Độ mặn ảnh hưởng cá tra như thế nào?

Khi độ mặn gia tăng hay kéo dài thời gian tiếp xúc sẽ dẫn đến sự bất thường về mô học của mang, gan và thận; điều này tác động đến quá trình hô hấp, hấp thụ, bài tiết, điều hòa thẩm thấu và tuần hoàn máu.

cá tra
Cá tra (Pangasionodon hypophthalmus). Ảnh: ahaber

Cá tra giống có khối lượng trung bình 14,99 g được nuôi trong môi trường nước có độ mặn 4, 8 và 12 ppt (phần ngàn) và thời gian phơi nhiễm với độ mặn ở 7, 14, 28 và 56 ngày. Đánh giá sự ảnh hưởng của độ mặn đến cấu trúc tế bào của mang, gan và thận thông qua các thay đổi mô bệnh học bán định lượng đã được nghiên cứu như được mô tả bởi Mishra và Mohanty (2008). Cụ thể, các tiêu bản mô bệnh học được chọn ngẫu nhiên để kiểm tra thay đổi cấu trúc tế bào. Tỷ lệ phân loại đánh giá là không có bất thường (-, 0%), bất thường nhẹ (+, <10%), trung bình bất thường (++, 10–50%) và bất thường nghiêm trọng (+++, >50%).

Khi cá tra giống tiếp xúc với độ mặn và thời gian tăng dần có những biểu hiện bất thường về về hành vi, bao gồm kiểu bơi, lượng thức ăn, chuyển động hô hấp của mang và co giật tăng cường; đặc biệt là thay đổi nghiêm trọng ở độ mặn cao hơn (12 ppt) vào ngày thứ 56. 

Khi quan sát tiêu bản mô bệnh học mang cá tra tiếp xúc với các độ mặn và thời gian phơi nhiễm khác nhau. Cụ thể, mang cá cho thấy một số bất thường phổ biến như tế bào trụ, tế bào biểu mô, phiến mang sơ cấp và phiến mang thứ; chẳng hạn như giãn mạch ở đầu các phiến mang thứ cấp (T), hoại tử biểu mô (N), sự hợp nhất của một số phiến thứ cấp (F), nâng biểu mô phiến (L) và phì đại tế bào clorua (HC) tỷ lệ thuận với sự gia tăng số ngày tiếp xúc và nồng độ muối. Tuy nhiên, không có thay đổi mô bệnh học nào được phát hiện có độ mặn lên đến 4 ppt trong mang cá ngoại trừ tế bào clorua, nhưng các thay đổi nhẹ (<10%) xảy ra ở độ mặn 8 ppt, trong khi các bất thường được quan sát thấy ở 12 ppt.

tế bào
Những thay đổi mô bệnh học ở mang của cá tra tiếp xúc với các độ mặn khác nhau.

Sự thay đổi ở mô bệnh học của gan tương tự như ở mang. Cụ thể, đối với nhóm cá đối chứng không có bất thường nào được phát hiện ở gan. Tuy nhiên, các bất thường về gan tăng lên khi nồng độ muối tăng lên và ngày tiếp xúc. Một số bất thường về mô bệnh học đã được quan sát, bao gồm các trung tâm melano-đại thực bào (MMC), thoái hóa loang lổ (PD), tuyến tụy (P) và tắc nghẽn máu (BC), hoại tử (N), không bào (V) và phì đại nhân (HN). Ở thời gian 56 ngày, cấu trúc mô ở mức độ nhẹ (<10%) bị thay đổi ở 8 ppt, trong khi mức độ nghiêm trọng tăng lên sau 14 ngày tiếp xúc với độ mặn 12 ppt.

tế bào

Mặc dù không có bất thường nào ở mẫu mô bệnh học của thận được phát hiện sau 7 ngày tiếp xúc. Tuy nhiên, có một số bất thường bao gồm không bào (V), trung tâm tế bào hắc tố (MMC), thoái hóa ống thận (DG), xuất huyết (H), nang Bowman mở rộng, tế bào hoại tử trong mô tạo máu (N), tăng không gian giữa các cầu thận (G), tăng đường kính của ống thận (RT), giãn nở cầu thận (GE) và sự giãn nở của không gian Bowman (BC) tăng lên cùng với sự gia tăng của nồng độ muối cùng với số ngày tiếp xúc. Sau 56 ngày tiếp xúc với độ mặn 8 ppt, các thay đổi nhẹ (<10%) đã được quan sát thấy, trong khi mức độ nghiêm trọng là đáng chú ý vào ngày thứ 28 ở độ mặn 12 ppt. 

tế bào

Những thay đổi về hành vi và mô bệnh học chứng tỏ rằng độ mặn xâm nhập cao hơn đã ảnh hưởng trực tiếp đến các cơ quan và các hoạt động sinh lý của cá tra, cản trở sự tăng trưởng, sự sống và sinh sản. Nghiên cứu này chỉ ra mối tương quan giữa các bất thường về mô học và tiếp xúc với độ mặn và phản ánh áp lực môi trường đối với cá tra trong vấn đề xâm nhập mặn của biến đổi khí hậu. 

Nguồn: Hossain, F., Islam, S. M., Islam, M. S., & Shahjahan, M. (2022). Behavioral and histo-pathological indices of striped catfish (Pangasionodon hypophthalmus) exposed to different salinities. Aquaculture Reports, 23, 101038.

Đăng ngày 11/05/2022
Hồng Huyền @hong-huyen
Nuôi trồng

FLOCponics: Sự tích hợp hoàn hảo của công nghệ biofloc và cây thủy canh

FLOCponics là một loại Aquaponics thay thế tích hợp công nghệ biofloc (BFT) với sản xuất cây trồng không sử dụng đất.

flocponics
• 15:51 07/03/2022

Mô hình nuôi ba ba lãi 300 triệu đồng/năm

Mô hình nuôi ba ba của ông Lương Thành Kỷ, ở thị trấn Búng Tàu, huyện Phụng Hiệp. Qua 14 năm phát triển, đến nay đàn ba ba sinh sản của ông Kỷ đã phát triển hơn 1.500 con, mỗi năm xuất bán ra thị trường từ 8.000-10.000 con giống, trừ hết các khoản chi phí, lợi nhuận gần 300 triệu đồng/năm.

Ba ba.
• 09:38 14/06/2021

Kinh tế ổn định nhờ nuôi ba ba sinh sản

Hơn 20 năm nuôi ba ba sinh sản, anh Nguyễn Đức Lợi, ấp Phước Thọ B, xã Mỹ Phước, huyện Mỹ Tú, tỉnh Sóc Trăng có cuộc sống khấm khá. Gắn bó lâu năm với con ba ba một phần cũng vì sự yêu thích loài vật này, ba ba lại dễ nuôi, nhẹ công chăm sóc, thị trường tiêu thụ tốt, đem lại nguồn thu nhập ổn định cho gia đình anh.

• 15:40 03/03/2021

Thu trăm triệu đồng mỗi năm từ nuôi ba ba

Nuôi ba ba gai là một công việc đòi hỏi phải có nguồn vốn lớn và kỹ thuật cao. Nhưng bằng ý chí, nghị lực, sự đam mê tận tụy với công việc cùng với áp dụng các kiến thức khoa học kỹ thuật mà ông Phạm Tất Đạt ở xã Yên Bình, thành phố Tam Điệp đã thành công, vươn lên trở thành triệu phú.

kỹ thuật sản xuất giống baba
• 10:00 30/05/2017

Công Nghệ Nuôi Tôm Ít Thay Nước: Giải Pháp Hiệu Quả Trong Bối Cảnh Nguồn Nước Ô Nhiễm

Trước tình hình nguồn nước cấp cho nuôi trồng thủy sản ngày càng suy giảm về chất lượng do ô nhiễm, xâm nhập mặn và biến đổi khí hậu, việc phụ thuộc vào thay nước thường xuyên không còn là giải pháp bền vững.

ao tôm
• 09:00 03/03/2026

10 chuyển dịch quan trọng nhất trong ngành Dinh dưỡng thủy sản

Sự chuyển dịch thần tốc của ngành thủy dản không chỉ là câu chuyện về giá thành, mà là cuộc cách mạng về công nghệ và tính bền vững. Ngành dinh dưỡng, thức ăn thủy sản cũng đang chứng kiến những bước chuyển mình mạnh mẽ chưa từng có.

• 09:00 25/02/2026

Tại sao ao nuôi nên dùng đèn UV thay vì thuốc tím hoặc Chlorine?

Xử lý nước là bước bắt buộc trong nuôi tôm. Từ trước đến nay, Chlorine và thuốc tím (KMnO₄) là lựa chọn phổ biến vì giá rẻ và tác dụng nhanh. Tuy nhiên, khi mật độ nuôi ngày càng cao và yêu cầu an toàn sinh học khắt khe hơn, việc phụ thuộc vào hóa chất đang bộc lộ nhiều rủi ro.

ao nuôi
• 15:00 24/02/2026

Sai lầm thường gặp khi phơi đáy ao

Trong nuôi trồng thủy sản, công đoạn phơi đáy ao sau mỗi vụ nuôi được xem là bước làm mới môi trường, giúp loại bỏ mầm bệnh và tạo nền tảng cho vụ nuôi tiếp theo. Tuy nhiên, nhiều hộ nuôi vẫn mắc phải những sai lầm cơ bản, khiến hiệu quả xử lý giảm sút, thậm chí gây thiệt hại lớn.

đáy ao nuôi
• 12:00 23/02/2026

Hàng trăm người lao xuống ao bắt cá sau hiệu lệnh

Hội nơm cá đầu Xuân năm 2026 tại Nghệ An thu hút hàng trăm người tham gia, tạo nên khung cảnh sôi động khi mọi người đồng loạt lao xuống ao bắt cá theo hiệu lệnh, với quy định chỉ được dùng tay không hoặc nơm.

bắt cá
• 06:35 04/03/2026

Xây dựng nghề cá bền vững

Khu vực phía đông Thành phố Hồ Chí Minh đang là một trong những trung tâm nghề cá lớn của cả nước với hàng nghìn tàu khai thác, hệ thống chế biến quy mô lớn và kim ngạch xuất khẩu hàng trăm triệu USD mỗi năm. Tuy nhiên, để phát triển tương xứng tiềm năng và hướng tới một trung tâm nghề cá hiện đại, thông minh, yêu cầu tái cấu trúc toàn diện đang đặt ra cấp thiết.

nghề cá
• 06:35 04/03/2026

Đánh bắt ở vùng biển nước ngoài, một tàu cá An Giang bị xử lý

Một tàu cá mang số hiệu KG 92574-TS của ngư dân An Giang vừa bị lực lượng Cảnh sát biển phát hiện, ngăn chặn kịp thời khi có dấu hiệu xâm phạm vùng biển nước ngoài để khai thác trái phép, trong bối cảnh công tác chống khai thác IUU đang được siết chặt.

tàu cá
• 06:35 04/03/2026

Góc nhìn đầu tư 2026: Ngành thủy sản tăng trưởng đạt đỉnh, động lực mới ở đâu?

Năm 2025, xuất khẩu thủy sản Việt Nam lập kỷ lục 11,3 tỷ USD, tăng 12,4% so với cùng kỳ. Tuy nhiên, tăng trưởng đang dịch chuyển từ mở rộng sản lượng sang nâng cao giá trị gia tăng và khả năng thích ứng chính sách, khiến năm 2026 nhiều khả năng sẽ là giai đoạn phân hóa mạnh giữa các doanh nghiệp thay vì tăng đồng đều toàn ngành.

đánh bắt cá
• 06:35 04/03/2026

Cô Tô khởi động Lễ hội Mở cửa biển 2026

Những ngày đầu xuân năm 2026, đặc khu Cô Tô (Quảng Ninh) sẽ tổ chức Lễ hội Mở cửa biển – một sự kiện văn hóa tâm linh quan trọng của ngư dân vùng đảo. Không chỉ là nghi thức khởi đầu mùa đánh bắt, lễ hội còn là dịp để cộng đồng bày tỏ lòng tri ân tiền nhân, cầu mong mưa thuận gió hòa, biển lặng sóng êm, tôm cá đầy khoang và một năm làm ăn thuận lợi.

lễ hội mở cửa biển
• 06:35 04/03/2026
Some text some message..