Thức ăn trong chuyển đổi xanh ngành nuôi trồng thủy sản

Khái niệm chuyển đổi xanh xuất hiện từ Phiên họp thứ 34 của Ủy ban Thủy sản FAO vào tháng 2 năm 2021, và đặc biệt là tuyên bố về nghề cá và nuôi trồng thủy sản bền vững, đã được tất cả các thành viên FAO đàm phán và thông qua. Tuyên bố kêu gọi hỗ trợ cho “một tầm nhìn phát triển và tích cực đối với nghề cá và nuôi trồng thủy sản trong thế kỷ 21, nơi ngành này được công nhận vì đóng góp của nó trong việc chống đói nghèo và suy dinh dưỡng”. Trên cơ sở đó, các hội nghị khu vực của FAO trong năm 2024 có những nỗ lực tập trung vào các hành động ưu tiên để đạt được ba mục tiêu toàn cầu: nuôi trồng thủy sản bền vững tăng trưởng nhằm đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng về thức ăn thủy sản; quản lý nghề cá hiệu quả vì nguồn lợi thủy sản lành mạnh hơn và công bằng hơn sinh kế; và nâng cấp thức ăn thủy sản chuỗi giá trị để đảm bảo kinh tế, xã hội và tính bền vững của môi trường.

Vật nuôi thủy
Thức ăn thủy sản bền vững cũng cần tính đến các khía cạnh kinh tế và văn hóa xã hội

Trong đó, thức ăn thủy sản bền vững, một chủ đề nóng vẫn đang được thảo luận trong ngành nuôi trồng thủy sản. Không thể phủ nhận vai trò cần thiết và hiệu quả của thức ăn công nghiệp trong các hệ thống nuôi thâm canh, nhưng tính bền vững của loại thức ăn này luôn là một vấn đề đáng lo ngại bởi thành phần chính vẫn phụ thuộc vào bột cá và dầu cá. 

Để đáp ứng mục tiêu sản lượng nuôi trồng thủy sản dự kiến vào năm 2025, thế giới sẽ cần khoảng 73,15 triệu tấn thức ăn. Do đó, nhiệm vụ cấp bách và quan trọng là phát triển thức ăn thủy sản bền vững dựa trên việc chọn lọc thành phần nguyên liệu. Thức ăn thủy sản bền vững cũng cần tính đến các khía cạnh kinh tế và văn hóa xã hội, bên cạnh yếu tố dinh dưỡng và môi trường. Về vấn đề này, ngành thức ăn thủy sản phải có chiến lược cân bằng các thành phần thức ăn và công thức thức ăn khác nhau để đảm bảo nguồn thức ăn thủy sản bền vững đó đủ khả năng hiện thực hóa những cơ hội do ngành nuôi trồng thủy sản mang lại.  

Nhận thức được vai trò của nguồn thức ăn và tính bền vững trong ngành nuôi trồng thủy sản, các công ty dinh dưỡng như Alltech Coppens đã xây dựng hệ thống tính điểm bền vững để đánh giá tác động môi trường của từng thành phần được sử dụng trong thức ăn. Xếp hạng điểm số được thiết lập bằng cách đánh giá vòng đời (LCA) qua một số cơ sở dữ liệu như Viện LCA thức ăn toàn cầu (GFLI). Hệ thống tính điểm đánh giá nhiều yếu tố khác nhau như phát thải khí nhà kính, sử dụng nước và đất, nhằm đảm bảo thức ăn chăn nuôi được sản xuất bền vững và có trách nhiệm.

Nuôi trồng thủy sảnNhận thức được vai trò của nguồn thức ăn và tính bền vững trong ngành nuôi trồng thủy sản

Ngoài ra, hệ thống đánh giá chỉ số bền vững tài nguyên biển gồm bột cá, dầu cá. Bằng phương pháp này, nông dân được cung cấp thông tin minh bạch, chính xác về tính bền vững của thức ăn chăn nuôi mà họ đang sử dụng. Trong khi đó, công ty dinh dưỡng có thể định lượng chính xác tác động lên môi trường trong quá trình sản xuất, từ đó có hành động điều chỉnh kịp thời để giảm lượng khí thải carbon từ ngành thức ăn chăn nuôi.  

Nói đến dinh dưỡng bền vững, không thể bỏ qua vai trò của khoáng vi lượng, thành phần quan trọng trong thức ăn thủy sản, gồm đồng, sắt, mangan, kẽm và selen giúp duy trì sức khỏe, khả năng sinh sản, miễn dịch và tăng trưởng. Tuy nhiên, các loại thức ăn thủy sản hiện nay vẫn chủ yếu sử dụng khoáng vi lượng vô cơ, khó hấp thụ và tác động tiêu cực đến môi trường khi bài tiết. Để giải quyết thách thức này, một số công ty dinh dưỡng tiên tiến đã sử dụng công nghệ khoáng chelate bền vững và hiệu quả hơn.

Chelate được tạo ra thông qua phản ứng của muối khoáng với hỗn hợp axit amin và peptide, tạo ra nguồn khoáng vi lượng có tính ổn định cao. Cấu trúc chelate bảo vệ các khoáng chất, đặc biệt là đồng, sắt, mangan và kẽm khỏi hình thành phức hợp không tan trong hệ tiêu hóa, từ đó tạo điều kiện thuận lợi cho việc vận chuyển qua niêm mạc ruột. Quá trình này giúp tăng cường sinh khả dụng của khoáng vi lượng, khiến chúng dễ hấp thụ hơn và giảm lượng khoáng thải ra môi trường.  

Bằng cách hợp tác, áp dụng khoa học và công nghệ, cũng như phương pháp thực hành tốt nhất, chúng ta mới có thể một phần chuyển đổi xanh ngành nuôi trồng thủy sản và đóng góp đáng kể cho một tương lai bền vững.  

Đăng ngày 19/07/2024
Hồng Huyền @hong-huyen
Kinh tế

TS Nguyễn Thanh Tùng làm Viện trưởng Viện Nghiên cứu Nuôi trồng Thủy sản II

Chiều 25/2, tại Viện Nghiên cứu Nuôi trồng Thủy sản II, Thứ trưởng Phùng Tiến đã trao Quyết định điều động, bổ nhiệm TS Nguyễn Thanh Tùng giữ chức Viện trưởng Viện này.

Viện Nuôi trồng Thủy sản II
• 10:09 04/03/2022

6 năm “sóng gió” của cộng đồng thủy sản, chỉ vì một quy định

Mới đây, Hiệp hội chế biến và xuất khẩu thủy sản (VASEP) đã có đơn thỉnh nguyện gửi Thủ tướng Chính phủ, cùng một số Bộ, ngành về kiến nghị việc sửa đổi quy định “kiểm dịch” đối với sản phẩm thuỷ sản dùng làm thực phẩm.

chế biến cá hồi
• 13:35 21/12/2021

Đề nghị đưa ngành chế biến thủy sản ra khỏi danh mục có nguy cơ gây ô nhiễm môi trường

Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP) vừa có văn bản gửi Bộ trưởng Bộ TN&MT, góp ý và đề nghị sửa đổi một nội dung quan trọng trong Dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều của Luật Bảo vệ môi trường 2021 đang được Bộ TN&MT hoàn tất.

chế biến cá tra
• 12:52 22/10/2021

Bắt 2 tàu cá vi phạm quy định vùng khai thác

2 tàu cá đang khai thác thủy sản trái quy định vùng khai thác đã bị lực lượng Đồn Biên phòng Cửa khẩu Cảng Cửa Lò - Bến Thủy phát hiện bắt giữ.

tàu cá vi phạm
• 15:10 21/10/2021

Thủy sản Việt Nam giữ vững top 3 nguồn cung lớn nhất tại Singapore

Năm 2025 khép lại với tin vui từ đảo quốc sư tử khi kim ngạch xuất khẩu thủy sản Việt Nam đạt mức tăng trưởng hai con số, vượt mốc 125 triệu SGD. Kết quả này giúp Việt Nam bảo vệ thành công vị trí top 3 nhà cung cấp lớn nhất, khẳng định vị thế vững chắc trước sự trỗi dậy mạnh mẽ của các đối thủ sừng sỏ.

Tôm đông lạnh
• 11:23 23/01/2026

Giá cá tra lập đỉnh lịch sử

Giá cá tra nguyên liệu tại ĐBSCL vừa chạm mốc 35.000 đồng/kg, mức cao nhất trong lịch sử ngành hàng này. Con số kỷ lục không chỉ mang lại lợi nhuận hiếm thấy cho người nuôi mà còn phản ánh sự lệch pha cung cầu nghiêm trọng và những thách thức mới cho các doanh nghiệp xuất khẩu.

Cá tra
• 11:54 20/01/2026

Cuộc đổi ngôi ngoạn mục của các thị trường xuất khẩu thủy sản năm 2025

Khép lại năm 2025, xuất khẩu thủy sản Việt Nam đã ghi nhận con số ấn tượng 11,3 tỷ USD, tăng 12,4% so với năm trước. Thành quả này có được nhờ cuộc bứt tốc mạnh mẽ trong quý IV và sự linh hoạt chiến lược của các doanh nghiệp đầu ngành trước những biến động khó lường của thị trường quốc tế.

Tôm thẻ
• 11:44 19/01/2026

Tầm nhìn thủy sản Việt Nam đến năm 2045

Để trở thành trụ cột kinh tế biển hiện đại vào năm 2045, ngành thủy sản Việt Nam buộc phải thay đổi mô hình tăng trưởng: giảm phụ thuộc vào sản lượng, tập trung vào công nghệ, giá trị gia tăng và trách nhiệm xã hội.

Tàu cá
• 11:19 13/01/2026

VNF Infographic Series: Chitosan – Khả năng tạo màng/tạo gel

Bạn có biết chitosan không chỉ là một polymer tự nhiên thân thiện với môi trường, mà còn có khả năng tạo gel/ màng film với đặc tính kháng khuẩn/kháng nấm, giữ ẩm và phân hủy sinh học?

Chitosan
• 19:36 07/02/2026

VietShrimp Asia: Hành Trình 10 Năm – Bước Ngoặt Mới cùng Aquaculture Vietnam

VietShrimp Asia: Hành Trình 10 Năm – Bước Ngoặt Mới cùng Aquaculture Vietnam

vietshrimp
• 19:36 07/02/2026

Nguồn cung cá nước ngọt dồi dào dịp Tết

Cận Tết Nguyên đán, nhu cầu tiêu thụ thủy sản tăng cao khiến người nuôi cá nước ngọt kỳ vọng vào một vụ thu hoạch khởi sắc. Tuy nhiên, trong bối cảnh nguồn cung dồi dào và sức mua thị trường còn chậm, giá nhiều mặt hàng cá vẫn neo ở mức thấp, buộc người nuôi tiếp tục chờ đợi cao điểm Tết để cải thiện đầu ra.

cá
• 19:36 07/02/2026

Khuyến cáo khi nuôi tôm nước lợ năm 2026

Trước dự báo thời tiết năm 2026 diễn biến phức tạp với nắng nóng kéo dài, mưa trái mùa và xâm nhập mặn gia tăng, ngành nông nghiệp TP Cần Thơ khuyến cáo người nuôi tôm nước lợ tuân thủ khung lịch thời vụ, chủ động quản lý môi trường ao nuôi nhằm hạn chế rủi ro và nâng cao hiệu quả sản xuất.

nuoi-tom
• 19:36 07/02/2026

Điều chỉnh môi trường nuôi tôm để có màu sắc đẹp nhằm nâng giá trị khi thu hoạch

Trong nuôi tôm thương phẩm, kích cỡ chỉ là một phần. Màu sắc vỏ và thịt tôm mới là yếu tố quyết định lớn đến giá bán. Tôm có màu sáng, thân trong, vỏ bóng thường được thương lái ưu tiên hơn, trong khi tôm xỉn màu, đỏ sậm hoặc đục thân dễ bị ép giá, dù trọng lượng đạt chuẩn.

tom
• 19:36 07/02/2026
Some text some message..