Dấu hiệu bất thường trên cá cảnh

Trong nuôi cá cảnh, việc hiểu biết và phân biệt hành vi bất thường của cá là cực kỳ quan trọng. Bài viết này liệt kệ những dấu hiệu bất thường trên cá cảnh và đưa ra những nguyên nhân thường gặp để có hướng xử lý kịp thời

Nếu cá dĩa nhà bạn bị chìm xuống đáy thì đây cũng là dấu hiệu đáng lo ngại. Ảnh minh họa.

Cá nuôi rất dễ bị bệnh, nếu không được điều trị kịp thời cá sẽ bệnh nặng và chết. Những biểu hiện và hành vi của cá cho thấy tình trạng sức khỏe và môi trường mà cá đang sống.

Những đặc điểm của một con cá khỏe mạnh:

  • Bơi dễ dàng và đều đặn.
  • Linh hoạt.
  • Vây được giữ thẳng.
  • Tình trạng cơ thể tốt (đường nét cơ thể đầy đặn, đặc biệt chú ý đến vùng bụng).
  • Cơ thể khỏe mạnh cân đối.
  • Ăn tốt.
  • Mang cá có màu hồng tươi, các tơ mang rời nhau.
  • Màu sắc cơ thể rõ ràng.

Dưới đây là những hành vi và dấu hiệu bất thường trên cá

Ăn ít hoặc bỏ ăn

Nếu cá bị căng thẳng hoặc bị bệnh, chúng sẽ không ăn. Người nuôi nên quan sát xem bể có còn thức ăn thừa hay không, theo dõi xem cá có ăn ngay khi thức ăn vừa được cho ăn không. Cá có thể ngừng ăn hoàn toàn khi mắc bệnh hoặc cũng có thể tự nhiên cá ăn nhiều hơn hoặc ít hơn bình thường hay chỉ ăn một loại thức ăn nhất định.

Vận chuyển cá đi xa, thêm thuốc hay hóa chất vào bể nuôi, chất lượng nước kém hay những tác động vật lý hoặc tiếng động lớn đột ngột cũng có thể dẫn đến căng thẳng cho cá.

Yếu ớt hoặc lờ đờ

Cơ thể cá nhìn rất yếu ớt với động tác bơi chậm chạp, từng tí một, thường không liên tục mà đứt đoạn hoặc cá lờ đờ thả mình trôi theo dòng nước. Nguyên nhân phổ biến nhất là nhiệt độ nước không phù hợp. Nếu nước quá nóng hoặc quá lạnh, cá của bạn sẽ không hoạt động. Các nguyên nhân khác có thể do cho ăn quá nhiều hoặc chất lượng nước kém.

Hành vi bơi bất thường

Đối với các loài cá, hoạt động bơi là một hình thức vận động thường xuyên và hàng ngày của chúng. Cá bơi lội bất thường thường là một trong những triệu chứng đầu tiên cho biết có điều gì đó không ổn trong bể cá của bạn. Nguyên nhân có thể do nhiễm bệnh hoặc chất lượng nước kém.

Cá bị mất thăng bằng, mất kiểm soát độ nổi (không thể tự lam nổi bản thân hoặc chìm xuống đáy bể), bơi bất thường hay đảo lộn xoay tròn trên mặt nước. Khi cá mất khả năng bơi hoặc nổi bụng thì lúc đó vấn đề đã trở nên trầm trọng hơn.

Cần xác định rõ nguyên nhân là do cá bị bệnh hay đang bị stress để nhanh chóng có hướng điều trị chính xác.

Thở gấp gáp

Cá ở gần mặt nước ’thở hổn hển’ hoặc há miệng để hít thở không khí. Tăng nhịp thở hoặc thở gấp. Cá thở hổn hển trên mặt nước có thể do chất lượng nước xấu hoặc do không đủ oxy hòa tan trong nước. Kiểm tra nước bể của bạn mỗi ngày và đầu tư một máy sục khí sẽ giúp bạn giải quyết vấn đề.

Điều này cũng có thể là kết quả của sự tổn hại hệ hô hấp (do nhiễm ký sinh trùng ở mang, nhiễm độc nitrit hay nước có tính axit). 

Bơi giật giật

Cá nuôi có biểu hiện bơi lắc hoặc bơi bật lên đột ngột. Một số loài cá sẽ nhảy lên khỏi mặt nước và sử dụng sức căng bề mặt của mặt nước hoặc đột ngột lao sang một bên và cọ thân vào các vật thể trong nước để tự “gãi ngứa”. 

Thông thường, người nuôi cá cảnh sẽ chỉ nhìn thấy biểu hiện sau quá trình “tự chữa” đó như tróc vảy hoặc tổn thương trên da. Lý giải hành động đó là do phản ứng với kích ứng da khi nhiễm ký sinh trùng như rận cá (Argulus spp.), ký sinh trùng (Gyrodactylus spp.) hoặc động vật nguyên sinh (Ichthyophthirus sp).

Mặc dù cá bơi giật giật thường do ký sinh trùng gây ra, nhưng đôi khi, một tác nhân gây căng thẳng làm suy giảm hệ thống miễn dịch của cá, tạo điều kiện cho ký sinh trùng xâm nhập vào cơ thể. 

trùng mỏ neo
Trùng mỏ neo thường gặp trên các loại cá nước ngọt, kể cả cá cảnh (Cá Koi, cá Ngân Long,...)

Vây khép (các vây không giữ thẳng mà khép lại vào thân).

Vây khép là tình trạng cá liên tục giữ vây gập vào thân. Cá bị bệnh khi bơi thì việc khép, xòe vây trở nên không còn linh hoạt, đôi khi không thể thu khép khi bơi qua những chướng ngại. Vây bị khép có thể do nhiệt độ nước không phù hợp, pH thay đổi đột ngột gây căng thẳng cho cá, nước hồ kém chất lượng hoặc cá bị ký sinh trùng như Ichthyophthirus sp…

Thay đổi bất thường trên cơ thể

Thay đổi màu sắc cơ thể: Khi bị căng thẳng, cá dĩa chuyển sang màu sẫm, trong khi những loài cá như cá tai tượng chuyển sang màu nhạt hơn. Sự mất màu trên cơ thể cá cũng có thể do nhiều nguyên nhân như các vấn đề về da, bệnh trong cơ thể, và các yếu tố trong bể nuôi như oxi, ánh sáng. Ngoài ra, cá cũng thay đổi màu sắc khi bị căng thẳng hoặc chúng tấn công lẫn nhau.

Xuất hiện dấu hiệu cá bệnh như: đốm, mụn, đỏ, xuất huyết, loét hoặc tổn thương da trên thân cá cũng như trên các vây chính và vây phụ, sưng bụng, cổ trướng… do cá bị bệnh. Các thay đổi về mắt: mắt đục hoặc lồi.

Tình trạng cơ thể gầy, biểu hiện bằng ’bụng hóp’ hoặc đầu to không cân đối với kích thước cơ thể. Cá bị bệnh mãn tính như mycobacteriosis hoặc cá ngựa vằn bị nhiễm Pseudoloma cũng là nguyên nhân làm cá gầy. Hình dạng và màu sắc của mang cá khác thường, nhợt nhạt do nhiễm bệnh hoặc nâu sẫm do nhiễm độc nitrit. 

Cá mang theo những vệt phân dài (hơn 1/4 chiều dài cơ thể cá, cho thấy cá bị bệnh đường ruột). Cá bị rối loạn đường ruột thường có những vệt phân dài. Cá bị nhiễm ký sinh trùng hoặc một số bệnh do vi rút cũng gây nên hiện tượng này.

Quan sát cá mỗi ngày không chỉ là cách thư giãn mà còn giúp bạn kiểm tra và phát hiện những thay đổi hình dáng và hành vi bất thường trên cá để tìm ra nguyên nhân và kịp thời xử lý. Hy vọng những thông tin trên giúp người nuôi chăm sóc tốt hơn cá cưng của mình.

Đăng ngày 15/11/2021
Lệ Thủy
Dịch bệnh

Xổ ký sinh trùng có ảnh hưởng đường ruột tôm?

Tôm bị ký sinh trùng đường ruột là một vấn đề thường xảy ra ở các ao nuôi tôm, gây ảnh hưởng đến sức khỏe, trưởng thành và năng suất của vụ nuôi.

Đường ruột tôm
• 10:42 08/04/2024

Nấm đồng tiền: Mối đe dọa đến sức khỏe tôm nuôi

Nấm đồng tiền hay còn gọi là nấm chân chó luôn là vấn đề thách thức đối với người nuôi tôm bởi loại này gây tổn thất không hề nhỏ cho ao tôm, khiến tôm dễ mắc phải nhiều bệnh và làm ảnh hưởng đến năng suất vụ nuôi.

Nấm đồng tiền
• 10:18 26/02/2024

Một số loài ký sinh trùng phổ biến ở tôm

Trong quá trình nuôi tôm luôn gặp phải các trường hợp tôm nhiễm bệnh mà chết dần. Trong đó, ký sinh trùng là một trong những nguyên nhân gây ra, đặc biệt là các loài nội ký sinh trùng. Cùng tìm hiểu qua đặc điểm của những loài ký sinh trùng dưới đây nhé!

Tôm
• 09:56 22/02/2024

Không nên chủ quan với các bệnh đường ruột trên tôm

Với sự phát triển của ngành nuôi trồng thủy sản, đặc biệt là về tôm, việc thấu hiểu về đường ruột tôm mở ra cánh cửa cho những tiến bộ trong y học thủy sản và ứng dụng những công nghệ, kỹ thuật hiện đại trong việc cải thiện sản xuất và chất lượng tôm nuôi.

Tôm thẻ
• 09:43 19/02/2024

Cấp mã vùng nuôi, trồng thủy sản cần thiết và cấp bách

Từ mã số này sẽ xác định được chủ cơ sở nuôi và nguồn gốc sản phẩm, qua đó tăng cường hiệu lực quản lý Nhà nước, nâng cao giá trị sản phẩm và đáp ứng yêu cầu về xuất khẩu. Việc các vùng sản xuất nuôi trồng thủy sản có mã cũng thích ứng với xu hướng kinh tế nông nghiệp số hiện nay. Từ những yêu cầu trên, các đơn vị chuyên môn ngành nông nghiệp đã và đang đẩy mạnh việc cấp mã số cho các vùng nuôi trồng thủy sản trên khắp cả nước.

Nuôi thủy sản
• 16:33 13/04/2024

Vệ sinh ao nuôi định kỳ

Luôn giữ môi trường ao nuôi sạch sẽ là yếu tố hàng đầu trong nuôi tôm công nghiệp. Việc ao nuôi sạch sẽ không đem đến các mầm bệnh gây hại cho tôm, cũng như giúp tôm có điều kiện phát triển ổn đinh, tăng trưởng nhanh chóng, đạt năng suất cao cho vụ nuôi. Dưới đây là một số công việc cần làm để vệ sinh ao nuôi định kỳ.

Vệ sinh ao nuôi
• 16:33 13/04/2024

Những điều thú vị về sự thích nghi của loài cá tuyết

Dưới những lớp tuyết mỏng manh của đại dương, tồn tại một thế giới huyền bí, nơi cá tuyết tỏa sáng. Loài cá này, dường như đã được sinh ra để sống trong môi trường đầy thách thức của vùng biển đáy tuyết.

Cá tuyết
• 16:33 13/04/2024

Làm thế nào để hiệu quả việc tăng kiềm trong ao tôm?

Độ kiềm là thông số rất quan trọng, góp phần vào một trong những yếu tố quyết định thành công của vụ nuôi, bởi độ kiềm có liên quan trực tiếp đến độ ổn định của pH nước và hoạt động lột xác của tôm. Việc hiểu và kiểm soát hiệu quả, đúng lúc tính kiềm trong ao sẽ giúp hoạt động nuôi tôm của bà con trở nên dễ dàng hơn.

Độ kiềm
• 16:33 13/04/2024

Nuôi vỗ cua gạch thành cua ôm trứng ở Cà Mau

Ngành cua Cà Mau đang từng bước khẳng định vị thế, trở thành đối tượng nuôi chủ lực thứ hai của địa phương, chỉ đứng sau con tôm.

Cua gạch
• 16:33 13/04/2024