Lý do vì sao xuất khẩu sò điệp của Việt Nam qua Trung Quốc tăng nhanh chóng

Thị trường xuất khẩu sò điệp của Việt Nam

Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP), xuất khẩu nhuyễn thể có vỏ của Việt Nam trong tháng 10/2024 đã đạt mức tăng trưởng ấn tượng, đặc biệt là sò điệp. Cụ thể, xuất khẩu nhuyễn thể có vỏ của Việt Nam đã đạt 173 triệu USD, tăng 58% so với cùng kỳ năm 2023.

Đặc biệt, Trung Quốc đã trở thành một thị trường quan trọng đối với sò điệp Việt Nam, với mức tăng trưởng 503% trong kim ngạch nhập khẩu từ Việt Nam so với năm 2023. Lý do vì sao xuất khẩu sò điệp của Việt Nam lại tăng nhanh chóng qua Trung Quốc là vấn đề đáng chú ý trong bài viết này.

Thị trường Trung Quốc ngừng nhập khẩu sò điệp từ Nhật Bản

Một trong những nguyên nhân chính khiến xuất khẩu sò điệp Việt Nam sang Trung Quốc tăng nhanh chóng là do Trung Quốc đã ngừng nhập khẩu thủy sản từ Nhật Bản sau sự cố xả nước thải từ nhà máy điện hạt nhân TEPCO Fukushima Daiichi vào tháng 8/2023. Trước đó, Trung Quốc nhập khẩu một lượng lớn sò điệp từ Nhật Bản để chế biến và tái xuất khẩu sang các quốc gia khác như Mỹ. Tuy nhiên, sự gián đoạn trong chuỗi cung ứng này đã tạo ra cơ hội lớn cho các quốc gia xuất khẩu khác, đặc biệt là Việt Nam.

Thị trường Trung Quốc ngừng nhập sò điệp từ Nhật Bản

Thông tin từ NNA Asia (Kyodo News) cho thấy, khoảng 30% sản lượng sò điệp của Nhật Bản trước đây được xuất khẩu sang Trung Quốc. Sau khi sự cố Fukushima xảy ra, Trung Quốc tìm kiếm các nguồn cung thay thế, và Việt Nam đã nổi lên là một điểm đến lý tưởng với chi phí lao động thấp và năng lực chế biến thủy sản cao.

Chi phí sản xuất tại Việt Nam thấp và lợi thế cạnh tranh

Chi phí nhân công tại Việt Nam chỉ bằng 20 - 30% so với Nhật Bản, điều này tạo ra một lợi thế cạnh tranh rõ rệt trong việc xuất khẩu sò điệp sang Trung Quốc. Các doanh nghiệp Nhật Bản đã bắt đầu hợp tác với các nhà máy chế biến thủy sản tại Việt Nam để sản xuất sò điệp, giúp tăng cường nguồn cung và giảm chi phí.

Việt Nam cũng đã thu hút được các doanh nghiệp chế biến hải sản từ Hokkaido (vùng sản xuất sò điệp chính của Nhật Bản), đến các nhà máy chế biến tại Việt Nam để gia công, chuyển giao công nghệ và tăng cường xuất khẩu vào Trung Quốc. Điều này đã thúc đẩy sự gia tăng xuất khẩu sò điệp Việt Nam sang Trung Quốc.

Nhu cầu tiêu thụ thủy sản tại Trung Quốc và các thị trường khác

Ngoài yếu tố nguồn cung, nhu cầu tiêu thụ sò điệp tại Trung Quốc cũng là yếu tố quan trọng thúc đẩy sự gia tăng xuất khẩu. Trung Quốc có nhu cầu lớn về các sản phẩm thủy sản, đặc biệt là sò điệp, như một phần của thực phẩm chế biến sẵn và nguyên liệu chế biến. Ngoài thị trường Trung Quốc, các sản phẩm nhuyễn thể của Việt Nam cũng đang được tiêu thụ mạnh tại các thị trường khác, như EU, đặc biệt là sau khi lạm phát tại EU có dấu hiệu hồi phục.

Sò điệp là loài hải sản bổ dưỡng nên được tiêu thụ nhiều

VASEP dự báo rằng nhu cầu đối với các loại nhuyễn thể có vỏ sẽ tiếp tục tăng, đặc biệt là trong bối cảnh nhu cầu thực phẩm nguyên vẹn gia tăng. Điều này tạo ra cơ hội lớn cho Việt Nam trong việc thúc đẩy xuất khẩu thủy sản, đặc biệt là sò điệp.

Trung Quốc  - Thị trường thủy sản tiềm năng

Nhu cầu nhập khẩu sò điệp từ Trung Quốc không chỉ dừng lại ở việc đáp ứng nhu cầu nội địa mà còn phục vụ cho việc tái xuất khẩu sang các thị trường khác. Điều này khiến Trung Quốc trở thành một thị trường tiềm năng lớn cho các doanh nghiệp chế biến thủy sản Việt Nam. Với mức tăng trưởng xuất khẩu 503% trong năm 2024, Trung Quốc đang chứng tỏ là đối tác chiến lược quan trọng đối với ngành thủy sản Việt Nam.

Theo VASEP, kim ngạch xuất khẩu nhuyễn thể của Việt Nam có thể đạt mức 1,2 tỷ USD trong năm 2024, tăng trưởng 20% so với năm 2023. Các sản phẩm như nghêu, hàu, và đặc biệt là sò điệp sẽ tiếp tục là các mặt hàng chủ lực, đóng góp lớn vào sự phát triển của ngành thủy sản xuất khẩu. Với tiềm năng sản xuất lớn (hơn 41.500 ha nuôi nhuyễn thể), Việt Nam có đủ nguồn nguyên liệu để đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của thị trường Trung Quốc và các quốc gia khác.

Sự tăng trưởng mạnh mẽ trong xuất khẩu sò điệp của Việt Nam sang Trung Quốc là kết quả của sự thay đổi trong chuỗi cung ứng toàn cầu, chi phí sản xuất cạnh tranh, và nhu cầu tiêu thụ thủy sản ngày càng tăng tại Trung Quốc và các thị trường quốc tế khác.