Cá heo cũng có thể mắc bệnh Alzheimer

Bộ não của ba loài cá heo mắc cạn dọc theo bờ biển Scotland đã cho thấy những dấu hiệu điển hình của bệnh Alzheimer ở người - ám chỉ rằng cá heo cũng có thể bị căn bệnh này.

Nghiên cứu mới mới tập trung vào hội chứng chứng mất trí ở odontocetes (cá voi có răng). Kết quả của nghiên cứu là sự hợp tác giữa các nhà nghiên cứu từ ba trường đại học Scotland, đã nghiên cứu bộ não của 22 cá thể cá voi có răng khác nhau, tìm ra những dấu hiệu rõ ràng của căn bệnh này — nhưng các nhà nghiên cứu không hoàn toàn chắc chắn về cách nó biểu hiện ở cá heo.

Nghiên cứu mới mới tập trung vào hội chứng chứng mất trí ở cá voi có răng. Ảnh: genk.vn 

Alzheimer là nguyên nhân phổ biến nhất của chứng sa sút trí tuệ. Nó ảnh hưởng nghiêm trọng đến trí nhớ, suy nghĩ và hành vi trong cuộc sống hàng ngày. Yếu tố chính dẫn đến căn bệnh này là tuổi tác ngày càng tăng và hầu hết những người mắc bệnh Alzheimer đều từ 65 tuổi trở lên. Đó là một căn bệnh tiến triển không có cách chữa trị hiệu quả. Từ trước đến nay, đây được cho là căn bệnh chỉ xảy ra ở con người, nhưng thực tế có thể không phải như vậy.

Cá heo, cá voi thường mắc cạn quanh bờ biển Vương quốc Anh. Chúng được tìm thấy trong các khu vực ở vùng nước nông và đôi khi trên các bãi biển. Những cá thể may mắn được con người phát hiện có thể được các chuyên gia di chuyển đến vùng nước sâu hơn để bảo toàn tính mạng, số khác kém may mắn hơn có thể phải bỏ mạng. Nguyên nhân cơ bản của các sự kiện mắc cạn không phải lúc nào cũng rõ ràng và các nhà khoa học vẫn đang nghiên cứu để tìm ra nguyên nhân cụ thể của hành vi này.

"Chúng tôi rất thích thú khi thấy những thay đổi về não ở cá heo già tương tự như những thay đổi ở người già và bệnh Alzheimer", giáo sư Tara Spires-Jones từ Đại học Edinburgh cho biết. Tuy nhiên liệu những thay đổi bệnh lý này có góp phần khiến những con vật này mắc cạn hay không vẫn là một câu hỏi còn bỏ ngỏ và cần nhiều nghiên cứu hơn để giải đáp trong tương lai.

Những loài vật này được phát hiện có các đặc điểm bệnh lý đặc biệt của Alzheimer. Chúng bao gồm sự hình thành các mảng amyloid-beta, sự tích luỹ protein tau và sự hiện diện của một chấn thương não được gọi là chứng tăng thần kinh đệm. Ảnh: genk.vn

Theo các nhà khoa học, phát hiện không thể xác nhận rằng, những con này đang mắc các loại thiếu hụt nhận thức mà chúng ta thường liên tưởng đến chứng mất trí nhớ. Phát hiện chỉ có thể cho thấy, động vật phát triển các đặc điểm bệnh lý tương tự như những gì được thấy ở bệnh nhân mắc chứng mất trí nhớ. Trong nghiên cứu mới này, các nhà khoa học suy đoán, sự suy giảm nhận thức liên quan đến thoái hóa thần kinh có thể là một trong những nguyên nhân gây mắc cạn hàng loạt. Ở người, các triệu chứng ban đầu của tình trạng suy giảm liên quan đến bệnh Alzheimer là mất phương hướng và nhầm lẫn. Vì vậy, theo giả thuyết, những con vật thủ lĩnh bị thoái hóa thần kinh có thể đưa cả đàn vào tình trạng mắc cạn.

Các nhà nghiên cứu không biết tại sao sự thoái hóa não này có thể xảy ra ở các loài động vật trên, nhưng nó có thể giải thích tại sao một số nhóm cá voi, cá heo thường bị mắc cạn ở vùng nước nông. Các vụ mắc cạn hàng loạt trước đây được cho là có liên quan đến việc gia tăng tiếng ồn do con người tạo ra trong các đại dương, nhưng nghiên cứu này đưa ra một lời giải thích khả dĩ khác.

Nghiên cứu được công bố trên Tạp chí khoa học thần kinh châu Âu.