôm bị bệnh phân trắng

Nếu phát hiện tôm nuôi bị bệnh phân trắng, trong trường hợp nhẹ, bà con có thể áp dụng một số biện pháp sau:

- Ngưng cho ăn tức thời từ 01 - 02 ngày.

- Thay nước từ 30 - 50% lượng nước trong ao, tăng cường quạt nước, diệt khuẩn; sau 48 giờ cho bón men vi sinh cải thiện môi trường nước và phân hủy chất hữu cơ đáy ao.

- Sau đó, bà con tiến hành cho ăn lại với khoảng 50% lượng thức ăn hiện tại, nếu tiến triển tốt sẽ tăng dần lượng thức ăn lên. Thức ăn được trộn men vi sinh liều cao để kích thích tiêu hóa và ức chế vi khuẩn gây bệnh trong đường ruột tôm nuôi.

Bà con có thể lặp lại từ 2 - 3 lần biện pháp trên, đảm bảo bệnh sẽ giảm hoàn toàn.

Trường hợp phát hiện muộn, bệnh khá nặng, bà con vẫn tiến hành các bước xử lý như trên, nếu tôm vẫn giảm ăn và dấu hiệu bệnh vẫn còn thì nên thu hoạch ngay để giảm thiểu thiệt hại.

TTKN Quảng Trị
Đăng ngày 23/05/2019
Nguyễn Đức Anh
Kỹ thuật

Tổng quan về công nghệ MBBR trong nuôi trồng thủy sản

MBBR là Moving Bed Biofilm Reactor, hứa hẹn là công nghệ xử lý nước thải ưu việt trong nuôi trồng thủy sản.

công nghệ MBBR
• 18:17 25/09/2021

Xử lý nước thải chế biến thủy sản bằng công nghệ SNAP

Xử lý nước thải chế biến thủy sản bằng công nghệ SNAP không chỉ loại bỏ hiệu quả nồng độ Ammonium mà còn xử lý đến 90% chất hữu cơ.

Chế biến cá tra
• 07:00 22/04/2020

Quan trắc nước nuôi trồng thủy sản bằng cảm biến nano

Sử dụng được cả trên bờ, dưới nước để quan trắc chất lượng nước, hệ thống cảm biến nano do Viện Công nghệ nano (INT) thuộc Đại học Quốc gia TPHCM nghiên cứu giúp người nuôi trồng thủy sản yên tâm khi chất lượng nước nuôi được cảnh báo tự động kịp thời khi có sự cố.

Quan trắc nước nuôi trồng thủy sản
• 14:35 05/02/2020

Lưu ý về môi trường trong ao nuôi tôm nước lợ

Quản lý môi trường ao nuôi tôm nước lợ là khâu quan trọng, đòi hỏi người nuôi có sự hiểu biết cần thiết về mối quan hệ giữa các yếu tố môi trường và biến động của chúng.Từ đó, có biện pháp điều chỉnh phù hợp, giảm nguy cơ thiệt hại, góp phần vào thành công của vụ nuôi.

Lưu ý về môi trường trong ao nuôi tôm nước lợ
• 08:46 30/10/2019

Bỏ túi bí quyết giảm hệ số FCR xuống dưới 1.2 mà không cần đổi loại thức ăn

Trong cơ cấu chi phí nuôi tôm và cá thâm canh, thức ăn thường chiếm 50–65% tổng chi phí sản xuất. Vì vậy, hệ số chuyển đổi thức ăn (FCR) không chỉ là một chỉ số kỹ thuật mà còn là thước đo trực tiếp của hiệu quả kinh tế. Chênh lệch 0,1 FCR ở quy mô vài chục tấn có thể tạo ra khoảng cách lợi nhuận rất lớn.

tôm
• 10:00 14/02/2026

Chủ động phòng bệnh TiLV – bảo vệ đàn cá rô phi ngay từ đầu vụ

Tilapia Lake Virus (TiLV) đang được xem là một trong những mối đe dọa nghiêm trọng nhất đối với ngành nuôi cá rô phi toàn cầu. Virus này có thể gây tỷ lệ chết lên tới 80–90%, lây lan nhanh và hiện chưa có thuốc điều trị đặc hiệu.

cá rô phi
• 12:00 11/02/2026

Những nguyên tắc nền tảng trong nuôi tôm

Nuôi tôm không phải là việc dễ dàng – nhưng việc thực hiện đúng các bước căn bản có thể giúp ao nuôi của bạn đạt năng suất cao và sạch bệnh.

tôm
• 12:00 08/02/2026

Áp dụng tiến bộ kỹ thuật để nuôi tôm nước lợ đạt hiệu quả cao, bền vững

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, ô nhiễm môi trường và dịch bệnh trên thủy sản ngày càng diễn biến phức tạp, việc áp dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật trong nuôi tôm nước lợ được xem là giải pháp quan trọng nhằm nâng cao năng suất, giảm rủi ro và hướng đến phát triển bền vững.

Nuôi tôm thẻ
• 12:04 20/01/2026

Vietshrimp Asia 2026 & Aquaculture Vietnam 2026 – Kết nối toàn diện chuỗi giá trị, thúc đẩy tương lai ngành thủy sản bền vững

Năm 2025 đánh dấu một cột mốc quan trọng của ngành thủy sản Việt Nam, với tổng sản lượng đạt gần 10 triệu tấn và kim ngạch xuất khẩu khoảng 11,3 tỷ USD – mức cao nhất từ trước đến nay, tạo nền tảng vững chắc cho mục tiêu tăng trưởng bền vững giai đoạn 2026. Các sản phẩm chủ lực như tôm và cá tra tiếp tục giữ vai trò dẫn dắt xuất khẩu, trong khi nuôi biển và đa dạng hóa đối tượng nuôi từng bước mở rộng nguồn cung và gia tăng giá trị chuỗi sản xuất.

• 00:47 19/02/2026

1.852 container tôm Indonesia quay lại thị trường Mỹ sau bê bối nhiễm phóng xạ

Sau nhiều tháng gián đoạn vì sự cố nhiễm chất phóng xạ trong một số lô hàng, xuất khẩu tôm của Indonesia sang Mỹ đã chính thức nối lại, với 1.852 container được thông quan trong giai đoạn từ cuối tháng 10/2025 đến đầu tháng 2/2026.

tôm đông lạnh
• 00:47 19/02/2026

Chuẩn hóa phương pháp xác định thủy ngân hữu cơ trong thủy sản

Việc ban hành Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 14443:2025 về xác định hàm lượng thủy ngân hữu cơ trong thủy sản không chỉ là một bước điều chỉnh kỹ thuật, mà phản ánh yêu cầu ngày càng cao về an toàn thực phẩm trong bối cảnh xuất khẩu thủy sản Việt Nam phụ thuộc lớn vào các thị trường khó tính.

cá
• 00:47 19/02/2026

Khác biệt giữa ao tôm lót bạt và ao nuôi tôm truyền thống: Nên chọn mô hình nào?

Trong bối cảnh dịch bệnh và ô nhiễm môi trường nuôi ngày càng gia tăng, mô hình ao tôm lót bạt đang dần thay thế ao đất truyền thống tại nhiều vùng nuôi trọng điểm. Tuy nhiên, việc lựa chọn không chỉ phụ thuộc vào xu hướng mà còn liên quan đến điều kiện kỹ thuật, vốn đầu tư và khả năng quản lý của người nuôi.

ao nuôi
• 00:47 19/02/2026

Những thực phẩm không nên ăn cùng hải sản để tránh rối loạn tiêu hóa

Hải sản giàu đạm, khoáng chất và vi lượng thiết yếu như kẽm, sắt, canxi… Tuy nhiên, không phải thực phẩm nào cũng phù hợp khi kết hợp cùng tôm, cua, cá, mực. Một số sự kết hợp tưởng như vô hại có thể gây khó tiêu, rối loạn tiêu hóa, thậm chí tăng nguy cơ ngộ độc nếu sử dụng không đúng cách.

hải sản
• 00:47 19/02/2026
Some text some message..