Phân tích di truyền học của cá chình Mỹ giúp lý giải sự suy giảm loài

Số lượng cá chình nước ngọt và nước mặn tại Mỹ đã suy giảm nhanh chóng, nhưng cho đến nay các nhà khoa học vẫn chưa thể giải thích rõ được nguyên nhân. Hiện tại, một cách nhìn mới về mặt di truyền học ở cá chình cho thấy sự khác biệt giữa cá chình được nuôi trong môi trường nước ngọt và nước lợ đã hoán đổi cho nhau về mặt di truyền.

cá chình Mỹ
Cá chình Mỹ ở thượng nguồn St. Lawrence tăng trưởng chậm nhưng đạt kích thước lớn hơn (ảnh trên), so với cá chình ở ven biển (ảnh dưới)

Cá chình nước ngọt và nước mặn đều cùng một loài, nhưng khác nhau về kích thước, tốc độ tăng trưởng cũng như tuổi thọ. Mỗi năm một lần, cả 2 nhóm cá chình đã thành thục về mặt sinh dục di chuyển hàng ngàn dặm đến biển Sargasso (nằm ở phía đông bắc Đại Tây Dương, Bermuda). Cá con được sinh ra sẽ sống tại ngôi nhà mới. Tại đây, cá chình con sẽ lựa chọn môi trường nước ngọt hay lợ phù hợp cho sự sinh trưởng và phát triển. Nhưng theo nghiên cứu mới, cá chình dễ lầm lẫn khi chọn lựa môi trường sống vì chịu ảnh hưởng lớn về mặt di truyền.

"Cộng đồng xem xét khác biệt về sự phát triển và độ tuổi cho đến 100% kiểu hình, độc lập về kiểu gen", tác giả Scott Pavey, một nghiên cứu sinh tại Viện Sinh học tổng hợp Đại học Laval, Quebec, Canada cho biết. "Nhưng những gì chúng tôi tìm thấy là những gen ảnh hưởng đến cá chình có thể tồn tại trong nước sạch hoặc môi trường nước lợ." Điều này giúp giải thích tại sao một số nỗ lực bảo tồn để bảo tồn cá chình nước ngọt đã không thành công; cá chình nước lợ phong phú hơn không lại khó thay đổi đặc điểm để tồn tại trong môi trường nước ngọt.

Pavey làm việc với các nhà sinh thái học Louis Bernatchez và các đồng nghiệp sử dụng công nghệ mới để sắp xếp, sàng lọc các gen cá chình ở 45.000 địa điểm. Những phân tích đã xác định 99 gen khác nhau giữa cá chình nước ngọt và cá chình nước lợ, bao gồm cả những cá thể có liên quan đến tốc độ tăng trưởng, phát triển của tim và mùi. Đó là chưa biết liệu loại này khác biệt di truyền tồn tại, không một cá chình biển nào có mức độ cao về kiểu hình.

Câu hỏi đặt ra là, mặc dù/tại sao cá chình có cách tiếp cận kì quặc lại có thể tồn tại?. Cá chình được coi là loài tiến hóa cổ đại, do đó, chúng phải thay đổi ngay. “Đó là chiến lược khác biệt, loại trừ những rủi ro không đáng có”, Pavey suy đoán. Nhóm nghiên cứu hiện đang là việc và sẽ công bố toàn bộ gen cá chình. Điều này sẽ cung cấp một công cụ quan trọng cho các nhà nghiên cứu khác thực hiện những nghiên cứu tương tự trên nhiều khía cạnh khác nhau về mặt sinh thái của cá chình.

Sciencedaily
Đăng ngày 01/06/2015
Lâm Nhất Phong
Khoa học

Ảnh hưởng của nhiệt độ lên tỉ lệ giới tính ấu trùng tôm sú

Ở tôm sú, con cái lớn nhanh và có kích thước lớn hơn con đực. Tác động của nhiệt độ có thể làm tăng đáng kể sự biểu hiện của các gen xác định giới tính, giúp cải thiện tỷ lệ giới tính như mong muốn trong đàn.

tôm sú
• 16:28 23/09/2021

Trung Quốc chuyển sang nuôi tôm sú vì giá cao

Người nuôi tôm ở Trung Quốc đang chuyển sang nuôi tôm sú nhiều hơn do giá tốt hơn, theo Chủ tịch Hiệp hội Thủy sản lớn nhất của Trung Quốc.

tôm sú
• 18:44 17/08/2021

Nuôi tôm thâm canh bổ sung thức ăn tươi sống

Thử nghiệm nuôi tôm sú bằng tảo lục sợi (Chaetomorpha sp.) và ốc (Stenothyra sp.) cho thấy cải thiện tăng trưởng, nâng cao năng suất và tăng cường hấp thu, chuyển hóa thức ăn nhân tạo góp phần giảm chi phí sản xuất cho người nuôi.

ốc cho tôm ăn
• 17:12 28/07/2021

Hiệu quả từ nuôi tôm kết hợp thả cá rô phi xử lý nguồn nước

Hiện nay, nuôi tôm kết hợp cá rô phi xử lý nước ở ấp Vĩnh Điền (xã Long Điền Đông, huyện Đông Hải) được xem là mô hình cho hiệu quả kinh tế cao.

Cá rô phi
• 10:23 19/07/2021

Công nghệ Camera dưới nước

Trong nuôi tôm thâm canh, môi trường nước đục khiến người nuôi khó quan sát thực tế đáy ao. Suốt thời gian dài, các quyết định quản lý quan trọng đều phải dựa vào kinh nghiệm hoặc canh nhá thủ công, dẫn đến độ trễ lớn và thiếu tính chính xác.

Ao tôm
• 12:07 29/01/2026

Mắt tôm tít: Cảm hứng chế tạo camera phát hiện ung thư

Không chỉ sở hữu cú đấm trứ danh, loài tôm tít còn mang trên mình hệ thống thị giác phức tạp nhất hành tinh. Chính khả năng nhìn thấy những tín hiệu ánh sáng vô hình của chúng đã gợi mở cho các nhà khoa học chế tạo loại camera phẫu thuật siêu nhỏ, giúp phát hiện tế bào ung thư với độ chính xác cao.

Tôm tít
• 11:22 27/01/2026

Công nghệ giám sát chất lượng thủy sản bán lẻ

Năm 2026, các hệ thống bán lẻ hiện đại thực hiện vai trò giám sát kỹ thuật trực tiếp thông qua việc tích hợp dữ liệu thời gian thực. Sự kết hợp giữa IoT, Blockchain và công nghệ cảm biến đã thiết lập nên các hàng rào kiểm soát khắt khe nhằm đảm bảo an toàn thực phẩm và khẳng định vị thế của nhà cung cấp trong chuỗi giá trị thủy sản.

Thuỷ sản
• 10:52 26/01/2026

Mô hình CTU-RAS quy mô nông hộ - Giải pháp cho ngành tôm

Nuôi siêu thâm canh tôm thẻ chân trắng đã từng bước khẳng định vị thế trong ngành hàng tôm của Việt Nam, không ngừng gia tăng về diện tích nuôi và sản lượng nuôi.

Tôm
• 08:00 04/11/2025

Những thông số bắt buộc phải biết trên nhãn mác thủy sản đóng gói

Trong chuỗi cung ứng thực phẩm hiện đại, nhãn mác trên bao bì thủy sản đã trở thành một hệ thống dữ liệu kỹ thuật phức tạp thay vì những dòng mô tả cơ bản.

Tôm thẻ
• 09:49 31/01/2026

Mẹo chọn hải sản tươi khi đi chợ: Nhìn đúng để mua không bị hớ

Việc lựa chọn hải sản tươi ngon là bước đầu tiên và quan trọng để có một bữa ăn hấp dẫn, giàu dinh dưỡng. Chỉ cần quan sát và kiểm tra vài chi tiết nhỏ, người mua hoàn toàn có thể phân biệt được đâu là hải sản tươi, đâu là hàng kém chất lượng. Dưới đây là những dấu hiệu cơ bản, dễ áp dụng khi chọn tôm, cua, và cá.

Tôm thẻ
• 09:49 31/01/2026

Nuôi ghép tôm và rong nho

Mô hình nuôi ghép tôm thẻ chân trắng và rong nho là phương thức canh tác kết hợp hai đối tượng nuôi trên cùng một diện tích mặt nước hoặc trong hệ thống tuần hoàn.

Tôm thẻ
• 09:49 31/01/2026

Kỹ thuật vận chuyển và thả tôm giống trong điều kiện rét đậm đầu năm 2026

Những đợt rét đậm đầu năm 2026 trực tiếp ảnh hưởng đến tỷ lệ sống của tôm giống trong khâu vận chuyển và thả nuôi. Để đảm bảo sức khỏe đàn tôm, người nuôi cần tuân thủ nghiêm ngặt các thông số về nhiệt độ, mật độ đóng gói và quy trình thuần hóa môi trường trước khi bắt đầu vụ nuôi.

Tôm thẻ giống
• 09:49 31/01/2026

Thủy sản Việt Nam giữ vững top 3 nguồn cung lớn nhất tại Singapore

Năm 2025 khép lại với tin vui từ đảo quốc sư tử khi kim ngạch xuất khẩu thủy sản Việt Nam đạt mức tăng trưởng hai con số, vượt mốc 125 triệu SGD. Kết quả này giúp Việt Nam bảo vệ thành công vị trí top 3 nhà cung cấp lớn nhất, khẳng định vị thế vững chắc trước sự trỗi dậy mạnh mẽ của các đối thủ sừng sỏ.

Tôm đông lạnh
• 09:49 31/01/2026
Some text some message..