Tiêm chủng cá nuôi tốt con người và động vật

Hơn một nửa số cá được tiêu thụ trên toàn thế giới được nuôi từ ao hoặc lồng; tỷ lệ giữa cá nuôi và tự nhiên có mối liên quan với nhau ngày càng gia tăng. Quy mô hiện có ở cá nuôi rất cần thiết trong việc bảo vệ chúng bằng các phương tiện tiêm chủng giúp chống lại bệnh và tử vong sớm.

tiêm vaccine
Tiêm vaccine cho cá hồi. Ảnh: Fisheries Norway

"Vì vậy, hy vọng với sự hiểu biết về hệ thống miễn dịch ở cá sẽ làm cho phương pháp tiêm chủng có hiệu quả và đảm bảo cá nuôi được khỏe mạnh", Geert Wiegertjes, Giáo sư Sinh học tế bào và miễn dịch học tại Đại học Wageningen cho biết.

Bản chất của hệ thống miễn dịch là khả năng phân biệt giữa các tế bào của cơ thể và những sinh vật khác. Hệ thống miễn dịch ở một mức độ xác định về mặt di truyền nhưng nó cũng có một thành phần có được hoặc qua quá trình cấu thành mà có. Bộ nhớ có được cơ chế bảo vệ làm việc với một hình thức khá đặc biệt.

Cho đến gần đây người ta cho rằng điều này không áp dụng đối với các cơ chế bảo vệ được sinh ra với chúng ta. Tuy nhiên, một nghiên cứu mới đã chỉ ra rằng thành phần này cũng là một hình thức của bộ nhớ. Điều này mở ra triển vọng mới cho tiêm chủng và các biện pháp khác để tăng cường hệ thống miễn dịch ở cá.

Giáo sư Wiegertjes giải thích điều này trong buổi khai mạc chương trình cải thiện sức khỏe ở cá và tiết lộ rằng: tiêm chủng thường được xem như là sự phát triển vượt bậc thành công nhất trong lịch sử ngành y.

Theo quan điểm của giáo sư, có ba chủng vaccine có khả năng ngừa bệnh cho cá trong nuôi trồng thủy sản. Chúng có thể được tiêm, nhưng điều này chỉ có thể áp dụng cho các loại cá đắt tiền nhất. Đặc biệt là cá nhỏ, có thể được chủng ngừa bằng cách cho cá bơi qua một bể nhỏ có chứa vắc xin được phóng thích. Và một phương pháp thứ ba là cho vaccine vào trong thức ăn.

Wiegertjes cho biết: Phương pháp cuối cùng này là tốt nhất nhưng cũng là phương pháp khó khăn nhất: "Phương pháp này không gây ra bất kỳ căng thẳng nào trên cá nhưng kết quả cuối cùng luôn luôn không chắc chắn".

Cung cấp một nguồn protein từ cá nuôi để làm thực phẩm cho con người cần được duy trì. Để giữ cho những con cá khỏe mạnh đến giai đoạn tiêu thụ, điều quan trọng là cá phải được tiêm chủng vaccine chống lại virus và ký sinh trùng.

Giáo sư Wiegertjes và các đồng nghiệp của mình từng tiến hành rất nhiều nghiên cứu về hệ thống miễn dịch của cá nuôi. Hiện nay, họ đang tập trung vào chỉ một vài loài có giá trị kinh tế quan trọng, chẳng hạn như cá chép tại Ba Lan, Cộng hòa Séc và Trung Quốc và hồi Đại Tây Dương ở Na Uy, Scotland và Chile. Các loài như cá tra và cá rô phi từ Đông Nam Á là những loài được bổ sung gần đây.

Bên cạnh những nghiên cứu ứng dụng vào những gì được gọi là “sản xuất cá”, Wiegertjes và các đồng nghiệp thực hiện nghiên cứu cơ bản hơn trong sinh học thủy sản. Họ sử dụng cá ngựa vằn - một mô hình sinh học quan trọng, để có thể nghiên cứu cải thiện sức khỏe con người. Theo giáo sư Wiegertjes, một ưu điểm khác của phương pháp đó là cá ngựa vằn biến đổi gen rất giống với cá chép.

Đăng ngày 21/05/2014
Kiến Duy
Kỹ thuật

Tổng quan về công nghệ MBBR trong nuôi trồng thủy sản

MBBR là Moving Bed Biofilm Reactor, hứa hẹn là công nghệ xử lý nước thải ưu việt trong nuôi trồng thủy sản.

công nghệ MBBR
• 18:17 25/09/2021

Xử lý nước thải chế biến thủy sản bằng công nghệ SNAP

Xử lý nước thải chế biến thủy sản bằng công nghệ SNAP không chỉ loại bỏ hiệu quả nồng độ Ammonium mà còn xử lý đến 90% chất hữu cơ.

Chế biến cá tra
• 07:00 22/04/2020

Quan trắc nước nuôi trồng thủy sản bằng cảm biến nano

Sử dụng được cả trên bờ, dưới nước để quan trắc chất lượng nước, hệ thống cảm biến nano do Viện Công nghệ nano (INT) thuộc Đại học Quốc gia TPHCM nghiên cứu giúp người nuôi trồng thủy sản yên tâm khi chất lượng nước nuôi được cảnh báo tự động kịp thời khi có sự cố.

Quan trắc nước nuôi trồng thủy sản
• 14:35 05/02/2020

Lưu ý về môi trường trong ao nuôi tôm nước lợ

Quản lý môi trường ao nuôi tôm nước lợ là khâu quan trọng, đòi hỏi người nuôi có sự hiểu biết cần thiết về mối quan hệ giữa các yếu tố môi trường và biến động của chúng.Từ đó, có biện pháp điều chỉnh phù hợp, giảm nguy cơ thiệt hại, góp phần vào thành công của vụ nuôi.

Lưu ý về môi trường trong ao nuôi tôm nước lợ
• 08:46 30/10/2019

Bỏ túi bí quyết giảm hệ số FCR xuống dưới 1.2 mà không cần đổi loại thức ăn

Trong cơ cấu chi phí nuôi tôm và cá thâm canh, thức ăn thường chiếm 50–65% tổng chi phí sản xuất. Vì vậy, hệ số chuyển đổi thức ăn (FCR) không chỉ là một chỉ số kỹ thuật mà còn là thước đo trực tiếp của hiệu quả kinh tế. Chênh lệch 0,1 FCR ở quy mô vài chục tấn có thể tạo ra khoảng cách lợi nhuận rất lớn.

tôm
• 10:00 14/02/2026

Chủ động phòng bệnh TiLV – bảo vệ đàn cá rô phi ngay từ đầu vụ

Tilapia Lake Virus (TiLV) đang được xem là một trong những mối đe dọa nghiêm trọng nhất đối với ngành nuôi cá rô phi toàn cầu. Virus này có thể gây tỷ lệ chết lên tới 80–90%, lây lan nhanh và hiện chưa có thuốc điều trị đặc hiệu.

cá rô phi
• 12:00 11/02/2026

Những nguyên tắc nền tảng trong nuôi tôm

Nuôi tôm không phải là việc dễ dàng – nhưng việc thực hiện đúng các bước căn bản có thể giúp ao nuôi của bạn đạt năng suất cao và sạch bệnh.

tôm
• 12:00 08/02/2026

Áp dụng tiến bộ kỹ thuật để nuôi tôm nước lợ đạt hiệu quả cao, bền vững

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, ô nhiễm môi trường và dịch bệnh trên thủy sản ngày càng diễn biến phức tạp, việc áp dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật trong nuôi tôm nước lợ được xem là giải pháp quan trọng nhằm nâng cao năng suất, giảm rủi ro và hướng đến phát triển bền vững.

Nuôi tôm thẻ
• 12:04 20/01/2026

Vì sao tôm có thể sống gần miệng núi lửa 450°C nhưng lại chết khi bị nấu ở 50°C?

Nghe có vẻ nghịch lý: một số loài tôm biển sâu được phát hiện sống gần miệng núi lửa dưới đáy đại dương – nơi nhiệt độ dòng phun có thể lên tới 450°C. Thế nhưng, nếu thả chúng vào nồi nước 50°C, chúng vẫn chết như bất kỳ loài tôm nào khác. Vậy điều gì đang thực sự xảy ra?

tôm không mắt
• 12:05 16/02/2026

Chủ động phòng bệnh TiLV – bảo vệ đàn cá rô phi ngay từ đầu vụ

Tilapia Lake Virus (TiLV) đang được xem là một trong những mối đe dọa nghiêm trọng nhất đối với ngành nuôi cá rô phi toàn cầu. Virus này có thể gây tỷ lệ chết lên tới 80–90%, lây lan nhanh và hiện chưa có thuốc điều trị đặc hiệu.

cá rô phi
• 12:05 16/02/2026

6 ông lớn định hình cuộc đua tôm thẻ chân trắng toàn cầu

Ngành tôm thẻ chân trắng (TTCT) thế giới đang bước vào giai đoạn cạnh tranh quyết liệt với sự dẫn dắt của 6 quốc gia chủ lực gồm Ecuador, Trung Quốc, Ấn Độ, Việt Nam, Indonesia và Thái Lan. Mỗi nước theo đuổi một chiến lược riêng: có quốc gia tập trung mở rộng sản lượng trong khi nhiều bên lựa chọn nâng cấp giá trị gia tăng và phát triển bền vững.

tôm
• 12:05 16/02/2026

Đạt FTA với EU, tôm Ấn Độ gia tăng sức ép cạnh tranh lên tôm Việt Nam

Việc Ấn Độ hoàn tất đàm phán Hiệp định Thương mại Tự do (FTA) với Liên minh châu Âu (EU), cùng lúc được Mỹ điều chỉnh giảm thuế đối ứng,...Những lợi thế mới này giúp tôm Ấn Độ nhanh chóng mở rộng thị phần tại EU, đồng thời đặt ngành tôm Việt Nam trước áp lực cạnh tranh ngày càng rõ nét.

tôm
• 12:05 16/02/2026

Thảo dược tự nhiên trong nuôi trồng thủy sản bà con nên biết

Người nuôi ngày càng quan tâm đến giải pháp an toàn và bền vững, các loại thảo dược tự nhiên đang được ứng dụng nhiều hơn trong chăm sóc và phòng bệnh cho tôm. Không chỉ dễ tìm, những nguyên liệu này còn giúp cải thiện sức khỏe tôm và môi trường ao nuôi một cách tự nhiên.

thảo dược nuôi tôm
• 12:05 16/02/2026
Some text some message..