Côn trùng đẻ "trứng vàng" bị bỏ quên

Theo GS.TS Bùi Công Hiển, Trung tâm Ứng dụng Côn trùng học, Đại học Khoa học Tự nhiên Hà Nội, vì tập trung nuôi gia súc, gia cầm... nên nhiều người chưa nghĩ tới việc nuôi bướm, nuôi kiến, cá ngựa sinh sản... Đây là những loài côn trùng vừa dễ nuôi, ít tốn thời gian, diện tích, lại có thêm cho thu nhập.

Nuôi rắn mối được xem là mô hình "nuôi hàng độc" hiếm có.
Nuôi rắn mối được xem là mô hình "nuôi hàng độc" hiếm có.

Có của không biết dùng

Hiện chưa có công bố chính thức bao nhiêu loài côn trùng ở Việt Nam đã được xác định, nhưng ước tính không thể dưới 100.000 loài, trong đó nhiều loài còn là loài mới cho khoa học. Số lượng loài côn trùng ở nước ta đã định loại được có thể vào khoảng 7.000 loài, trong đó chỉ có chừng 5 - 8% là các loài gây hại.

Nếu người dân biết khai thác hợp lý tài nguyên côn trùng sẽ mang lại nguồn lợi đáng kể cho phát triển kinh tế - xã hội cho đất nước. Vì chỉ tính riêng trong lĩnh vực y học cổ truyền, côn trùng là một nguồn dược liệu vô cùng quý giá. Có tới hơn 40 loài côn trùng là vị thuốc trong các bài thuốc Đông y. Theo kinh nghiệm dân gian, côn trùng được sử dụng như loại thực phẩm bổ âm tráng dương có tác dụng tăng lực.

Côn trùng còn được biết đến là nguồn thực phẩm bổ dưỡng. Các kết quả nghiên cứu cho thấy, côn trùng có độ đạm cao. Ví dụ, 100g châu chấu có tới 24,3g protein; 100g nhộng cung cấp 13g protein. Nếu so sánh với những loại đạm chuẩn như thịt gà thì lượng đạm trong loài côn trùng như châu chấu còn cao hơn trong thịt gà (100g thịt gà nạc có 20,3g protein (ít hơn so với châu chấu), cung cấp năng lượng 199kcal.

Ngoài ra, côn trùng còn giàu hàm lượng canxi và vi khoáng: 100g châu chấu cung cấp 210mg canxi, cao gần 10 lần so với thịt gà, thịt lợn (100g thịt gà nạc cung cấp 12mg canxi, 200mg phospho).

Trong khi nước ngoài rất biết khai thác thế mạnh từ côn trùng, thì ở nước ta, việc tận dụng côn trùng gần như ít được chú ý. Hiện nay, chúng ta mới chỉ tập trung vào việc nuôi ong, nuôi tằm, nuôi cánh kiến... Thực tế, việc nhân nuôi bò cạp, cà cuống, dế đã được một số người thực hiện thành công. Tuy nhiên, số lượng này còn ít, mang tính tự phát và chưa thật sự bền vững. Một phần vì người dân chỉ chọn món ăn từ côn trùng theo "mốt" chứ chưa thật sự hiểu về thức ăn côn trùng.

Ngoài ra, việc nhân nuôi không bền vững, khiến cho ngay cả nếu cung phát triển thì cầu cũng không đáp ứng kịp. Điều này cho thấy, việc khai thác tài nguyên côn trùng không có cơ sở khoa học và không xây dựng được một nghề, một hệ thống công nghệ hoàn chỉnh.

Đẩy mạnh nhân nuôi

Hiện nay, những nghiên cứu về côn trùng ở nước ta còn hạn chế. Ví dụ, trong lĩnh vực y học dân tộc cổ truyền, các sản phẩm từ côn trùng vẫn chỉ nằm dưới dạng các bài thuốc dân gian chứ chưa có những công trình nghiên cứu khoa học bài bản, nghiêm túc để đánh giá hết khả năng của côn trùng.

Điều quan trọng lúc này là phải có những chương trình điều tra, nghiên cứu một cách cụ thể. Phải hiểu rằng, việc nhân nuôi côn trùng là không khó  so với nuôi gà, nuôi lợn.

Việc phát triển mô hình nhân nuôi côn trùng sẽ mang lại nhiều lợi ích như bảo tồn sự đa dạng sinh học, người dân có thêm nghề mới, xóa đói giảm nghèo ở những vùng đất đai cằn cỗi, cung cấp nguồn thực phẩm cũng như nguyên liệu làm thuốc cho xã hội. Tuy nhiên, nuôi con gì, cần phải có những nghiên cứu cụ thể, tránh nhân nuôi một cách ồ ạt thiếu cơ sở khoa học và công nghệ.

Tại các nước như Nhật Bản, Anh, Mỹ, Đức,Trung Quốc, Hàn Quốc, Thái Lan, Malaysia, Australia... đã có những cửa hiệu buôn bán côn trùng và những sản phẩm được làm từ côn trùng. Một con bọ kìm (Lucanidae, Coleoptera) có giá tới 88.000USD. Ở Việt Nam, năm 1994, người Nhật Bản đã mua một con bướm phượng 10 đuôi (Teinopalpus imperialis Hope) với giá 1.000USD. Chỉ tính riêng ở Mỹ hằng năm đạt 125 triệu USD nhờ kinh doanh từ các sản phẩm liên quan đến côn trùng.

 

kienthuc.net
Đăng ngày 23/11/2012
Sinh học

Nuôi trồng thủy sản thân thiện với môi trường

Thủy sản được coi là nguồn thực phẩm quan trọng cho tương lai do sự gia tăng dân số toàn cầu và diện tích đất cho nông nghiệp ngày càng hạn chế.

nuôi cá bớp
• 10:24 10/02/2022

50 tấn cá chẽm chết cóng

Hàng trăm ngàn con cá chẽm nuôi tại một trại cá ở Hy Lạp chết vì lạnh, sau trận bão tuyết lớn làm tê liệt toàn quốc gia này trong tuần.

cá chết hàng loạt
• 19:47 28/01/2022

Chất diệt khuẩn an toàn thân thiện với môi trường đến 95%

Người ta nói nuôi thủy sản là nuôi nước. Môi trường nước có sạch thì thủy sản nuôi ở dưới mới sống tốt và lớn lên được. Vậy mới nói khâu diệt khuẩn khử trùng ao là rất quan trọng.

chất diệt khuẩn
• 10:01 10/11/2021

Giải cứu cá voi nặng 3 tấn mắc cạn ở Huế

Người dân ở cửa biển Tư Hiền, xã Vinh Hiền, huyện Phú Lộc, tỉnh Thừa Thiên - Huế vừa giải cứu thành công một con cá voi nặng 3 tấn, dài hơn 5m mắc cạn do sóng biển đánh dạt bờ trong lúc triều cường dâng cao, biển động mạnh.

Cá voi mắc cạn
• 16:16 21/10/2021

Vì sao tôm có thể sống gần miệng núi lửa 450°C nhưng lại chết khi bị nấu ở 50°C?

Nghe có vẻ nghịch lý: một số loài tôm biển sâu được phát hiện sống gần miệng núi lửa dưới đáy đại dương – nơi nhiệt độ dòng phun có thể lên tới 450°C. Thế nhưng, nếu thả chúng vào nồi nước 50°C, chúng vẫn chết như bất kỳ loài tôm nào khác. Vậy điều gì đang thực sự xảy ra?

tôm không mắt
• 00:06 12/02/2026

"Nuôi" cá, tôm trong lò phản ứng sinh học - cơ hội cho startup Việt

Không cần ao hồ, không cần đánh bắt, những miếng cá ngừ đỏ au hay con tôm tươi rói giờ đây có thể được "nuôi" ngay trong các lò phản ứng sinh học khổng lồ giữa lòng thành phố.

Lò phản ứng sinh học
• 14:08 22/01/2026

Phương pháp xử lý tảo bằng Enzyme sinh học

Sử dụng enzyme sinh học để kiểm soát tảo đang trở thành xu hướng tất yếu trong nuôi tôm an toàn sinh học, giúp hạn chế rủi ro sốc môi trường và bảo vệ sức khỏe đàn tôm. Phương pháp này được xem là lời giải thay thế cho các biện pháp cắt tảo hóa học vốn tiềm ẩn nhiều hệ lụy dài hạn.

Tảo ao tôm
• 12:20 12/01/2026

Quorum sensing là gì? Khi vi khuẩn phối hợp gây bệnh

Liệu vi khuẩn có khả năng “giao tiếp” và phối hợp hành động để hạ gục tôm chỉ sau một đêm? Hãy cùng khám phá cơ chế Quorum Sensing để giải hiện tượng này.

Tôm
• 11:18 16/12/2025

Tại sao ao nuôi nên dùng đèn UV thay vì thuốc tím hoặc Chlorine?

Xử lý nước là bước bắt buộc trong nuôi tôm. Từ trước đến nay, Chlorine và thuốc tím (KMnO₄) là lựa chọn phổ biến vì giá rẻ và tác dụng nhanh. Tuy nhiên, khi mật độ nuôi ngày càng cao và yêu cầu an toàn sinh học khắt khe hơn, việc phụ thuộc vào hóa chất đang bộc lộ nhiều rủi ro.

ao nuôi
• 06:22 27/02/2026

Chính thức mở cổng đăng ký trước Vietshrimp Asia 2026 & Aquaculture Vietnam 2026 kết nối toàn bộ ngành thủy sản

Trong bối cảnh ngành thủy sản Việt Nam đang đứng trước những cơ hội mới về thị trường, công nghệ và phát triển bền vững, nhu cầu tìm kiếm giải pháp toàn diện, từ con giống, dinh dưỡng, công nghệ nuôi, chế biến đến xuất khẩu,trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Nhằm tạo ra một nền tảng kết nối chiến lược cho cộng đồng doanh nghiệp, chuyên gia và người nuôi, VietShrimp Asia 2026 lần đầu tiên tổ chức cùng Aquaculture Vietnam 2026 tạo nên kỳ triển lãm với quy mô mở rộng, toàn diện, quốc tế hơn bao giờ hết.

Vietshrimp
• 06:22 27/02/2026

Ngành nuôi tôm Việt Nam trong bối cảnh biến đổi khí hậu

Trong nhiều năm, nuôi tôm được xem là một trong những ngành nông nghiệp có tốc độ tăng trưởng nhanh và đóng góp lớn cho xuất khẩu thủy sản Việt Nam. Tuy nhiên, bối cảnh khí hậu hiện nay đang đặt ngành này trước một thực tế khác: rủi ro không còn mang tính mùa vụ, mà đang chuyển thành rủi ro cấu trúc.

tôm
• 06:22 27/02/2026

Sai lầm thường gặp khi phơi đáy ao

Trong nuôi trồng thủy sản, công đoạn phơi đáy ao sau mỗi vụ nuôi được xem là bước làm mới môi trường, giúp loại bỏ mầm bệnh và tạo nền tảng cho vụ nuôi tiếp theo. Tuy nhiên, nhiều hộ nuôi vẫn mắc phải những sai lầm cơ bản, khiến hiệu quả xử lý giảm sút, thậm chí gây thiệt hại lớn.

đáy ao nuôi
• 06:22 27/02/2026

Vôi nông nghiệp và vôi công nghiệp: Khác nhau ở đâu và vì sao không nên dùng lẫn?

Vôi là vật tư quen thuộc trong nông nghiệp và nuôi trồng thủy sản, nhưng việc nhầm lẫn giữa vôi nông nghiệp và vôi công nghiệp vẫn diễn ra phổ biến. Sử dụng sai loại không chỉ làm giảm hiệu quả cải tạo môi trường mà còn tiềm ẩn rủi ro cho cây trồng, vật nuôi.

vôi nuôi tôm
• 06:22 27/02/2026
Some text some message..