Thúc đẩy tăng trưởng và chuyển hóa chất béo trên cá bằng XOS

Chất béo là thành phần không thể thiếu trong khẩu phần ăn của bất kỳ động vật nào, trong đó có các loài thủy sản. Chúng cung cấp và dự trữ một lượng lớn năng lượng để cơ thể hoạt động và trao đổi chất. Tuy nhiên hiện nay nhiều yếu tố kháng dưỡng sản sinh do quá trình oxy hóa chất béo làm cho hiệu quả sử dụng thành phần này từ thức ăn kém hiệu quả. Gây lãng phí nguyên liệu và hạn chế năng lượng để vật nuôi sinh trưởng tốt. Vì vậy, vấn đề hiện nay của các nhà làm thức ăn là tìm kiếm những nguyên liệu mới hay những chất xúc tác (enzyme) mới giúp cho quá trình chuyển hóa chất béo đạt được hiệu quả cao.

Xylooligosaccharides (XOS) là phân tử đường tạo thành từ các đơn vị xylose, xuất hiện nhiều trong măng, trái cây, rau, sữa và mật ong tuy nhiên, chưa có báo cáo về số lượng chính xác của XOS trong các nguồn này. Nói chung, XOS là hỗn hợp của oligosaccharides được hình thành bởi dư lượng xylose liên kết thông qua liên kết β (1 → 4). Ngày nay, XOS đã được sản xuất bằng quá trình hydrate hóa cả gỗ cứng, gỗ mềm, ngô và vỏ trấu lúa mạch... 

Các nghiên cứu trước đây trên thủy sản cho thấy XOS có tác dụng tăng cường việc sản sinh các enzyme tiêu hóa trên cá như Amylase và Lipase, XOS cũng là cơ chất lên men của Bifidobacteria và Lactobacillus, những vi khuẩn phổ biến trong đại trực tràng nên nó được dùng bổ sung làm prebiotics trong ngành nguyên liệu thức ăn...Nghiên cứu của các nhà khoa học Trung Quốc nhằm mục đích đánh giá ảnh hưởng của Xylooligosaccharides (XOS) đối với sự biểu hiện về tốc độ tăng trưởng và sự chuyển hóa lipid của thức ăn giàu có chất béo trên cá chép (C.carpio).

Nghiên cứu đánh giá tác dụng của XOS đối với cá

Tất cả 192 cá thể được phân bố ngẫu nhiên vào 24 bể xi măng và chia thành thành sáu nhóm (4 lần lặp lại/nhóm), sau đó được cho ăn các chế độ khác nhau: đối chứng (bình thường), chế độ ăn giàu chất béo (HFD) và các chế độ ăn có HFD kết hợp với XOS lần lượt là 5, 10, 20 và 30 g/kg thức ăn. Thí nghiệm được tiến hành trong 8 tuần.Sau đó sẽ được đánh giá các chỉ tiêu tăng trưởng và hiệu quả chuyển hóa lipid trong cơ thể.

Kết quả phân tích sau thí nghiệm cho thấy cá được cho ăn bổ sung HFD kết hợp với XOS 10g/kg thức ăn có trọng lượng cơ thể cao hơn hẵn các nhóm khác, tăng trọng, tốc độ tăng trưởng và tỷ lệ hiệu quả huyển hóa protein cũng cao hơn một cách có ý nghĩa so với chế độ ăn ở nhóm đối chứng và nhóm ăn đơn thuần chỉ giàu chất béo HFD. 

Khi phân tích chi tiết, các nhà khoa học nhận thấy cá được cho ăn đơn thuần HFD có chỉ số gan cao hơn, tỷ lệ mỡ cao hơn so với các nhóm khác. Điều này cho thấy chất béo trong thức ăn không được chuyển hóa một cách hiệu quả khi không có mặt XOS. Nồng độ cholesterol, triglycerides rất thấp đã được quan sát thấy ở nhóm cá nuôi HFD; ngược lại các chỉ số này cao đối với cá nuôi HFD bổ sung 10-20g XOS / kg thức ăn. Cho thấy các thành phần chất béo đã được sử dụng một cách hiệu quả nhờ XOS. 

Phân tích phân tử cho thấy việc sao chép lipoprotein lipase được điều chỉnh tăng lên, trong khi carnitine palmitoyltransferase I, acyl-CoA oxidase và CD36 được điều chỉnh xuống ở cá nuôi HFD. Xu hướng ngược lại đã được quan sát thấy ở cá nuôi HFD bổ sung với XOS 10-20g / kg  thức ăn. Qua đó chứng tỏ XOS có tác dụng kích thích các phản ứng chống oxy hóa và tăng cường hoạt động sản sinh enzyme phân giải chất béo trong cơ thể cá.

Các nghiên cứu trên đưa ra bằng cứng cho thấy việc tích hợp Xylooligosaccharides (XOS) vào thức ăn của động vật thủy sản rất có lợi đối với hiệu quả tăng trưởng và sự chuyển hóa lipid của cơ thể cá. Phân tích sâu sắc hơn những chuyển hóa trong cơ thể cá khi cho ăn thành phần lipid cao. Cung cấp những bằng chứng về vai trò của một loại Carbohydrate mới có lợi cho thủy sản.