Nuôi cá rô phi trong hệ thống tuần hoàn có thể không mang lại lợi ích như mong muốn

Xu hướng chung của ngành cá rô phi toàn cầu là theo hướng thâm canh - nuôi nhiều cá hơn với ít thức ăn và ít đất canh tác. Để đạt được điều này, các trang trại áp dụng các công nghệ tiết kiệm tài nguyên hoặc xác định các cách để tăng sản lượng.

cá rô phi
Cá rô phi được cải tiến về mặt di truyền có thể giúp các nhà sản xuất tăng sản lượng cho trang trại của họ. Ảnh WorldFish

Thâm canh" bao gồm một phạm vi rộng lớn của các quyết định nông trại. Nhưng những quyết định này tập trung vào một mục tiêu duy nhất là tạo ra nhiều sản lượng nhất, đồng thời phải giảm thiểu chi phí và sử dụng các nguồn lực cơ sở tối thiểu. Điều này có nghĩa là người nông dân phải giảm chi phí sản xuất cố định và chi phí biến đổi cũng như nguồn lực đầu vào, đồng thời tăng sản lượng. Để bắt đầu quá trình này, người nuôi phải nâng cao khả năng chuyên chở, có nghĩa là tăng số lượng cá tối đa có thể nuôi được một cách an toàn. 

Người nông dân có thể nâng cao khả năng chuyên chở của mình bằng cách áp dụng các chiến lược và thiết bị bảo tồn tài nguyên, giảm chi phí cho mỗi kg cá mà họ sản xuất. Điều này có nghĩa là sử dụng thức ăn thủy sản chất lượng tốt hơn, giảm hệ số chuyển đổi thức ăn (FCR) hoặc lựa chọn cải thiện di truyền. Các bước này giúp nông dân giảm chi phí biến đổi và kiểm soát tốt hơn quá trình sản xuất. Nông dân cũng có thể cải thiện khả năng mang vác của mình bằng cách đầu tư vào các công nghệ tăng năng suất. Sử dụng máy kéo, máy sục khí, bể lớn hơn hoặc ao lớn hơn cho phép người nông dân tăng số lượng cá họ sản xuất trên một đơn vị diện tích. Điều này làm giảm chi phí cố định cho mỗi chu kỳ nuôi. 

Sau khi tính toán và so sánh các chi phí kinh tế của sản xuất, thì việc đầu tư vào và cải tạo hệ thống ao nuôi cần ít vốn hơn và luôn mang lại lợi nhuận lớn hơn. Phân tích về mô hình nuôi cá rô phi trong hệ thống tuần hoàn thì không có tính cạnh tranh - khoản đầu tư trả trước cao và chi phí sản xuất cao không tạo ra đủ lợi nhuận.

Chi phí tiềm ẩn của hệ thống tuần hoàn

Mặc dù cộng đồng nghiên cứu và các cơ quan quản lý đang tỏ ra quan tâm đến các hệ thống công nghệ cao như hệ thống tuần hoàn (RAS) và aquaponics, thì Ganesh Kumar (trường đại học Mississippi) cho rằng lợi ích của chúng có thể bị phóng đại. Phân tích của Kumar cho thấy rằng chi phí cố định cho RAS có thể cao đến kinh ngạc. Các hệ thống yêu cầu đầu tư trước lớn vào bộ lọc, bể chứa và máy bơm nước trước khi bắt đầu nuôi. Chi phí sản xuất cộng thêm từ điện và nhân công làm cho tổng chi phí cao hơn. Điều này có nghĩa là người nuôi cần sản xuất nhiều cá hơn trong bể để hòa vốn. Điều này không phải lúc nào cũng khả thi đối với các dự án kinh doanh cá rô phi.

Kumar cũng lưu ý rằng nuôi tuần hoàn đi kèm với một số chi phí "ma" - hoặc thiết bị và chi phí mà người nông dân quên tính vào bảng cân đối kế toán. Máy phát điện dự phòng và chi phí bảo trì có thể bị bỏ qua và định giá thấp, khiến người nông dân đánh giá quá cao lợi nhuận của họ. Phân tích của Kumar cũng cho thấy rằng nhìn chung, các dự án nuôi trồng thủy sản trong ao cho phép người sản xuất kiểm soát nhiều hơn các chi phí biến đổi của họ mà không phải trả trước cao. Nếu người nuôi gặp vấn đề về chất lượng nước hoặc bùng phát dịch bệnh trong hệ thống ao nuôi, họ có nhiều thời gian hơn để khắc phục vấn đề, ở RAS thì khó hơn. 

Vì những yếu tố này, Kumar không nghĩ rằng RAS hoặc aquaponics vượt qua bài kiểm tra khả năng sinh lời. Kumar giải thích: “Tôi không thấy một hệ thống aquaponics hoặc hệ thống tuần hoàn nào mang lại lợi nhuận thực sự vì các chi phí cố định. Đó là một bức tranh hoàn toàn khác với những gì chúng ta thấy từ các nhà nghiên cứu trước đây, những người đang ưa chuộng các aquaponic hoặc nuôi trồng thủy sản tuần hoàn.”

cá điêu hồng
Nuôi trồng thủy sản trong ao có thể sẽ là một ngành công nghiệp chính trong thập kỷ tới. Ảnh FAO

Điều chỉnh hoạt động nuôi cá rô phi 

“Không ở đó để tối đa hóa doanh thu, họ thực sự ở đó để tối đa hóa lợi nhuận của mình,” Kumar nói. Ông cho rằng các nhà sản xuất cá rô phi phải điều chỉnh chiến lược nuôi của họ cho phù hợp với điều kiện hoạt động của họ. Trong hầu hết các trường hợp, nông dân không có nhiều quyền kiểm soát đối với những gì xảy ra trong chu kỳ thị trường - họ có xu hướng định giá thay vì định giá. Để đón đầu những động lực này và duy trì lợi nhuận, Kumar khuyến nghị giám sát đầu vào của trang trại và giá cá rô phi thành phẩm.

Nếu giá thức ăn cho cá rô phi tăng, người chăn nuôi nên xem xét giảm mật độ thả. Điều này đảm bảo rằng các trang trại có thể cân bằng giữa đầu ra và mức lợi nhuận. Ngược lại, nếu giá cá rô phi thành phẩm vẫn ổn định hoặc tăng, người nuôi nên tăng mật độ thả. Điều này sẽ cho phép người nông dân tối đa hóa lợi nhuận khi sản lượng tăng.

Kumar giải thích: “Việc tối đa hóa lợi nhuận luôn phụ thuộc vào tỷ lệ giữa giá thức ăn và giá cá. Người nông dân cần tiết kiệm chi phí đầu vào của trang trại - thức ăn, cá giống, năng lượng hoặc lao động - để duy trì lợi nhuận.

Do những yếu tố này, nuôi trồng thủy sản trong ao có thể sẽ dẫn đầu ngành cá rô phi trong tương lai gần. Kumar tin rằng việc nông dân nuôi cá rô phi trở nên hiệu quả hơn với thức ăn đầu vào và cải thiện hệ số FCR khi nuôi thâm canh sẽ có ý nghĩa kinh tế hơn. 

Nguồn: Megan Howell (2022). RAS may not be the tilapia industry’s path to profit (9 February 2022)

Đăng ngày 22/02/2022
Hồng Huyền @hong-huyen
Nuôi trồng

FLOCponics: Sự tích hợp hoàn hảo của công nghệ biofloc và cây thủy canh

FLOCponics là một loại Aquaponics thay thế tích hợp công nghệ biofloc (BFT) với sản xuất cây trồng không sử dụng đất.

flocponics
• 15:51 07/03/2022

Mô hình nuôi ba ba lãi 300 triệu đồng/năm

Mô hình nuôi ba ba của ông Lương Thành Kỷ, ở thị trấn Búng Tàu, huyện Phụng Hiệp. Qua 14 năm phát triển, đến nay đàn ba ba sinh sản của ông Kỷ đã phát triển hơn 1.500 con, mỗi năm xuất bán ra thị trường từ 8.000-10.000 con giống, trừ hết các khoản chi phí, lợi nhuận gần 300 triệu đồng/năm.

Ba ba.
• 09:38 14/06/2021

Kinh tế ổn định nhờ nuôi ba ba sinh sản

Hơn 20 năm nuôi ba ba sinh sản, anh Nguyễn Đức Lợi, ấp Phước Thọ B, xã Mỹ Phước, huyện Mỹ Tú, tỉnh Sóc Trăng có cuộc sống khấm khá. Gắn bó lâu năm với con ba ba một phần cũng vì sự yêu thích loài vật này, ba ba lại dễ nuôi, nhẹ công chăm sóc, thị trường tiêu thụ tốt, đem lại nguồn thu nhập ổn định cho gia đình anh.

• 15:40 03/03/2021

Thu trăm triệu đồng mỗi năm từ nuôi ba ba

Nuôi ba ba gai là một công việc đòi hỏi phải có nguồn vốn lớn và kỹ thuật cao. Nhưng bằng ý chí, nghị lực, sự đam mê tận tụy với công việc cùng với áp dụng các kiến thức khoa học kỹ thuật mà ông Phạm Tất Đạt ở xã Yên Bình, thành phố Tam Điệp đã thành công, vươn lên trở thành triệu phú.

kỹ thuật sản xuất giống baba
• 10:00 30/05/2017

Khác biệt giữa ao tôm lót bạt và ao nuôi tôm truyền thống: Nên chọn mô hình nào?

Trong bối cảnh dịch bệnh và ô nhiễm môi trường nuôi ngày càng gia tăng, mô hình ao tôm lót bạt đang dần thay thế ao đất truyền thống tại nhiều vùng nuôi trọng điểm. Tuy nhiên, việc lựa chọn không chỉ phụ thuộc vào xu hướng mà còn liên quan đến điều kiện kỹ thuật, vốn đầu tư và khả năng quản lý của người nuôi.

ao nuôi
• 14:30 16/02/2026

Nguyên nhân nước ao biến động mạnh sau khi thả giống

Một trong những thách thức lớn nhất trong nuôi tôm là hiện tượng nước ao biến động mạnh ngay sau khi thả giống. Đây là giai đoạn nhạy cảm, khi hệ đệm yếu, độ kiềm thấp và nguồn nước chưa xử lý triệt để dễ khiến môi trường mất ổn định, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe và tỷ lệ sống của tôm.

ao tôm
• 12:00 14/02/2026

Đầu tư công nghệ nuôi tôm: Bắt đầu từ đâu khi vốn còn hạn hẹp?

Trong bối cảnh chi phí đầu vào ngày càng tăng, dịch bệnh phức tạp và yêu cầu truy xuất nguồn gốc ngày càng khắt khe, công nghệ được xem là chìa khóa để nâng cao hiệu quả nuôi tôm. Tuy nhiên, với nhiều hộ nuôi quy mô vừa và nhỏ, câu hỏi lớn nhất vẫn là: nên bắt đầu từ đâu khi nguồn vốn còn hạn chế?

Ao nuôi tôm
• 00:00 13/02/2026

Vì sao nhiều ao nuôi không thành công trong tháng đầu?

Không ít vụ nuôi tôm phải kết thúc sớm chỉ sau vài tuần vì tôm ăn kém, chết rải rác hoặc môi trường nước mất ổn định. Trong nhiều trường hợp, nguyên nhân không nằm ở con giống mà xuất phát từ khâu chuẩn bị ao và xây dựng nền môi trường ban đầu chưa đạt yêu cầu.

Ao nuôi tôm
• 12:53 12/02/2026

Vì sao tôm có thể sống gần miệng núi lửa 450°C nhưng lại chết khi bị nấu ở 50°C?

Nghe có vẻ nghịch lý: một số loài tôm biển sâu được phát hiện sống gần miệng núi lửa dưới đáy đại dương – nơi nhiệt độ dòng phun có thể lên tới 450°C. Thế nhưng, nếu thả chúng vào nồi nước 50°C, chúng vẫn chết như bất kỳ loài tôm nào khác. Vậy điều gì đang thực sự xảy ra?

tôm không mắt
• 22:38 17/02/2026

Chủ động phòng bệnh TiLV – bảo vệ đàn cá rô phi ngay từ đầu vụ

Tilapia Lake Virus (TiLV) đang được xem là một trong những mối đe dọa nghiêm trọng nhất đối với ngành nuôi cá rô phi toàn cầu. Virus này có thể gây tỷ lệ chết lên tới 80–90%, lây lan nhanh và hiện chưa có thuốc điều trị đặc hiệu.

cá rô phi
• 22:38 17/02/2026

6 ông lớn định hình cuộc đua tôm thẻ chân trắng toàn cầu

Ngành tôm thẻ chân trắng (TTCT) thế giới đang bước vào giai đoạn cạnh tranh quyết liệt với sự dẫn dắt của 6 quốc gia chủ lực gồm Ecuador, Trung Quốc, Ấn Độ, Việt Nam, Indonesia và Thái Lan. Mỗi nước theo đuổi một chiến lược riêng: có quốc gia tập trung mở rộng sản lượng trong khi nhiều bên lựa chọn nâng cấp giá trị gia tăng và phát triển bền vững.

tôm
• 22:38 17/02/2026

Đạt FTA với EU, tôm Ấn Độ gia tăng sức ép cạnh tranh lên tôm Việt Nam

Việc Ấn Độ hoàn tất đàm phán Hiệp định Thương mại Tự do (FTA) với Liên minh châu Âu (EU), cùng lúc được Mỹ điều chỉnh giảm thuế đối ứng,...Những lợi thế mới này giúp tôm Ấn Độ nhanh chóng mở rộng thị phần tại EU, đồng thời đặt ngành tôm Việt Nam trước áp lực cạnh tranh ngày càng rõ nét.

tôm
• 22:38 17/02/2026

Thảo dược tự nhiên trong nuôi trồng thủy sản bà con nên biết

Người nuôi ngày càng quan tâm đến giải pháp an toàn và bền vững, các loại thảo dược tự nhiên đang được ứng dụng nhiều hơn trong chăm sóc và phòng bệnh cho tôm. Không chỉ dễ tìm, những nguyên liệu này còn giúp cải thiện sức khỏe tôm và môi trường ao nuôi một cách tự nhiên.

thảo dược nuôi tôm
• 22:38 17/02/2026
Some text some message..