Nghiên cứu mới về kiểm soát tảo nở hoa

Tảo hay gọi chung là thủy sinh thực vật là một thành phần không thể thiếu trong môi trường nước. Tuy nhiên, tảo cũng như những yếu tố khác, có mặt tốt và mặt xấu.

Tảo nở hoa
Hiện tương tảo nở hoa gây nhiều thiệt hại trong NTTS. Ảnh: newatlas.com

Chương trình giám sát tảo nở hoa tại Anh 

Một chương trình đào tạo mới đang được phát triển để giúp những người nuôi cá ở Anh giảm thiểu những tác hại của tảo nở hoa.

Trung tâm Đổi mới Nuôi trồng Thủy sản Bền vững (SAIC) đã được trao 250.000 bảng Anh từ Quỹ Thủy sản của Bộ Môi trường, Thực phẩm & Nông thôn (Defra) Vương quốc Anh để thực hiện chương trình đào tạo và kỹ năng nhằm tạo ra một sáng kiến kỹ năng mới sẽ được truy cập miễn phí cho khoảng 1.800 chuyên gia và sinh viên trong ngành. 

Khóa đào tạo này nhằm mục đích đảm bảo tất cả các nhà sản xuất trên khắp Vương quốc Anh phải tuân theo các quy trình vận hành tiêu chuẩn, được phát triển như một phần của Khung Sức khỏe Cá nuôi (Farmed Fish Health Framework), yêu cầu phát hiện và báo cáo về tảo ở vùng nước ven biển.

Từ đó giúp cung cấp thông tin cho các mô hình dự đoán và hệ thống cảnh báo sớm vể các hiện tượng có thể dẫn đến tảo nở hoa.

Năm mô-đun trực tuyến được thiết kế cho công việc này đang được phát triển và  một phần trực tiếp sẽ được hoàn thành tại Hiệp hội Khoa học Hàng hải Scotland (SAMS) ở Oban. Nội dung cụ thể sẽ được hướng dẫn bởi một nhóm cố vấn bao gồm các đại diện từ các cơ quan chính phủ, cơ quan quản lý và ngành, bao gồm các cá nhân từ Salmon Scotland, Mowi, Trang trại biển Scotland và Hiệp hội cá hồi Anh. 

Vào năm 2021, chi phí được báo cáo cho các biện pháp cần thiết để xử lý cá và phục hồi hậu quả sau hiện tượng tảo nở hoa là khoảng 6 triệu bảng Anh cho một địa điểm. Jillian Couto-Phoenix trưởng bộ phận SAIC, cho biết: “Có rất nhiều cơ hội đào tạo hữu ích dành cho các chuyên gia nuôi trồng thủy sản.

Khó khăn ban đầu cần phải giải quyết đó là hiện tượng tảo nở hoa là sản phẩm phụ của biến đổi khí hậu và khi nhiệt độ nước biển toàn cầu biến động, tiếp tục tăng, rất khó kiểm soát. Một điều quan trọng hơn là lĩnh vực này luôn đòi hỏi các chuyên gia về môi trường và sức khỏe cá có kỹ năng và kiến thức chuyên sâu và đủ khả năng giám sát và báo cáo về các sự cố khi chúng xảy ra”. 

Tác hại của tảo nở hoaHiện tượng tảo nở hoa luôn gây ảnh hưởng cực kỳ nghiêm trọng đến hệ sinh thái dưới nước và gây chết hàng loạt động vật thủy sản ở các vùng biển. Ảnh: news.mongabay.com

Quản lí dựa trên phân loại gene 

Một nhóm các nhà nghiên cứu khác đền từ Đại học Oklahoma (OU) đang nỗ lực hướng tới việc quản lý tốt hơn hiện tượng tảo nở hoa có hại thông qua phân loại dựa trên bộ gen mới. 

Nghiên cứu này thông qua việc phát triển một hệ thống phân loại mới dựa trên bộ gen, lần đầu tiên các nhà nghiên cứu sẽ có thể mô tả các đặc điểm sinh thái của sự nở hoa và độc tố của loài tảo Microcystis, bao gồm các yêu cầu dinh dưỡng và tính thời vụ, và cuối cùng là kiểm soát sự nở hoa của Microcystis có hại.

Nhóm nghiên cứu đã phát triển các dấu hiệu di truyền cho phép các nhà nghiên cứu xác định các loài Microcystis có trong hệ thống nước. Trong bài báo của mình, các nhà nghiên cứu đã xác định được 16 loài duy nhất, với khoảng 30 loài hoặc nhiều khả năng hơn, khác biệt về mặt di truyền, nhưng không tương ứng với các loài được xác định về mặt hình thái hiện tại. 

Hambright cho biết: “Sự phân loại dựa trên bộ gen mới này tạo cơ sở cho các nhà nghiên cứu xây dựng các chương trình quản lý chủ động dựa trên cơ sở khoa học để loại bỏ sự nở hoa Microcystis có hại trong nước, giảm thiểu rủi ro, cũng như quản lý và bảo vệ nguồn nước .” 

Robot đo nồng độ tảo 

Các nhà nghiên cứu tại USC đã phát triển một robot tự động và thích ứng có thể xác định các điểm nóng chất diệp lục trong nước và chọn các vị trí để đo nồng độ tảo – giúp dễ dàng lấy mẫu các vùng nước rộng lớn và xác định sự phát triển của tảo độc. 

Nhìn từ trên không về sự nở hoa của tảo có hạiCác nhà nghiên cứu đang sử dụng robot tự hành của họ như một cuộc khảo sát trước để quan sát một khu vực trước khi các nhà sinh vật học xuống nước. Ảnh: thefishsite.com

Công việc của robot là giúp các nhà sinh vật học dễ dàng xác định loại khu vực nào họ muốn lấy nước và sau đó robot có thể tập trung rõ ràng vào việc thực hiện các phép đo với mục tiêu đó. Điều này cho phép nhà khảo sát tiết kiệm thời gian và thu thập dữ liệu hiệu quả hơn. 

Mặc dù trước đây robot đã được sử dụng để giúp các nhà sinh vật học xác định vị trí của tảo, nhưng chúng chỉ có thể đưa ra một cái nhìn tổng quát về môi trường. Thay vào đó, robot của nhóm USC hoạt động như một “cuộc khảo sát trước” để theo dõi một khu vực trước khi các nhà sinh vật học đi ra ngoài thực địa.

Mặc dù các nhà sinh vật học đã sử dụng máy bay không người lái trong quá trình này trước đây, nhóm USC là nhóm đầu tiên kết hợp việc lập kế hoạch cho loại nhiệm vụ cụ thể này vào thói quen của robot, nơi nó sẽ chủ động tìm kiếm dấu vết của tảo nở hoa khi khám phá hồ theo các nhà sinh học.  

Giờ đây, thay vì chỉ cung cấp cho các nhà khoa học một bản đồ chi tiết hơn về một khu vực bằng cách khám phá nó một cách bừa bãi, robot có thể tập trung tại các địa điểm lấy mẫu lý tưởng và loại bỏ nhu cầu của các nhà sinh vật học phải thực hiện nhiều chuyến đi ra hồ chỉ để tìm ra nơi tảo có thể nở hoa.

Đăng ngày 17/02/2023
Ngọc Diễm @ngoc-diem
Sinh học

Nuôi trồng thủy sản thân thiện với môi trường

Thủy sản được coi là nguồn thực phẩm quan trọng cho tương lai do sự gia tăng dân số toàn cầu và diện tích đất cho nông nghiệp ngày càng hạn chế.

nuôi cá bớp
• 10:24 10/02/2022

50 tấn cá chẽm chết cóng

Hàng trăm ngàn con cá chẽm nuôi tại một trại cá ở Hy Lạp chết vì lạnh, sau trận bão tuyết lớn làm tê liệt toàn quốc gia này trong tuần.

cá chết hàng loạt
• 19:47 28/01/2022

Chất diệt khuẩn an toàn thân thiện với môi trường đến 95%

Người ta nói nuôi thủy sản là nuôi nước. Môi trường nước có sạch thì thủy sản nuôi ở dưới mới sống tốt và lớn lên được. Vậy mới nói khâu diệt khuẩn khử trùng ao là rất quan trọng.

chất diệt khuẩn
• 10:01 10/11/2021

Giải cứu cá voi nặng 3 tấn mắc cạn ở Huế

Người dân ở cửa biển Tư Hiền, xã Vinh Hiền, huyện Phú Lộc, tỉnh Thừa Thiên - Huế vừa giải cứu thành công một con cá voi nặng 3 tấn, dài hơn 5m mắc cạn do sóng biển đánh dạt bờ trong lúc triều cường dâng cao, biển động mạnh.

Cá voi mắc cạn
• 16:16 21/10/2021

"Nuôi" cá, tôm trong lò phản ứng sinh học - cơ hội cho startup Việt

Không cần ao hồ, không cần đánh bắt, những miếng cá ngừ đỏ au hay con tôm tươi rói giờ đây có thể được "nuôi" ngay trong các lò phản ứng sinh học khổng lồ giữa lòng thành phố.

Lò phản ứng sinh học
• 14:08 22/01/2026

Phương pháp xử lý tảo bằng Enzyme sinh học

Sử dụng enzyme sinh học để kiểm soát tảo đang trở thành xu hướng tất yếu trong nuôi tôm an toàn sinh học, giúp hạn chế rủi ro sốc môi trường và bảo vệ sức khỏe đàn tôm. Phương pháp này được xem là lời giải thay thế cho các biện pháp cắt tảo hóa học vốn tiềm ẩn nhiều hệ lụy dài hạn.

Tảo ao tôm
• 12:20 12/01/2026

Quorum sensing là gì? Khi vi khuẩn phối hợp gây bệnh

Liệu vi khuẩn có khả năng “giao tiếp” và phối hợp hành động để hạ gục tôm chỉ sau một đêm? Hãy cùng khám phá cơ chế Quorum Sensing để giải hiện tượng này.

Tôm
• 11:18 16/12/2025

Tìm hiểu cơ chế hoạt động trong đầu tôm

Tôm là minh chứng cho sự tối giản tàn nhẫn của tự nhiên, loại bỏ cổ, loại bỏ lồng ngực, ép tim và não vào chung một chỗ để tối ưu hóa phản xạ. Cấu trúc này tạo ra một cỗ máy sinh tồn siêu tốc độ nhưng không có đường lùi. Hiểu được sự chật chội bên trong khối đầu-ngực này chính là chìa khóa để hiểu tại sao tôm luôn là loài nhạy cảm nhất trong ao nuôi.

Đầu tôm
• 09:00 24/11/2025

Ngành thủy sản Gia Lai duy trì ổn định sản xuất, tăng cường giải pháp chống khai thác IUU

Trong tháng 01, hoạt động khai thác thủy sản tỉnh Gia Lai chịu tác động lớn của gió mùa Đông Bắc, thường xuyên xuất hiện gió mạnh và biển động, gây không ít khó khăn cho ngư dân.

Tàu cá
• 08:33 03/02/2026

Hơn nửa thập kỷ giữ lửa tại làng Vũ Đại với món cá kho trứ danh

Cá kho làng Vũ Đại không chỉ là món ăn truyền thống mà còn là biểu tượng văn hóa ẩm thực đặc sắc của vùng đất Hà Nam. Với quy trình chế biến kỳ công kéo dài hàng chục tiếng đồng hồ, món ăn này đã khẳng định vị thế đặc sản cao cấp trong các dịp lễ Tết.

Cá kho
• 08:33 03/02/2026

Nuôi tôm ao đất truyền thống hay ao nổi lót bạt mật độ cao

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu diễn biến phức tạp và dịch bệnh trên tôm ngày càng khó lường, người nuôi tôm Việt Nam đang đứng trước ngã rẽ quan trọng về việc lựa chọn mô hình canh tác.

Tôm thẻ
• 08:33 03/02/2026

Giải pháp giảm ô nhiễm từ ao nuôi cá tra thâm canh

Nuôi cá tra thâm canh đang mang lại nguồn thu nhập đáng kể cho nhiều hộ dân. Tuy nhiên, đi kèm với hiệu quả kinh tế là nguy cơ ô nhiễm môi trường nước ao nuôi, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe cá và môi trường xung quanh.

Cho cá ăn
• 08:33 03/02/2026

Ba việc người nuôi cần làm để cứu đàn cá rô phi khỏi bệnh TiLV

Virus TiLV là nỗi ám ảnh lớn nhất của nghề nuôi cá rô phi với tỷ lệ tử vong lên tới 90%. Do chưa có thuốc đặc trị, sự sống còn của đàn cá phụ thuộc hoàn toàn vào chiến lược phòng thủ chủ động. Dưới đây là ba hành động cấp bách và những nguyên tắc bất di bất dịch để bảo vệ đàn cá trước loại virus nguy hiểm này.

Cá rô phi
• 08:33 03/02/2026
Some text some message..