Lưới phát sáng - Giải pháp mới giúp giải cứu rùa biển,... khỏi lưới đánh cá

Các nhà sinh thái học Mỹ vừa tìm ra một phương pháp mới giúp giảm bớt tình trạng các loài rùa, cá mập và mực bị vướng vào lưới đánh cá.

Đèn diode phát quang (LED)
Đèn diode phát quang (LED) màu xanh lá cây gắn trên lưới đánh cá giúp ngăn chặn việc đánh bắt rùa, cá mập, mực. Ảnh NOAA Fisheries

Với ngư dân đánh cá, một con mực đen có nhiều xúc tu mắc kẹt trong lưới là vấn đề không mong muốn. Còn với rùa biển hay cá đuối kim cương, việc mắc vào lưới đồng nghĩa với cái chết. Để khắc phục tình trạng đánh bắt thủy sản không mong muốn, các nhà sinh thái học Mỹ công bố phương pháp khắc phục mới: gắn đèn diode phát quang (LED) màu xanh lá cây vào lưới đánh cá. 

Theo nghiên cứu, phương pháp này làm giảm đáng kể việc đánh bắt các loài động vật không mong muốn (như cá mập, mực) mà không ảnh hưởng tới chất lượng và số lượng của các loài hải sản đem lại lợi nhuận cao.

Nghiên cứu cho thấy có sự giảm thiểu số lượng các loài không mong muốn bị đánh bắt và không có tác động tiêu cực đến tổng sản lượng, theo nhà sinh thái học bảo tồn đại học bang San Diego Rebecca Lewison, một người không tham gia nghiên cứu.

Để đánh bắt cá, nhiều ngư dân ven biển dùng lưới mang, loại lưới treo trên mặt nước như một hàng rào lưới có dây, dây được cố định trên mặt nước nhờ các phao nổi. Các tấm lưới có thể trôi trong nhiều giờ hay nhiều ngày, không phân biệt loài mong muốn và không mong muốn; những sinh vật bắt được ngoài ý muốn sẽ bị quăng xuống biển với các vết thương tích chết cơ thể. Kiểu đánh bắt này này góp phần đáng kể vào sự suy giảm toàn cầu của các loài như cá heo, rùa biển, đồng thời làm chậm hoạt động hàng ngày của người đánh cá.

Trước đó, nhà sinh thái biển John Wang và các đồng nghiệp ở Cơ quan Quản lý Khí quyển và Đại dương Quốc gia (NOAA) Hoa Kỳ đã phát minh ra các loại lưới chiếu sáng để giải quyết việc bắt rùa. Rùa đặc biệt giỏi nhìn ánh sáng xanh. Các nhà nghiên cứu thấy rằng, lưới chiếu sáng đã làm giảm 64% tỉ lệ đánh bắt rùa không mong muốn. Do đó, họ nghĩ là lưới này cũng có thể giúp các động vật biển khác nhận được lợi ích tương tự.

lưới
Lưới có ánh sáng bắt được cá ít hơn 63%, rùa ít hơn 51%, mực ít hơn 81% so với lưới tối. Ảnh razorxgamer

Nhóm nghiên cứu đã hợp tác với những người đánh bắt cá mú và cá bơn quy mô nhỏ ở vùng biển ngoài khơi Baja California (Mexico), nơi có rất nhiều rùa và các loài động vật biển lớn khác, theo nhà sinh thái học bảo tồn đại học bang Arizona Jesse Senko, trưởng nhóm nghiên cứu. Để thực hiện, các nhà nghiên cứu đã triển khai 28 cặp lưới với mỗi cặp có 1 tấm lưới gắn đèn LED. Sau đó, nhóm cân và xác định từng sinh vật bị mắc lưới qua đêm.

Theo kết quả được công bố trên tạp chí Current Biology số ngày 22 tháng 1 vừa qua, lưới có ánh sáng bắt được cá ít hơn 63%, rùa ít hơn 51%, mực ít hơn 81% so với lưới tối. Kết quả "hài lòng" nhất là với loài elasmobranch bao gồm cá mập và cá đuối, nhà sinh thái Lewison cho biết. Theo bà, bắt cá mập là một "vấn đề lớn" ở Vịnh California. Trong nghiên cứu mới, tỉ lệ đánh bắt cá mập đã giảm tới 95%.

Có lẽ, quá đơn giản để nói rằng, các loài cá mục tiêu không thể nhìn thấy ánh sáng như các loài động vật khác, theo nhà sinh thái John Wang. Các nhà nghiên cứu vẫn đang tìm hiểu lý do tại sao một số loài động vật tránh ánh sáng tốt hơn những loài khác. Theo họ, các loài elasmobranchs có thị lực tinh vi, còn mực ống Humboldt có nhãn cầu lớn. Vì vậy mà những loài động vật này có thể dễ dàng nhận ra ánh sáng màu xanh lá cây.

Loại lưới có đèn LED phát sáng này giúp các ngư dân vẫn đánh bắt được nhiều cá mục tiêu như trước nhưng chỉ mất một nửa thời gian kéo và tháo lưới. Hạn chế lớn nhất của giải pháp này là, chi phí trang bị một tấm lưới có đèn lên tới 140 USD, cao hơn khả năng tài chính của một số người đánh cá. Hiện nay, các nhà nghiên cứu đang thử nghiệm đèn chạy bằng năng lượng mặt trời có tuổi thọ cao hơn đèn chạy bằng pin. Họ cũng xem xét việc tạo ra kết quả tương tự ở Baja California, các ngư trường ở Indonesia và vùng biển Caribbean với ít đèn hơn. Trong những dự án này, nhu cầu của những đánh cá là rất quan trọng. "Họ là những người sử dụng các tấm lưới hàng ngày", nhà sinh thái Lewison nói.

Science
Đăng ngày 08/02/2022
Stephen Thái
Khoa học

Ảnh hưởng của nhiệt độ lên tỉ lệ giới tính ấu trùng tôm sú

Ở tôm sú, con cái lớn nhanh và có kích thước lớn hơn con đực. Tác động của nhiệt độ có thể làm tăng đáng kể sự biểu hiện của các gen xác định giới tính, giúp cải thiện tỷ lệ giới tính như mong muốn trong đàn.

tôm sú
• 16:28 23/09/2021

Trung Quốc chuyển sang nuôi tôm sú vì giá cao

Người nuôi tôm ở Trung Quốc đang chuyển sang nuôi tôm sú nhiều hơn do giá tốt hơn, theo Chủ tịch Hiệp hội Thủy sản lớn nhất của Trung Quốc.

tôm sú
• 18:44 17/08/2021

Nuôi tôm thâm canh bổ sung thức ăn tươi sống

Thử nghiệm nuôi tôm sú bằng tảo lục sợi (Chaetomorpha sp.) và ốc (Stenothyra sp.) cho thấy cải thiện tăng trưởng, nâng cao năng suất và tăng cường hấp thu, chuyển hóa thức ăn nhân tạo góp phần giảm chi phí sản xuất cho người nuôi.

ốc cho tôm ăn
• 17:12 28/07/2021

Hiệu quả từ nuôi tôm kết hợp thả cá rô phi xử lý nguồn nước

Hiện nay, nuôi tôm kết hợp cá rô phi xử lý nước ở ấp Vĩnh Điền (xã Long Điền Đông, huyện Đông Hải) được xem là mô hình cho hiệu quả kinh tế cao.

Cá rô phi
• 10:23 19/07/2021

Công nghệ Camera dưới nước

Trong nuôi tôm thâm canh, môi trường nước đục khiến người nuôi khó quan sát thực tế đáy ao. Suốt thời gian dài, các quyết định quản lý quan trọng đều phải dựa vào kinh nghiệm hoặc canh nhá thủ công, dẫn đến độ trễ lớn và thiếu tính chính xác.

Ao tôm
• 12:07 29/01/2026

Mắt tôm tít: Cảm hứng chế tạo camera phát hiện ung thư

Không chỉ sở hữu cú đấm trứ danh, loài tôm tít còn mang trên mình hệ thống thị giác phức tạp nhất hành tinh. Chính khả năng nhìn thấy những tín hiệu ánh sáng vô hình của chúng đã gợi mở cho các nhà khoa học chế tạo loại camera phẫu thuật siêu nhỏ, giúp phát hiện tế bào ung thư với độ chính xác cao.

Tôm tít
• 11:22 27/01/2026

Công nghệ giám sát chất lượng thủy sản bán lẻ

Năm 2026, các hệ thống bán lẻ hiện đại thực hiện vai trò giám sát kỹ thuật trực tiếp thông qua việc tích hợp dữ liệu thời gian thực. Sự kết hợp giữa IoT, Blockchain và công nghệ cảm biến đã thiết lập nên các hàng rào kiểm soát khắt khe nhằm đảm bảo an toàn thực phẩm và khẳng định vị thế của nhà cung cấp trong chuỗi giá trị thủy sản.

Thuỷ sản
• 10:52 26/01/2026

Mô hình CTU-RAS quy mô nông hộ - Giải pháp cho ngành tôm

Nuôi siêu thâm canh tôm thẻ chân trắng đã từng bước khẳng định vị thế trong ngành hàng tôm của Việt Nam, không ngừng gia tăng về diện tích nuôi và sản lượng nuôi.

Tôm
• 08:00 04/11/2025

Vì sao tôm có thể sống gần miệng núi lửa 450°C nhưng lại chết khi bị nấu ở 50°C?

Nghe có vẻ nghịch lý: một số loài tôm biển sâu được phát hiện sống gần miệng núi lửa dưới đáy đại dương – nơi nhiệt độ dòng phun có thể lên tới 450°C. Thế nhưng, nếu thả chúng vào nồi nước 50°C, chúng vẫn chết như bất kỳ loài tôm nào khác. Vậy điều gì đang thực sự xảy ra?

tôm không mắt
• 16:58 17/02/2026

Chủ động phòng bệnh TiLV – bảo vệ đàn cá rô phi ngay từ đầu vụ

Tilapia Lake Virus (TiLV) đang được xem là một trong những mối đe dọa nghiêm trọng nhất đối với ngành nuôi cá rô phi toàn cầu. Virus này có thể gây tỷ lệ chết lên tới 80–90%, lây lan nhanh và hiện chưa có thuốc điều trị đặc hiệu.

cá rô phi
• 16:58 17/02/2026

6 ông lớn định hình cuộc đua tôm thẻ chân trắng toàn cầu

Ngành tôm thẻ chân trắng (TTCT) thế giới đang bước vào giai đoạn cạnh tranh quyết liệt với sự dẫn dắt của 6 quốc gia chủ lực gồm Ecuador, Trung Quốc, Ấn Độ, Việt Nam, Indonesia và Thái Lan. Mỗi nước theo đuổi một chiến lược riêng: có quốc gia tập trung mở rộng sản lượng trong khi nhiều bên lựa chọn nâng cấp giá trị gia tăng và phát triển bền vững.

tôm
• 16:58 17/02/2026

Đạt FTA với EU, tôm Ấn Độ gia tăng sức ép cạnh tranh lên tôm Việt Nam

Việc Ấn Độ hoàn tất đàm phán Hiệp định Thương mại Tự do (FTA) với Liên minh châu Âu (EU), cùng lúc được Mỹ điều chỉnh giảm thuế đối ứng,...Những lợi thế mới này giúp tôm Ấn Độ nhanh chóng mở rộng thị phần tại EU, đồng thời đặt ngành tôm Việt Nam trước áp lực cạnh tranh ngày càng rõ nét.

tôm
• 16:58 17/02/2026

Thảo dược tự nhiên trong nuôi trồng thủy sản bà con nên biết

Người nuôi ngày càng quan tâm đến giải pháp an toàn và bền vững, các loại thảo dược tự nhiên đang được ứng dụng nhiều hơn trong chăm sóc và phòng bệnh cho tôm. Không chỉ dễ tìm, những nguyên liệu này còn giúp cải thiện sức khỏe tôm và môi trường ao nuôi một cách tự nhiên.

thảo dược nuôi tôm
• 16:58 17/02/2026
Some text some message..