Hoạt động kinh doanh giống thủy sản: Đầu không xuôi, sao đuôi lọt?

Với tổng diện tích thả nuôi ước đạt 1.406 ha, sản lượng 6.638 tấn đã góp phần nâng giá trị thủy sản đạt hơn 1.000 tỷ đồng (năm 2012). Tuy nhiên hiện nay, hoạt động kinh doanh giống thủy sản trên địa bàn tỉnh đang diễn ra khá lộn xộn…

chất lượng giống thủy sản
Không ít chủ hồ vì thiếu thông tin nên mua phải giống “dỏm”, kém chất lượng.

Toàn tỉnh hiện có 1 Trung tâm và 6 cơ sở sản xuất kinh doanh (SXKD) các loại giống thủy sản nước ngọt, nước mặn-lợ, tập trung ở đối tượng cá và tôm thẻ chân trắng. Trong đó, sản lượng giống thủy sản nước ngọt đảm bảo 80-90% nhu cầu thả nuôi; riêng tôm thẻ chân trắng chỉ đáp ứng hơn 10%. Số còn lại phụ thuộc vào thị trường ngoại tỉnh.

Giống thủy sản: Loạn!

Với nhu cầu 1,2-1,3 tỷ con/năm, giống tôm thẻ chân trắng được xem là “miếng bánh” mà các đơn vị SXKD tìm cách sở hữu. Vì thế hiện nay, bên cạnh những thương hiệu có tên tuổi như CP, Việt Úc, Thông Thuận… thì thị trường không hiếm các loại giống “dỏm”, kém chất lượng vẫn nhởn nhơ tồn tại! Lý giải điều này, ông Nguyễn Văn Năm - Trưởng phòng Thủy sản, Chi cục Thú y tỉnh cho rằng: “Kinh tế eo hẹp, thông tin hạn chế và thích rẻ là nguyên nhân khiến nông dân đẩy giống trôi nổi “lọt” xuống hồ”. Bởi, với giá 10-15 đồng/con (thấp hơn giống chính chủ 55-60 đồng/con) nên dù biết hàng không rõ nguồn gốc, xuất xứ cũng như chất lượng nhưng nhiều chủ hồ, nhất là những người liên tiếp gặp vận đen với tôm vẫn lựa chọn nhằm tiết kiệm chi phí! Kết quả là sau khi thả nuôi, tôm có ăn mà không lớn.

Bài học này có lẽ không còn lạ với hàng trăm hộ nuôi tôm ở huyện Tư Nghĩa trong đợt dịch bệnh vi rút đốm trắng hồi tháng 4 vừa qua. Vì theo đánh giá của Chi cục Thú y, ngoài môi trường, thời tiết hay nguồn nước thì chất lượng giống được xem là nguyên nhân chính khiến 55,79 ha tôm ở đây bị nhiễm bệnh. “Phần lớn người nuôi đều sử dụng con giống trôi nổi, không có giấy kiểm dịch và text 5 bệnh của cơ quan chức năng”, ông Nguyễn Văn Năm khẳng định.

Tuy nhiên, cũng không ít trường hợp người dân bị chính đại lý, điểm bán giống lừa theo kiểu “thương hiệu thật, chất lượng giả”. Đơn cử như mới đây, Công ty TNHH Thông Thuận (đơn vị liên kết với Trung tâm giống Thủy sản Quảng Ngãi) bị một khách hàng tên Cứ (Tư Nghĩa) phản ánh chất lượng tôm giống của đơn vị này có vấn đề. Tuy nhiên, sau khi xác minh thì cả Thông Thuận lẫn ông Cứ đều té ngửa, vì chủ cửa hàng giống không chỉ “mượn” thương hiệu Thông Thuận để bán hàng, mà còn bán “nhầm” giống tôm hạng bét với giá…70 đồng/con!

Quản lý: Lỏng lẻo

Mỗi năm, các cơ sở trong tỉnh chỉ cung ứng 100-120 triệu con tôm giống (đáp ứng hơn 10% nhu cầu), phần còn lại được các cơ sở, đại lý, cửa hàng nhập từ Ninh Thuận, Bình Thuận, Khánh Hòa rồi lưu giữ, sau đó bán cho người nuôi. Điều đáng lo ngại là một lượng lớn số tôm giống được nhập ngoại này chưa qua kiểm dịch, thiếu nguồn gốc xuất xứ…

Lý giải tình trạng “lọt sàng” này, ông Nguyễn Văn Năm cho rằng, phần lớn là do cơ chế! Bởi theo quy định, giống thủy sản lưu thông giữa các tỉnh được “miễn” kiểm dịch tại các Trạm kiểm dịch đầu mối (trừ những vùng trọng điểm). Điều này dễ khiến xảy ra tình trạng “trá hàng”-nghĩa là sau khi lô giống được cấp giấy miễn dịch, không loại trừ khả năng các cơ sở SXKD trộn vào đó hàng kém chất lượng, mang đi tiêu thụ mà không vấp phải rào cản nào từ phía các cơ quan chức năng. Trong khi đó, việc kiểm tra (vệ sinh thú y, kiểm dịch và giám sát mẫu bệnh phẩm) ở các cơ sở SXKD giống thủy sản thực hiện theo định kỳ, còn quá trình nhập-xuất hàng của đơn vị thì cơ quan quản lý cũng… chịu! 

Không những thế hiện nay, người dân thường tự đi mua giống về sử dụng mà không cần Chi cục Thú y hỗ trợ và text lại mẫu để kiểm tra dịch bệnh vì ngại mất thời gian lại… tốn phí!

Tuy nhiên, bên cạnh sự gian lận của một số điểm bán hàng và cơ sở SXKD giống thủy sản, người nuôi thiếu thận trọng thì theo nhận định của Phó Giám đốc Trung tâm giống Thủy sản Quảng Ngãi Đào Tư Hiền, vấn đề cốt lõi là ở phía các ngành chức năng. Bởi, nếu việc giám sát chất lượng giống quy củ và chặt chẽ thì hàng trôi nổi không dễ lọt như hiện nay. Và nếu công tác phân tích, xét nghiệm bệnh phẩm cũng như quan trắc môi trường được chú trọng, kịp thời phát hiện và cảnh báo những bất thường trong hồ nuôi thì chắc hẳn, nông dân không phải oằn lưng “gánh” lỗ lẫn rủi ro. 

Thông tư 26 của Bộ NN&PTNT quy định, các cơ sở SXKD giống thủy sản phải thực hiện dán nhãn giống khi lưu thông; ghi chép hồ sơ theo dõi quá trình SXKD (lưu giữ tối thiểu 3 năm) và quá trình ương, dưỡng giống thủy sản (lưu giữ tối thiểu 2 năm); chất lượng con giống phải được kiểm dịch trước khi lưu thông, có hóa đơn xuất xứ và hồ sơ chứng minh nguồn gốc bố mẹ rõ ràng. Thông tư này có hiệu lực từ ngày 5/7/2013.

Báo Quảng Ngãi
Đăng ngày 04/08/2013
Bài, ảnh: N.KHÂM
Nuôi trồng

Tiêu hủy trên 2 triệu con tôm giống không qua kiểm dịch

Ngày 16/11, Phòng Cảnh sát về Môi trường Công an tỉnh Bạc Liêu vừa phối hợp các đơn vị liên quan bắt và tiêu hủy hơn 2 triệu con tôm giống không qua kiểm dịch.

tiêu hủy tôm giống
• 14:37 18/11/2022

Chấn chỉnh việc buôn bán, sử dụng kháng sinh cấm trong nuôi trồng thủy sản

Ngày 9/11, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đã có công văn gửi Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương về việc tăng cường quản lý buôn bán, sử dụng thuốc thú y thủy sản trong nuôi trồng thủy sản.

Cần quản lý chặt chẽ chất kháng sinh trong nuôi trồng thủy sản. Ảnh: Tép Bạc
• 10:41 10/11/2022

Đừng nuôi tôm như... đánh số đề!

Giống tôm kháng bệnh có thể chậm lớn hơn, song sẽ khắc phục được bất lợi của thời tiết, dịch bệnh tại vùng nuôi tôm khu vực Bắc Trung bộ và các tỉnh phía Bắc.

Thu hoạch tôm. Ảnh: icdn.dantri.com.vn
• 09:41 03/11/2022

Bình Định: Đẩy mạnh công tác tuần tra kiểm soát và xử lý vi phạm trong lĩnh vực thủy sản

TTKN Bình Định phối hợp với Truyền hình Bình Định tổ chức tọa đàm tăng cường kiểm soát và xử lý vi phạm trong lĩnh vực thủy sản.

tọa đàm
• 11:58 02/11/2022

Phòng bệnh cho ao nuôi tôm cua bằng cỏ năn tượng

Trong hệ sinh thái ao nuôi tôm cua, cỏ năn tượng giúp ổn định nhiệt độ nước, lọc các chất bẩn như phân tôm, xác bả các loại động - thực vật trong ao. Từ đó giúp hạn chế sự ô nhiễm ao nuôi, mang lại hiệu quả tôm cua sạch, ít bệnh, hạn chế được vấn đề tôm chết.

Cỏ năn tượng
• 08:00 02/03/2024

Nguyên nhân nước ao nuôi dễ bị hôi thối

Ngày nay với sự phát triển tại thị trường thủy sản, các ao nuôi tôm cá công nghiệp bắt đầu được hình thành với mật độ dày đặc mới có thể đáp ứng đủ nhu cầu tiêu dùng. Tuy nhiên, nếu việc quản lý nước ao không chặt chẽ sẽ dẫn đến việc nước bị hôi thối.

Ao cá
• 10:56 28/02/2024

Bí quyết tối ưu hiệu quả từ nghề nuôi cá măng thương phẩm

Những năm gần đây, nghề nuôi cá măng thương phẩm ngày càng thu hút sự quan tâm và thịnh hành tại nhiều địa phương. Sự gia tăng mạnh mẽ trong nhu cầu tiêu thụ cá măng đã tạo nên một thị trường đầy tiềm năng và cạnh tranh.

Cá măng
• 10:36 27/02/2024

Làm sao để ổn định màu nước cho ao nuôi không thay đổi?

Để giúp tôm trong ao có một môi trường nuôi ổn định, phù hợp cho các hoạt động sinh trưởng thì việc duy trì màu nước rất quan trọng. Trong một số trường hợp, màu nước ao nuôi liên tục thay đổi, điều đó ảnh hưởng tôm như thế nào và làm sao để duy trì màu nước phù hợp?

Ao tôm
• 09:50 27/02/2024

Phòng bệnh cho ao nuôi tôm cua bằng cỏ năn tượng

Trong hệ sinh thái ao nuôi tôm cua, cỏ năn tượng giúp ổn định nhiệt độ nước, lọc các chất bẩn như phân tôm, xác bả các loại động - thực vật trong ao. Từ đó giúp hạn chế sự ô nhiễm ao nuôi, mang lại hiệu quả tôm cua sạch, ít bệnh, hạn chế được vấn đề tôm chết.

Cỏ năn tượng
• 15:17 03/03/2024

Bệnh Tilv và vấn đề Brazil không nhập khẩu cá rô phi Việt Nam

Theo thông báo của Cục Chất lượng, Chế biến và Phát triển thị trường- NAFIQPM (Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn) kể từ ngày 14/2 Brazil tạm dừng nhập khẩu cá rô phi Việt Nam cho đến khi có kết luận rà soát bệnh do virus TiLV gây bệnh trên cá rô phi, vì đất nước này lo ngại việc nhập khuẩn làm lây lan dịch bệnh.

Cá rô phi
• 15:17 03/03/2024

Nuôi cá trong vườn mít cho thu nhập khá

Ở tỉnh Hậu Giang, nhiều vùng nông thôn mấy năm nay mở rộng trồng mít hữu cơ và phát triển nuôi cá tra, cá đồng đã cho thu nhập khá ổn định.

Ông Lữ Văn Hùng
• 15:17 03/03/2024

Top 6 tỉnh thành có diện tích và sản lượng nuôi tôm lớn nhất nước ta

Việt Nam với đường bờ biển dài và điều kiện tự nhiên thuận lợi, đang nổi lên là một trong những đại lý xuất khẩu tôm lớn thế giới.

Ao tôm
• 15:17 03/03/2024

Những điều lưu ý khi bổ sung vi sinh nuôi tôm

Vi sinh nuôi tôm là một chủ đề đang thu hút sự quan tâm lớn từ phía người nuôi tôm trong những năm gần đây. Được coi là một công nghệ tiên tiến, đóng vai trò vô cùng quan trọng trong hệ thống nuôi tôm hiện nay để tăng hiệu quả kinh tế nuôi trồng.

Vi sinh
• 15:17 03/03/2024