Thách thức dịch bệnh của ngành tôm

Ngành tôm là ngành sản xuất thực phẩm tăng trưởng nhanh nhất thế giới, nhưng đi kèm với nó là thách thức về dịch bệnh do vi khuẩn, virus và ký sinh trùng.

Thách thức dịch bệnh của ngành tôm
Hai bệnh hiện đang gây thiệt hại lớn cho ngành nuôi tôm là EMS và EHP. Ảnh: Internet

Hai bệnh hiện đang gây thiệt hại lớn cho ngành nuôi tôm là:

1. Nhiễm trùng do vi khuẩn, bệnh hoại tử gan tụy cấp (AHPND) còn được gọi là Hội chứng Tử vong sớm (Early Mortality Syndrome - EMS)

2. Nhiễm vi bào tử trùng, Hepatopancreatic microsporidiosis gây ra bởi Enterocytozoon hepatopenaei (EHP).

Bệnh hoại tử gan tụy cấp trên tôm (AHPND)

Bệnh hoại tử hoại tử gan tụy cấp (AHPND) là một vấn đề của các nước chính nuôi tôm - Trung Quốc, Thái Lan, Việt Nam và Malaysia. AHPND có thể xảy ra trong 30 ngày đầu sau khi thả tôm vào ao nuôi, đó là lý do tại sao AHPND thường được gọi là hội chứng tử vong sớm (EMS).

Bệnh này là do vi khuẩn xâm lấn đường tiêu hóa tôm và sản sinh ra một độc tố gây hủy hoại mô và rối loạn chức năng gan tụy, cơ quan tiêu hóa tôm. Thủ phạm là vi khuẩn Vibrio parahaemolyticus (Vp), một loại vi khuẩn phổ biến trong nước mặn lợ.

Các loài tôm bị ảnh hưởng là:

• Tôm sú (Penaeus monodon)

• Tôm thẻ chân trắng Thái Bình Dương (Litopenaeus vannamei, trước đây có tên là Penaeus vannamei)

• Tôm thẻ chân trắng Trung Quốc (Penaeus chinensis)

• Tỷ lệ tôm chết nhiễm bệnh có thể vượt quá 70%.

Các biện pháp phòng ngừa, kiểm soát và giảm nhẹ bao gồm:

• Cải thiện an ninh sinh học tại các trang trại, khu vực, quốc gia.

• Quản lý vùng của các đơn vị sản xuất giống

• Đánh giá rủi ro bệnh tật,

• Xây dựng và thực hiện các kế hoạch y tế thú y thuỷ sản.

Trừ khi được chứng nhận là không có AHPND, không khuyến khích sử dụng thức ăn sống cho tôm bố mẹ hoặc nếu sử dụng thức ăn sống, chúng nên được khử trùng hoặc đông lạnh để giảm khả năng lây nhiễm AHPND. Giảm mật độ thả có thể có hiệu quả, cũng giống như việc sử dụng probiotic. Việc sử dụng công nghệ Biofloc - tăng cường chất lượng nước bằng cách cân bằng carbon và nitơ trong hệ thống - cũng đã được báo cáo là giúp giảm tác động của AHPND

Bệnh vi bào tử trùng (EHP)

So với AHPND, rất ít ảnh báo cáo ảnh hưởng do khó nhận biết bất thường trong tháng nuôi đầu tiên. Tôm nuôi do nhiễm vi bào tử trùng Enterocytozoon hepatopenaei (EHP). Bệnh EHP đầu tiên được phát hiện trên Paraeus monodon và sau đó được báo cáo ngày càng tăng ở Ấn Độ, trầm trọng hơn do lũ lụt. Điều được biết đến là EHP chỉ xâm nhiễm vào các tế bào biểu mô ống tụy ở gan tụy tôm. Các bào tử rất nhỏ (1.1 x 0.60-0.07μm).

Mặc dù trước đây EHP chỉ báo cáo là được tìm thấy trong các tế bào biểu mô ống tụy ở gan tụy. Trong năm 2010, EHP được báo cáo là có liên quan đến “hội chứng phân trắng” (WFS), nhưng các thử nghiệm tiếp theo đã thất bại trong việc chỉ ra mối quan hệ EHP với WFS. Các bào tử EHP rất bền và EHP có thể lây truyền theo chiều ngang từ tôm sang tôm. Do đó, sự lây nhiễm EHP có thể lây lan dần dần và sẽ được tăng cường theo các vụ tôm liên tiếp theo thời gian.

Biện pháp phòng tránh, kiểm soát và giảm nhẹ EHP:

Phát hiện và sàng lọc tôm giống được thực hiện bằng cách sử dụng PCR. Phân tích mô học cho bào tử là có thể, nhưng rất khó trừ khi được thực hiện bởi các chuyên gia mô bệnh học. Nên tránh thức ăn sống cho tôm bố mẹ, thức ăn sống phải được đông lạnh hoặc khử trùng.

Ở trại nuôi, công tác chuẩn bị ao có vai trò rất quan trọng. Do EHP có sức chống chịu tốt đối với các phương pháp khử trùng thông thường nên khó loại mầm bệnh ra khỏi hệ thống. Có nghiên cứu cho rằng EHP có thể tồn tại sau khi đã xử lý Chlorine ở 100 ppm. Có khuyến cáo nên sử dụng vôi nóng (CaO) để xử lý ao để có thể đạt độ pH đáy ao trong quá trình cải tạo cao hơn 11 - 12 để làm chết mầm bệnh EHP.

Đăng ngày 24/11/2017
NIMDA TH

Bệnh vi bào tử trùng trên tôm nuôi

Bệnh vi bào tử trùng do vi bào tử trùng Enterocytozoon hepatopenaei (EHP) gây ra, làm cho tôm chậm lớn bởi EHP ký sinh nội bào và sử dụng dinh dưỡng, năng lượng dự trữ trong gan, tụy khiến tôm không đủ dinh dưỡng, năng lượng cho sự tăng trưởng và lột xác.

Tôm thẻ
• 10:35 05/07/2024

Bệnh DIV1 trên tôm và các biện pháp phòng, chống dịch bệnh

Bệnh DIV1 trên tôm do Decapod Iridescent Virus 1 (DIV1) gây ra, được phát hiện lần đầu tiên trên mẫu tôm càng đỏ (Cherax quadricarinatus) vào năm 2014 tại tỉnh Phúc Kiến của Trung Quốc sau đó vi rút tiếp tục gây bệnh cho các trang trại nuôi tôm thẻ chân trắng và tôm càng xanh tại một số tỉnh của Trung Quốc.

Tôm bệnh
• 10:41 30/06/2024

Đen mang trên tôm: Hạn chế nguồn cung hữu cơ

Hiện tượng mang tôm bị đen là một trong những bệnh lý nguy hiểm và phổ biến nhất trong nuôi tôm. Bệnh được gây ra bởi một loại vi khuẩn gọi là Vibrio parahaemolyticus, Vibrio harveyi, hoặc Vibrio alginolyticus. Bệnh có thể lan rộng nhanh chóng và gây tổn thất kinh tế lớn cho người nuôi.

Tôm đen mang
• 10:04 27/06/2024

Bệnh hoại tử gan tụy cấp tính ở tôm và biện pháp phòng chống

Bệnh hoại tử gan tụy cấp tính (AHPND) còn được biết đến là “Hội chứng chết sớm”, do vi khuẩn Vibrio parahaemolyticus gây ra. Bệnh này có tốc độ lây lan nhanh, tỷ lệ chết có thể lên đến 90% sau 3-5 ngày phát hiện.

Tôm thẻ
• 08:00 21/06/2024

Thay đổi mô hình nuôi tôm để đáp ứng với thời cuộc

Việc áp dụng các công nghệ hiện đại trong nuôi tôm thẻ chân trắng và tôm sú đang mang lại nhiều lợi ích. Những hệ thống tuần hoàn khép kín giúp kiểm soát môi trường nuôi tốt hơn, giảm thiểu ô nhiễm và rủi ro.

Ao tôm
• 09:22 15/07/2024

Dịch bệnh đe dọa, nhiều hộ nuôi ngậm ngùi bán "tôm non"

Năm 2024, đã đi được nửa chặng đường, tuy nhiên giá thủy sản vẫn cứ giậm chân tại chỗ, đặc biệt là đối với ngành nuôi tôm. Thêm vào đó, dịch bệnh trên tôm trực tiếp đe dọa, khiến nhiều hộ dân phải ngậm ngùi xuất bán tránh lỗ, mặc dù tôm vẫn trong giai đoạn lớn.

Tôm thẻ
• 09:22 15/07/2024

Khái niệm hệ đệm trong ao nuôi là gì?

Hệ đệm trong ao nuôi thủy sản là một khái niệm quan trọng giúp duy trì môi trường sống ổn định cho các loài thủy sản như cá, tôm và các loại động vật thủy sinh khác.

Ao tôm
• 09:22 15/07/2024

Phúc lợi động vật và vấn đề cắt mắt tôm trong sinh sản nhận tạo

Trong sản xuất giống, đặc biệt là nhóm giáp xác 10 chân, cắt cuống mắt là một phương pháp phổ biến. Kỹ thuật này bao gồm loại bỏ một hoặc hơn một cuống mắt của con vật bằng cách dập, cắt, đốt, hoặc thắt chặt bằng dây. Điều này sẽ kích thích đẻ trứng và rút ngắn thời gian thành thục sinh dục. Tuy nhiên, hiên nay vấn đề này được chú ý đến nhiều hơn khi trong ngành đề cập về phúc lợi động vật.

Mắt tôm thẻ chân trắng
• 09:22 15/07/2024

Thay đổi tư duy và quy trình nuôi để trụ vững và phát triển trong nuôi trồng thủy sản

Ngành này đang phải đối mặt với nhiều thách thức như biến đổi khí hậu, ô nhiễm môi trường, và sự bùng phát của các dịch bệnh. Để trụ vững và phát triển, người nuôi cần thay đổi tư duy và quy trình nuôi trồng thủy sản nhiều hơn để tiếp tục duy trì.

Tôm thẻ chân trắng
• 09:22 15/07/2024
Some text some message..