Đánh giá hiệu quả sử dụng thức ăn bằng công nghệ AI

Mới đây nhóm nghiên cứu người Đài Loan đã công bố các kết quả bước đầu về ứng dụng AI trong kiểm soát hiệu quả sử dụng thức ăn của tôm thông qua đánh giá về đường tiêu hóa của tôm.

Tôm thẻ
Việc cho ăn dựa trên mức độ no của dạ dày có thể là một giải pháp giúp làm giảm đáng kể lãng phí thức ăn và ô nhiễm nước

Hiện nay, với mục tiêu giảm chi phí và công lao động trong quá trình nuôi tôm, các kỹ thuật tự động hóa đã được nghiên cứu và dần ứng dụng vào trong thực tế cụ thể như xác định yếu tố môi trường hàng ngày, đếm và ước tính kích thước tăng trưởng của tôm hàng ngày, hay nắm bắt nhu cầu ăn của tôm thông qua các hoạt động sinh lý của tôm. Tương tự, nếu như việc cho ăn dựa trên mức độ no của dạ dày có thể là một giải pháp giúp làm giảm đáng kể lãng phí thức ăn và ô nhiễm nước. 

Một phương pháp cải tiến để đếm tự động, ước tính kích thước và đo mức độ no của dạ dày đã được đề xuất. Phương pháp này kết hợp nhiều góc độ phát hiện tôm và thuật toán StrongSORT () được sử dụng cho đối tượng theo dõi để đạt được đếm chính xác. Những đóng góp của nghiên cứu này có thể được tóm tắt như sau:

(1) Thay thế mô hình YOLOv5 truyền thống bằng mô hình AR-YOLOv5 được đề xuất để thuận tiện cho việc nhận dạng tôm bằng cách tính toán góc và khung giới hạn riêng biệt, từ đó tránh được sai lệch trong tính toán góc.

(2) Phương pháp tự động phát hiện cá thể tôm và đo lường chiều dài của chúng, ngay cả khi nhiều con tôm chồng lên nhau. Phương pháp này nhằm mục đích cải thiện độ chính xác và hiệu quả của việc phát hiện tôm trong các môi trường khác nhau.

(3) Hai phương pháp tự động ước tính mức độ no của dạ dày tôm có thể áp dụng trong nuôi tôm. Những phương pháp này đã được đã được thử nghiệm trong môi trường canh tác thực tế và đạt tỷ lệ chính xác khoảng 90%. Chúng giải quyết hiệu quả vấn đề nuôi nhiều tôm chồng chéo khi nuôi tôm với mặt số dày đặc và cung cấp độ chính xác được cải thiện trong khi sử dụng ít thiết bị máy tính hơn.

Kết quả ghi nhận được về hiệu suất phát hiện củ kỹ thuật này đạt được tỷ lệ chính xác là 97,70%, tỷ lệ thu hồi là 91,42%, mức trung bình trung bình độ chính xác là 94,46% và điểm F1 là 95,42% khi sử dụng AR-YOLOv5. Hơn nữa, phương pháp xác định độ no của dạ dày của chúng tôi đạt được độ chính xác 88,8%, tỷ lệ chính xác 91,7%, tỷ lệ thu hồi 90,9% và điểm F1 là 91,3% trong môi trường nuôi tôm thực tế. 

Tôm thẻ
Hình ảnh chụp đường tiêu hóa (dạ dày và đường ruột) của tôm

Quy trình tổng thể của kỹ thuật này bao gồm giai đoạn tiền xử lý Fast Fourier Transformation (FFT) và bộ lọc thông cao Butterworth cho dữ liệu thô hình ảnh hồng ngoại. 

Điều này được thực hiện để cân bằng độ sáng trong khi vẫn giữ được các chi tiết và giảm thiểu tiếng ồn thông qua lọc tần số thấp. Sau đó, các thành phần tần số cao được loại bỏ để duy trì cân bằng độ sáng và đảm bảo nhận dạng chính xác hơn dạ dày và đường tiêu hóa của tôm trong các công đoạn phân tích tiếp theo. Đầu ra trong số các quy trình tiền xử lý ở trên được cung cấp cho mô hình AR-YOLOv5 để làm đầu vào. 

Tiếp theo, AR-YOLOv5 xác định từng con tôm và tạo một khung giới hạn cho nó. Bằng cách xử lý các hộp giới hạn này, kết quả thu được số lượng tôm, khả năng di chuyển, chiều dài và mức độ đầy của đường tiêu hóa. 

Sử dụng StrongSORT để đếm số lượng tôm và xác định khả năng di chuyển của chúng. Mặt khác, AR-YOLOv5 sau đó tính toán độ dài của chúng dựa trên số pixel ở cạnh dài hơn của hộp giới hạn, chia tỷ lệ hộp giới hạn thành xác định vị trí đường tiêu hóa của tôm và ước tính mức độ no của dạ dày dựa trên tỷ lệ của đường tiêu hóa với hộp giới hạn của cơ thể nó.

Độ no
Hình ảnh xác định độ no của dạ dày cũng như đường tiêu hóa của tôm

Một số giới hạn của kỹ thuật là yếu tố chất lượng nước nuôi bị đục (thức ăn và chất bài tiết của tôm tích tụ) thì thì khả năng xác định bị ảnh hưởng. Đồng thời, khi tôm có lớn lên, vỏ của chúng trở nên dày hơn và sẫm màu hơn, khiến dạ dày và đường tiêu hóa của chúng khó nhìn thấy được, đều này thể tác động tiêu cực hiệu suất của hệ thống. 

Về công việc trong tương lai, nhóm nhiên cứu thiếp tục đặt mục tiêu đo lường quy mô ngay cả khi chỉ một phần của tôm nằm trong tầm nhìn của camera. Ngoài ra, tiếp tục đo lường khả năng di chuyển của tôm, tự động phát hiện tôm chết, tôm bệnh và ước tính lượng thức ăn còn sót lại trong ao. 

Đăng ngày 10/01/2024
Hồng Huyền @hong-huyen
Khoa học

Ảnh hưởng của nhiệt độ lên tỉ lệ giới tính ấu trùng tôm sú

Ở tôm sú, con cái lớn nhanh và có kích thước lớn hơn con đực. Tác động của nhiệt độ có thể làm tăng đáng kể sự biểu hiện của các gen xác định giới tính, giúp cải thiện tỷ lệ giới tính như mong muốn trong đàn.

tôm sú
• 16:28 23/09/2021

Trung Quốc chuyển sang nuôi tôm sú vì giá cao

Người nuôi tôm ở Trung Quốc đang chuyển sang nuôi tôm sú nhiều hơn do giá tốt hơn, theo Chủ tịch Hiệp hội Thủy sản lớn nhất của Trung Quốc.

tôm sú
• 18:44 17/08/2021

Nuôi tôm thâm canh bổ sung thức ăn tươi sống

Thử nghiệm nuôi tôm sú bằng tảo lục sợi (Chaetomorpha sp.) và ốc (Stenothyra sp.) cho thấy cải thiện tăng trưởng, nâng cao năng suất và tăng cường hấp thu, chuyển hóa thức ăn nhân tạo góp phần giảm chi phí sản xuất cho người nuôi.

ốc cho tôm ăn
• 17:12 28/07/2021

Hiệu quả từ nuôi tôm kết hợp thả cá rô phi xử lý nguồn nước

Hiện nay, nuôi tôm kết hợp cá rô phi xử lý nước ở ấp Vĩnh Điền (xã Long Điền Đông, huyện Đông Hải) được xem là mô hình cho hiệu quả kinh tế cao.

Cá rô phi
• 10:23 19/07/2021

Công nghệ Camera dưới nước

Trong nuôi tôm thâm canh, môi trường nước đục khiến người nuôi khó quan sát thực tế đáy ao. Suốt thời gian dài, các quyết định quản lý quan trọng đều phải dựa vào kinh nghiệm hoặc canh nhá thủ công, dẫn đến độ trễ lớn và thiếu tính chính xác.

Ao tôm
• 12:07 29/01/2026

Mắt tôm tít: Cảm hứng chế tạo camera phát hiện ung thư

Không chỉ sở hữu cú đấm trứ danh, loài tôm tít còn mang trên mình hệ thống thị giác phức tạp nhất hành tinh. Chính khả năng nhìn thấy những tín hiệu ánh sáng vô hình của chúng đã gợi mở cho các nhà khoa học chế tạo loại camera phẫu thuật siêu nhỏ, giúp phát hiện tế bào ung thư với độ chính xác cao.

Tôm tít
• 11:22 27/01/2026

Công nghệ giám sát chất lượng thủy sản bán lẻ

Năm 2026, các hệ thống bán lẻ hiện đại thực hiện vai trò giám sát kỹ thuật trực tiếp thông qua việc tích hợp dữ liệu thời gian thực. Sự kết hợp giữa IoT, Blockchain và công nghệ cảm biến đã thiết lập nên các hàng rào kiểm soát khắt khe nhằm đảm bảo an toàn thực phẩm và khẳng định vị thế của nhà cung cấp trong chuỗi giá trị thủy sản.

Thuỷ sản
• 10:52 26/01/2026

Mô hình CTU-RAS quy mô nông hộ - Giải pháp cho ngành tôm

Nuôi siêu thâm canh tôm thẻ chân trắng đã từng bước khẳng định vị thế trong ngành hàng tôm của Việt Nam, không ngừng gia tăng về diện tích nuôi và sản lượng nuôi.

Tôm
• 08:00 04/11/2025

Vì sao tôm có thể sống gần miệng núi lửa 450°C nhưng lại chết khi bị nấu ở 50°C?

Nghe có vẻ nghịch lý: một số loài tôm biển sâu được phát hiện sống gần miệng núi lửa dưới đáy đại dương – nơi nhiệt độ dòng phun có thể lên tới 450°C. Thế nhưng, nếu thả chúng vào nồi nước 50°C, chúng vẫn chết như bất kỳ loài tôm nào khác. Vậy điều gì đang thực sự xảy ra?

tôm không mắt
• 11:38 12/02/2026

Chủ động phòng bệnh TiLV – bảo vệ đàn cá rô phi ngay từ đầu vụ

Tilapia Lake Virus (TiLV) đang được xem là một trong những mối đe dọa nghiêm trọng nhất đối với ngành nuôi cá rô phi toàn cầu. Virus này có thể gây tỷ lệ chết lên tới 80–90%, lây lan nhanh và hiện chưa có thuốc điều trị đặc hiệu.

cá rô phi
• 11:38 12/02/2026

6 ông lớn định hình cuộc đua tôm thẻ chân trắng toàn cầu

Ngành tôm thẻ chân trắng (TTCT) thế giới đang bước vào giai đoạn cạnh tranh quyết liệt với sự dẫn dắt của 6 quốc gia chủ lực gồm Ecuador, Trung Quốc, Ấn Độ, Việt Nam, Indonesia và Thái Lan. Mỗi nước theo đuổi một chiến lược riêng: có quốc gia tập trung mở rộng sản lượng trong khi nhiều bên lựa chọn nâng cấp giá trị gia tăng và phát triển bền vững.

tôm
• 11:38 12/02/2026

Đạt FTA với EU, tôm Ấn Độ gia tăng sức ép cạnh tranh lên tôm Việt Nam

Việc Ấn Độ hoàn tất đàm phán Hiệp định Thương mại Tự do (FTA) với Liên minh châu Âu (EU), cùng lúc được Mỹ điều chỉnh giảm thuế đối ứng,...Những lợi thế mới này giúp tôm Ấn Độ nhanh chóng mở rộng thị phần tại EU, đồng thời đặt ngành tôm Việt Nam trước áp lực cạnh tranh ngày càng rõ nét.

tôm
• 11:38 12/02/2026

Thảo dược tự nhiên trong nuôi trồng thủy sản bà con nên biết

Người nuôi ngày càng quan tâm đến giải pháp an toàn và bền vững, các loại thảo dược tự nhiên đang được ứng dụng nhiều hơn trong chăm sóc và phòng bệnh cho tôm. Không chỉ dễ tìm, những nguyên liệu này còn giúp cải thiện sức khỏe tôm và môi trường ao nuôi một cách tự nhiên.

thảo dược nuôi tôm
• 11:38 12/02/2026
Some text some message..