Mối nguy hiểm tiềm ẩn từ đuôi cá đuối

Trong trường hợp cảm nhận được sự nguy hiểm, đe dọa từ con người, một số loài cá đuối thường tự vệ bằng cách tấn công con người bằng nọc độc từ chiếc đuôi của chúng.

Cá đuối
Độc tố từ đuôi được cá đuối sử dụng khi cảm nhận được nguy hiểm

Tại sao cá đuối lại tấn công con người? 

Từ trước đến nay, cá đuối vốn được biết là loài cá không chủ động tấn công con người, nhưng trong tình huống cần tự vệ, chúng sẽ trực tiếp tấn công con người.  

Cá đuối loài có xu hướng tránh né con người nên khi nhận diện được con người ở những phạm vi gần thì cá đuối thường vùi mình dưới cát. Thức ăn ưa thích của chúng cũng là những sinh vật có đời sống khép kín như ngao và một số động vật giáp xác ưa ẩn nấp khác. 

Dù có họ hàng với cá mập nhưng cá đuối không tỏ ra hung hãn trước con người, chúng chỉ tấn công con người trong những tình huống sau: 

Thứ nhất, do thường xuyên ẩn nấp dưới cát để lẩn trốn và đợi con mồi sa bẫy nên con người khó nhìn thấy và vô tình giẫm lên chúng, lập tức chúng sẽ coi con người là đối thủ mà quẫy đuôi liên tục và đâm gai có chứa độc tố vào con người. 

Cá đuốiĐộc tố từ đuôi được cá đuối sử dụng khi cảm nhận được nguy hiểm 

Thứ hai, một nguyên nhân nữa khiến cá đuối “phát tiết” là khi bị ngư dân đánh bắt chúng bằng những phương pháp mạnh như súng, lao, chĩa,... chúng sẽ cố gắng giãy giụa và gây thương tích cho con người.  

Được biết, cá đuối có hai cái gai độc ở đuôi được bao phủ trong một lớp da mỏng, đây là nơi tập trung nọc độc của cá đuối. Thông thường, các gai nhọn này phân bố trước hai vây lưng và ở trên đuôi của chúng.  

Khi muốn tấn công, chúng rũ bỏ lớp da để gai độc trực tiếp gây tổn thương kẻ tấn công. Điều khiến chiếc đuôi mang độc tố của cá đuối trở thành “huyền thoại” trong thế giới đại dương là bởi chất độc trong đuôi của cá đuối vẫn tồn tại và có khả năng gây sát thương rất cao ngay cả khi chúng chết. 

Một số biểu hiện và cách xử lý khi nhiễm độc tố từ đuôi cá đuôi 

Hiện nay, trên thế giới có ít nhất hơn 20 loài cá đuối biển độc và hầu hết chúng đều phân bố tại vùng biển nhiệt đới. Do được cấu tạo đa phần từ sụn, cá đuối được xếp vào nhóm cá sụn có gai độc. Một trong những loại cá đuối có độc tố nguy hiểm nhất là loài có các gai phân bố ở vùng gần cuối đuôi dài đến 30cm. 

Trong tự nhiên, những loài cá đuối độc thường có khả năng gây ra những vết thương tương đối nghiêm trọng trên cơ thể nạn nhân. Chất độc từ đuôi cá đuối hoạt động theo cơ chế chủ yếu là tác động trực tiếp đến hệ cơ tim và quá trình tuần hoàn máu.  

Khi trúng phải nọc độc của cá đuối, nạn nhân thường có những biểu hiện như: chảy máu sau đó chuyển sang bầm tím; đau nhức, tê ngứa dữ dội xung quanh vùng bị thương hàng giờ liền. Tuy nhiên, trường hợp bị thương nặng hơn thì nạn nhân còn bị lở loét, hoại tử vết thương và trầm trọng hơn là tử vọng nếu không kịp thời sơ cứu và chữa trị. 

Cá đuốiChất độc trong đuôi của cá đuối vẫn có hiệu lực ngay cả khi chúng chết 

Một số lưu ý để tránh bị nhiễm độc tố từ loài cá này là quan sát kỹ những nơi cá đuối có thể ẩn nấp khi tham gia các hoạt động tham quan, thám hiểm dưới đại dương; hạn chế đến gần nếu phát hiện chúng ở xung quanh; nên áp dụng những phương pháp đánh bắt cá đuối an toàn hơn. Bởi khi cá đuối trong lúc mang thai hay đang cảm thấy nguy hiểm đến tính mạng, hàm lượng độc tố tiết ra sẽ cao hơn gấp nhiều lần so với bình thường. 

Tùy vào trường hợp bị cá đuối tấn công vào từng bộ phận như chân, cổ, bụng,... mà nạn nhân cần có những cách chữa trị đặc thù. Ngay khi phát hiện tình trạng nhiễm nọc độc, nạn nhân có thể sơ cứu nhanh bằng cách rửa vết thương với nước muối loãng, gắp gai độc ra khỏi cơ thể (nếu gai đâm quá sâu thì nên giữ nguyên hiện trạng) và đưa đến bệnh viện. 

Như vậy, cá đuối đúng là loài mà chúng ta không thể “trông mặt mà bắt hình dong” được. Nhìn vẻ ngoài của chúng, nhiều người sẽ cho rằng chúng là loài cá vô hại nhưng với vũ khí bí mật là chiếc đuôi ẩn giấu các gai độc mang tính sát thương lớn như thế, chúng ta nhất định phải hết sức cẩn thận khi tiếp xúc với loài cá này. 

Đăng ngày 08/12/2023
Nguyệt Hoa @nguyet-hoa
Tổng hợp

Cá chình điện có thật sự nguy hiểm?

Cá chình điện là loài cá nước ngọt độc đáo, có nguồn gốc từ Nam Mỹ và sở hữu khả năng phát điện mạnh mẽ. Những đặc điểm nhận diện nổi bật của cá chình điện bao gồm thân hình dài thuôn, da trơn, vây nhỏ, màu sắc sẫm và đặc biệt là cơ quan tạo điện. Vậy cá chình điện có ăn được không, cùng Tép Bạc tìm hiểu qua nội dung trong bài viết này nhé!.

Cá chình điện
• 11:24 28/02/2024

Phân biệt tôm càng xanh và tôm càng sen

Tôm càng xanh và tôm càng sen không chỉ là những nguồn thực phẩm ngon miệng mà còn là một trong những loại tôm có giá trị kinh tế cao trong ngành nuôi tôm.

Tôm càng xanh
• 10:54 26/02/2024

Nhìn lại 8 sự kiện nổi bật của ngành tôm Việt Nam vừa qua

Chuyến xe Giáp Thìn 2024 đã lăn bánh được gần 2 tháng mang nhiều hứa hẹn và hy vọng về 1 năm bội thu cho ngành thủy sản nước ta. Mặc dù 2023 thủy sản Việt Nam đối mặt với không ít khó khăn, nhưng chúng ta cũng đã kiên trì vượt qua và hướng đến một năm mới Giáp Thìn khởi sắc hơn.

Tôm thẻ
• 08:00 24/02/2024

Giá thủy sản sau những ngày tết tăng nhẹ nhưng vẫn hút người mua

Nhu cầu tiêu thụ hải sản sau dịp tết nguyên đán 2024 vẫn còn tăng cao, kéo theo đó là giá hải sản vẫn chưa hạ nhiệt. Đặc biệt, tại các khu chợ thủy sản truyền thống, sức mua của người tiêu dùng ghi nhận tăng từ 20 - 30% so với năm ngoái.

Bán hải sản
• 10:24 23/02/2024

Cá chình điện có thật sự nguy hiểm?

Cá chình điện là loài cá nước ngọt độc đáo, có nguồn gốc từ Nam Mỹ và sở hữu khả năng phát điện mạnh mẽ. Những đặc điểm nhận diện nổi bật của cá chình điện bao gồm thân hình dài thuôn, da trơn, vây nhỏ, màu sắc sẫm và đặc biệt là cơ quan tạo điện. Vậy cá chình điện có ăn được không, cùng Tép Bạc tìm hiểu qua nội dung trong bài viết này nhé!.

Cá chình điện
• 18:31 28/02/2024

Nguyên nhân nước ao nuôi dễ bị hôi thối

Ngày nay với sự phát triển tại thị trường thủy sản, các ao nuôi tôm cá công nghiệp bắt đầu được hình thành với mật độ dày đặc mới có thể đáp ứng đủ nhu cầu tiêu dùng. Tuy nhiên, nếu việc quản lý nước ao không chặt chẽ sẽ dẫn đến việc nước bị hôi thối.

Ao cá
• 18:31 28/02/2024

Loài huệ biển mới phát hiện có dáng bơi đẹp tựa vũ công

Gần đây, một tập thể nghiên cứu ở khu vực Nam Đại Dương đã phát hiện được một nhóm sinh vật biển mới lạ với tên gọi là Promachocrinus hay còn được gọi sao lông vũ Nam Cực. Trong số đó, họ đặc biệt bị thu hút bởi Promachocrinus fragarius - một loài sao lông vũ có đến 20 “cánh tay”

Promachocrinus fragarius
• 18:31 28/02/2024

Sử dụng vỏ chanh lên men bổ sung trong thức ăn của tôm thẻ chân trắng

Cây chanh là một loại cây có múi quan trọng, với sản lượng ước tính trên toàn thế giới là 20,8 triệu tấn vào năm 2021 (FAO FAOSTA, 2023). Quá trình chế biến chanh chính là sản xuất nước ép, dẫn đến sản xuất 20%−30% nước chanh và 50%−60% chất thải, chẳng hạn như lá và vỏ chanh.

Vỏ chanh
• 18:31 28/02/2024

Xuất khẩu tôm 2023, thách thức và cơ hội 2024

Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP) phân tích tình hình xuất khẩu tôm năm 2023 (nhấn mạnh vào 5 thị trường chính) đang đặt ra những thách thức và cơ hội cho năm 2024.

Tôm thẻ
• 18:31 28/02/2024