Giải pháp mới làm giảm độc lực vi khuẩn gây bệnh hoại tử gan tụy cấp

Bệnh hoại tử gan tụy cấp(AHPND) gây thiệt hại nghiêm trọng trên tôm nuôi, và cho đến nay phương pháp điều trị chủ yếu vẫn dựa vào kháng sinh. Tuy nhiên, phương pháp này đem lại hiệu quả không cao cũng như sẽ làm trầm trọng thêm tình trạng kháng thuốc kháng sinh trên tôm.

Giải pháp mới làm giảm độc lực vi khuẩn gây bệnh hoại tử gan tụy cấp
Hoại tử gan tụy cấp (AHPND) luôn là nỗi ám ảnh của người nuôi tôm. Nguồn: Internet.

Catecholamines bao gồm dopaminenorepinephrine là một loại hormone hiện diện nhiều trong cơ thể động vật. Còn thụ thể có tác dụng ức chế hoạt động hai chất này là N-phenyl -4(phenylamino)thloxomethy, amino benezenesulphonamide(LED 209).  Một số nghiên cứu gần đây cho thấy, việc ức chế hormone này sẽ giúp giảm độc lực của V. parahemolyticus trên tôm.

Chính vì thế,các nhà khoa học tại Viện Nghiên Cứu Nuôi Trồng Thủy Sản II (RIA II) đã tiến hành nghiên cứu đánh giá tác động của catecholamines  lên độc lực của V.parahaemolyticus trên tôm thẻ chân trắng nuôi tại vùng Đồng Bằng Sông Cửu Long (ĐBSCL),Việt Nam.

Vật liệu và phương pháp nghiên cứu

giảm độc lực vi khuẩn gây bệnh hoại tử gan tụy cấp

Vibrio Parahaemolyticus

Phân lập và đinh danh vi khuẩn V.parahaemolyticus

Tiến hành phân lập V.parahaemolyticus từ 100 mẫu tôm bệnh AHPND ở 3 tỉnh ĐBSCL, bằng môi trường Chrome Agar. Sau khi ủ mẩu ở 280C, đĩa môi trường sẽ xuất hiện khuẩn lạc tím. Khẳng định tính thuần của khuẩn lạc màu tím trên môi trường Luria Bertani(LB) bổ sung 2% NaCl. Sau đó, sẽ dùng phương pháp PCR để định danh chính xác  vi khuẩn V.parahaemolyticus, và được gọi là chủng CM1.

Chuẩn bị catecholamines và thụ thể ức chế LED209

Hòa tan dopamine vào nước cất sao cho đạt nồng độ 10mM. Tương tự, hòa tan norepinephrine với HCl 0.1N. Còn thụ thể LED 209 sẽ được thí nghiệm ở mức nồng độ 50 µM và 100 µM.

Đánh giá tính di động của V.parahaemolyticus

Tính di động  của vi khuẩn sẽ được đánh giá trên môi trường thạch mềm LB theo phương pháp của Yang et al.,(2014) và Pande et al.,(2015).

Gây cảm nhiễm với V.parahaemolyticus

Tôm sạch bệnh có trọng lượng 2-5g được bố trí vào 15 bể(10 con/bể). Tôm sẽ được đánh giá LD50 trong vòng  96h, theo phương pháp của Reed và Muench (1938).  Thí nghiệm gồm 5 nghiệm thức được bố trí với mật số V.parahaemolyticus như sau

Nghiệm thức

1

2

3

4

5

Mật số chủng CM1 (CFU/ml)

0

5 x 10^7

1 x10^7

6 x10^6

2 x 10^6

Đánh giá tác động của catecholamines và LED 209 lên độc lực của V.parahaemolyticus

Tôm được bố trí vào 3 nghiệm thức. Nồng độ của catecholamines là 50 µM và LED 209 là 0.05 µM và 0.1 µM. Tôm được cho ăn 2 lần/ ngày  Chủng vi khuẩn CM1 sẽ được nuôi tăng sinh trong môi trường LB+ cùng với các chất trên và được bố trí với mật số 6 x10^6 CFU/ml. Tỉ lệ sống của tôm sẽ được theo dõi hàng ngày.

Nghiệm thức

1

2

3

Số lượng tôm(con)

16

20

30

 Kết quả

Tác động của catecholamines lên tính di động của V.parahaemolyticus: Cả dopamine và norepinephrine đều làm gia tăng tính di động của V.parahaemolyticus. Đáng chú ý, tính di động của vi khuẩn ở nồng độ 50 µM sẽ cao hơn so với nồng độ 100 µM. Hơn nữa, thụ thể LED 209 lại tỏ ra hiệu quả trong việc ức chế hoạt động của catecholamines, dẫn đến làm giảm tính di động của vi khuẩn.

Tác động của catecholamines và thụ thể ức chế LED 209 lên độc lực của V.parahaemolyticus trên tôm thẻ chân trắng:  Những nghiệm thức có sự kết hợp giữa catecholamines và V.parahaemolyticus CM1 có tỉ lệ sống thấp hơn so với nghiệm thức đối chứng  và các nghiệm thức còn lại. Tuy nhiên, ở những nghiệm thức có sự kết hợp giữa V.parahaemolyticus CM1 và LED 209 thì lại có tỉ lệ sống cao hơn hẳn(94%) so với các nghiệm thức khác.

Kết luận

Nghiên cứu này mở ra một hướng đi mới trong phương pháp điều trị bệnh AHPND trên tôm , bằng cách sử dụng thụ thể ức chế để làm giảm độc lực của vi khuẩn, dẫn đến giảm tỉ lệ chết trên tôm nuôi. Hi vọng trong tương lai, phương pháp này sẽ sớm được ứng dụng rộng rãi, để người dân giảm được thiệt hại do dịch bệnh này gây ra.

RG.NET
Đăng ngày 11/07/2017
CTV AN LÊ lược dịch
Khoa học

Ảnh hưởng của nhiệt độ lên tỉ lệ giới tính ấu trùng tôm sú

Ở tôm sú, con cái lớn nhanh và có kích thước lớn hơn con đực. Tác động của nhiệt độ có thể làm tăng đáng kể sự biểu hiện của các gen xác định giới tính, giúp cải thiện tỷ lệ giới tính như mong muốn trong đàn.

tôm sú
• 16:28 23/09/2021

Trung Quốc chuyển sang nuôi tôm sú vì giá cao

Người nuôi tôm ở Trung Quốc đang chuyển sang nuôi tôm sú nhiều hơn do giá tốt hơn, theo Chủ tịch Hiệp hội Thủy sản lớn nhất của Trung Quốc.

tôm sú
• 18:44 17/08/2021

Nuôi tôm thâm canh bổ sung thức ăn tươi sống

Thử nghiệm nuôi tôm sú bằng tảo lục sợi (Chaetomorpha sp.) và ốc (Stenothyra sp.) cho thấy cải thiện tăng trưởng, nâng cao năng suất và tăng cường hấp thu, chuyển hóa thức ăn nhân tạo góp phần giảm chi phí sản xuất cho người nuôi.

ốc cho tôm ăn
• 17:12 28/07/2021

Hiệu quả từ nuôi tôm kết hợp thả cá rô phi xử lý nguồn nước

Hiện nay, nuôi tôm kết hợp cá rô phi xử lý nước ở ấp Vĩnh Điền (xã Long Điền Đông, huyện Đông Hải) được xem là mô hình cho hiệu quả kinh tế cao.

Cá rô phi
• 10:23 19/07/2021

Công nghệ Camera dưới nước

Trong nuôi tôm thâm canh, môi trường nước đục khiến người nuôi khó quan sát thực tế đáy ao. Suốt thời gian dài, các quyết định quản lý quan trọng đều phải dựa vào kinh nghiệm hoặc canh nhá thủ công, dẫn đến độ trễ lớn và thiếu tính chính xác.

Ao tôm
• 12:07 29/01/2026

Mắt tôm tít: Cảm hứng chế tạo camera phát hiện ung thư

Không chỉ sở hữu cú đấm trứ danh, loài tôm tít còn mang trên mình hệ thống thị giác phức tạp nhất hành tinh. Chính khả năng nhìn thấy những tín hiệu ánh sáng vô hình của chúng đã gợi mở cho các nhà khoa học chế tạo loại camera phẫu thuật siêu nhỏ, giúp phát hiện tế bào ung thư với độ chính xác cao.

Tôm tít
• 11:22 27/01/2026

Công nghệ giám sát chất lượng thủy sản bán lẻ

Năm 2026, các hệ thống bán lẻ hiện đại thực hiện vai trò giám sát kỹ thuật trực tiếp thông qua việc tích hợp dữ liệu thời gian thực. Sự kết hợp giữa IoT, Blockchain và công nghệ cảm biến đã thiết lập nên các hàng rào kiểm soát khắt khe nhằm đảm bảo an toàn thực phẩm và khẳng định vị thế của nhà cung cấp trong chuỗi giá trị thủy sản.

Thuỷ sản
• 10:52 26/01/2026

Mô hình CTU-RAS quy mô nông hộ - Giải pháp cho ngành tôm

Nuôi siêu thâm canh tôm thẻ chân trắng đã từng bước khẳng định vị thế trong ngành hàng tôm của Việt Nam, không ngừng gia tăng về diện tích nuôi và sản lượng nuôi.

Tôm
• 08:00 04/11/2025

Hàng trăm người lao xuống ao bắt cá sau hiệu lệnh

Hội nơm cá đầu Xuân năm 2026 tại Nghệ An thu hút hàng trăm người tham gia, tạo nên khung cảnh sôi động khi mọi người đồng loạt lao xuống ao bắt cá theo hiệu lệnh, với quy định chỉ được dùng tay không hoặc nơm.

bắt cá
• 23:25 03/03/2026

Xây dựng nghề cá bền vững

Khu vực phía đông Thành phố Hồ Chí Minh đang là một trong những trung tâm nghề cá lớn của cả nước với hàng nghìn tàu khai thác, hệ thống chế biến quy mô lớn và kim ngạch xuất khẩu hàng trăm triệu USD mỗi năm. Tuy nhiên, để phát triển tương xứng tiềm năng và hướng tới một trung tâm nghề cá hiện đại, thông minh, yêu cầu tái cấu trúc toàn diện đang đặt ra cấp thiết.

nghề cá
• 23:25 03/03/2026

Đánh bắt ở vùng biển nước ngoài, một tàu cá An Giang bị xử lý

Một tàu cá mang số hiệu KG 92574-TS của ngư dân An Giang vừa bị lực lượng Cảnh sát biển phát hiện, ngăn chặn kịp thời khi có dấu hiệu xâm phạm vùng biển nước ngoài để khai thác trái phép, trong bối cảnh công tác chống khai thác IUU đang được siết chặt.

tàu cá
• 23:25 03/03/2026

Góc nhìn đầu tư 2026: Ngành thủy sản tăng trưởng đạt đỉnh, động lực mới ở đâu?

Năm 2025, xuất khẩu thủy sản Việt Nam lập kỷ lục 11,3 tỷ USD, tăng 12,4% so với cùng kỳ. Tuy nhiên, tăng trưởng đang dịch chuyển từ mở rộng sản lượng sang nâng cao giá trị gia tăng và khả năng thích ứng chính sách, khiến năm 2026 nhiều khả năng sẽ là giai đoạn phân hóa mạnh giữa các doanh nghiệp thay vì tăng đồng đều toàn ngành.

đánh bắt cá
• 23:25 03/03/2026

Cô Tô khởi động Lễ hội Mở cửa biển 2026

Những ngày đầu xuân năm 2026, đặc khu Cô Tô (Quảng Ninh) sẽ tổ chức Lễ hội Mở cửa biển – một sự kiện văn hóa tâm linh quan trọng của ngư dân vùng đảo. Không chỉ là nghi thức khởi đầu mùa đánh bắt, lễ hội còn là dịp để cộng đồng bày tỏ lòng tri ân tiền nhân, cầu mong mưa thuận gió hòa, biển lặng sóng êm, tôm cá đầy khoang và một năm làm ăn thuận lợi.

lễ hội mở cửa biển
• 23:25 03/03/2026
Some text some message..