Phát huy vai trò của cộng đồng trong đồng quản lý bảo vệ nguồn lợi thủy sản

Luật Thủy sản năm 2017 ghi nhận cơ sở pháp lý cho thực hành đồng quản lý trong bảo vệ nguồn lợi thủy sản. Điều 10 của Luật này làm rõ vai trò quan trọng của tổ chức cộng đồng, trao quyền đồng quản lý bảo vệ nguồn lợi thủy sản.

Hội thảo
Các đại biểu tham quan triển lãm ảnh hoạt động đồng quản lý tại Hội thảo . Ảnh: Ái Trinh

Đây là động lực thúc đẩy cộng đồng ngư dân tham gia vào quản lý nguồn lợi, các bài học từ thực tế góp phần  hoàn thiện chính sách quản lý nguồn lợi  thủy sản.

Sáng ngày 21.8, tại Quảng Nam, Trung tâm Bảo tồn Sinh vật biển và Phát triển Cộng đồng (MCD) phối hợp cùng Chi cục Thủy sản Quảng Nam và UBND xã Tam Tiến tổ chức Hội thảo tổng kết dự án “Hỗ trợ Việt Nam thực hiện Luật Thủy sản 2017 với các sáng kiến từ Trung ương đến địa phương”. Hội thảo có sự tham gia của 75 đại biểu từ Cục Kiểm ngư, Cục Thủy sản, các chi cục Thủy sản tỉnh Quảng Nam, Khánh Hòa, Bình Định, Cà Mau, phòng Kinh tế thành phố Quy Nhơn, xã Vạn Hưng, phòng Nông nghiệp huyện Núi Thành, UBND xã Nhơn Lý, xã Tam Tiến, xã Vạn Hưng, BQL Cù Lao Chàm, các tổ chức cộng đồng bảo vệ nguồn lợi thủy sản, và các tổ chức xã hội về lĩnh vực bảo tồn thiên nhiên.

Phương thức đồng quản lý được ghi nhận tại luật thủy sản 2017 qua thực tế cho thấy tiềm năng thúc đẩy sự hợp tác giữa cộng đồng ngư dân, chính phủ và tổ chức liên quan, tạo tương tác và chia sẻ trách nhiệm, quyền hạn trong việc quản lý nguồn lợi thủy sản một cách bền vững hơn.

Sau 3 năm triển khai, Dự án đã hỗ trợ 02 tổ chức cộng đồng xã Tam Tiến (Quảng Nam) và xã Vạn Hưng (Khánh Hòa) được công nhận và giao quyền thực hiện ĐQL trong bảo vệ NLTS theo Luật Thủy sản 2017 và kiện toàn thực hành đồng quản lý tại 04 tổ chức cộng đồng xã Nhơn Lý, Nhơn Hải, phường Ghềnh Ráng (Bình Định) và Tiểu khu Bãi Hương (tỉnh Quảng Nam) với các hoạt động phong phú như tăng cường năng lực các tổ, giám sát nguồn lợi, truyền thông và phát triển sinh kế bền vững.

Ngư dânKhu vực biển rạn Bà Đậu, 64 ha được giao cho Tổ chức cộng đồng bảo vệ nguồn lợi xã Tam Tiến quản lý, bảo vệ. Ảnh: Ái Trinh

Các nỗ lực đồng quản lý đã góp phần bảo vệ 180 ha diện tích rạn san hô tại các tỉnh tham gia dự án. Kết quả giám sát rạn san hô năm 2023 cho thấy: độ phủ san hô tại các điểm Bãi Dứa (Nhơn Lý), Hòn Khô Nhỏ (Nhơn Hải), Hòn Nhàn (Ghềnh Ráng), tỉnh Bình Định, Bãi Hương, tỉnh Quảng Nam đạt đến mức độ khá và tốt, từ 30% đến 60%, có nơi lên đến gần 80%; Các rạn san hô ở điểm Rạn Trào (Khánh Hòa) và Tam Tiến (Quảng Nam) đều có dấu hiệu phục hồi sau các nỗ lực bảo vệ. Đa dạng loài đạt ở mức trung bình về số lượng lẫn chủng loại, một số lượng lớn cá giò và cá thìa non đều được ghi nhận tại các điểm thực hiện đồng quản lý.

Các thực hành đồng quản lý tạo cơ hội tăng cường năng lực cho hơn 500 người là cán bộ địa phương, thành viên tổ chức cộng đồng và đại diện các nhóm dân sinh sống tại địa phương thông qua các buổi tập huấn về Luật thủy sản, hướng dẫn thực hiện ĐQL theo luật thủy sản 2017, các kỹ năng truyền thông và phát triển sinh kế gắn với bảo vệ nguồn lợi và phát triển bền vững hơn. Các sáng kiến do người trẻ tại cộng đồng chủ trì (Đại sứ Hải đăng) đã tích cực truyền thông các hoạt động bảo tồn biển, thí điểm sinh kế bền vững tăng cơ hội thu nhập và giảm khai thác quá mức.

Trước đó ngày 20/8, các đại biểu tham dự hội thảo cũng đã tham gia buổi thực địa tại mô hình du lịch cộng đồng tại xã Tam Tiến do thành viên trong tổ chức cộng đồng vận hành. Đồng thời, các đại biểu cũng được lắng nghe những chia sẻ của thanh niên về các nỗ lực đã thực hiện tại Khánh Hòa, Bình Định, Quảng Nam và Cà Mau về bảo tồn biển.

Các bài học thực tế đã góp phần cải thiện chính sách về bảo tồn biển và thực hiện ĐQL gồm (i) Chương trình quốc gia bảo vệ và phát triển nguồn lợi thủy sản đến năm 2030; (ii) Đề án mở rộng, thành lập mới các khu bảo tồn biển, khu bảo vệ NLTS, phục hồi các hệ sinh thái biển đến năm 2030 với sự tham gia của các bên liên quan (iii) Hướng dẫn quốc gia thực hiện đồng quản lý trong bảo vệ nguồn lợi thủy sản đã được Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn ban hành theo quyết định số 2781/QĐ-BNN-KN ngày 11/7/2023.

Ông Phạm Viết Tích, Giám đốc Sở NN&PTNT tỉnh Quảng Nam chia sẻ Cộng đồng là yếu tố không thể thiếu trong phát triển bền vững. Đồng quản lý là một tiến trình diễn ra liên tục, trong quá trình thực hiện luôn xuất hiện những thách thức. “Đồng quản lý là câu chuyện không của riêng ai, mà là nỗ lực của toàn thể cộng đồng đang sử dụng, khai thác, bảo vệ, quản lý nguồn lợi và tài nguyên vì biển xanh đầy cá”.

Ông Phạm Viết TíchÔng Phạm Viết Tích, Giám đốc Sở NN&PTNT tỉnh Quảng Nam phát biểu tại hội thảo. Ảnh: Ái Trinh

Bà Nguyễn Thu Huệ, Giám đốc MCD cho biết, từ năm 2021-2023, dự án được tổ chức trên 3 tỉnh Quảng Nam, Bình Định, Khánh Hòa. Năm 2017, Luật Thủy sản sửa đổi và được Quốc hội thông qua đến nay đã được 5 năm. 5 năm đó có thể thấy tinh thần đồng quản lý trong Luật Thủy sản đã được đưa vào cuộc sống. Hội thảo tổng kết  kì vọng những bài học từ thực tế để các địa phương được chia sẻ để đồng quản lý, phát huy nội lực, năng lực, những sáng kiến từ cộng đồng.

Hội thảo là cơ hội để các đại biểu tham dự cùng nhau thảo luận cách thức xây dựng cơ chế phối hợp giữa các bên liên quan, cơ chế tài chính bền vững cho các hoạt động của tổ chức cộng đồng, cơ chế ghi chép và báo cáo thường kỳ của tổ chức cộng đồng với các cơ quan chức năng. Các đề xuất được nêu trong phiên thảo luận của Hội thảo sẽ giúp tăng cường thực hiện đồng quản lý tại Việt Nam, cũng như góp phần giúp tăng tính bền vững các mô hình, và nhân rộng các thực hành tốt đồng quản lý tại các địa phương, hoàn thiện chính sách. 

Dự án sẽ khép lại, tuy nhiên sẽ mở ra những cơ hội mới, cung cấp những kỹ thuật để tạo ra những sáng kiến cùng đồng quản lý bảo vệ môi trường và nguồn lợi thủy sản.

Đăng ngày 21/08/2023
Ái Trinh @ai-trinh
Nông thôn

“Khát” nước ở vùng sông nước

Miền Hạ. Cái tên đã nói lên tất cả, sở dĩ gọi miền hạ là do mảnh đất này ở “vùng thấp hơn” của huyện, có cao độ so với mặt nước biển chừng 0,5 – 0,8m, có mật độ sông rạch tự nhiên rất dày đặc.

Hạn hán
• 11:29 19/04/2024

Chuyển giao kỹ thuật nuôi thương phẩm tôm thẻ ứng dụng công nghệ Semi-Biofloc

Sáng ngày 12/4, tại xã Cát Minh (huyện Phù Cát), Trung tâm Khuyến nông Bình Định phối hợp với Trung tâm Dịch vụ nông nghiệp huyện Phù Cát tổ chức lớp tập huấn chuyển giao kỹ thuật nuôi thương phẩm tôm thẻ chân trắng bán thâm canh – thâm canh hai giai đoạn ứng dụng công nghệ Semi-Biofloc cho 20 hộ nuôi tôm trên địa bàn xã.

Tập huẩn
• 09:50 17/04/2024

Trung tâm Khuyến nông Bình Định tổ chức tập huấn kỹ thuật nuôi trồng thủy sản

Sáng ngày 05/4, Trung tâm Khuyến nông Bình Định tổ chức các lớp tập huấn kỹ thuật nuôi trồng thủy sản cho các hộ dân trên địa bàn các huyện Phù Mỹ và Tuy Phước để chuẩn bị công tác triển khai thực hiện các mô hình trong năm 2024.

Hộ dân
• 21:22 06/04/2024

Các địa phương trong không khí chào mừng 65 năm ngày truyền thống ngành thủy sản

Với ngành thuỷ sản Việt Nam thì ngày 1/4/1959 là ngày có ý nghĩa quan trọng, đánh dấu một dấu mốc quan trọng với ngành thuỷ sản nước ta, chính vì vậy mà các địa phương trên mọi miền đất nước đã và đang phát động nhiều phong trào nhằm kỷ niệm ngày lễ này.

Thả giống
• 08:00 31/03/2024

Cẩn thận với mùa sứa biển Vũng Tàu 

Mùa hè là thời điểm lý tưởng để du lịch biển, nhưng cũng là lúc bạn cần cẩn thận với sự xuất hiện của sứa biển, đặc biệt là tại Vũng Tàu. Sứa biển có thể gây ra những vết ngứa rát khó chịu, thậm chí ảnh hưởng đến sức khỏe nếu bị đốt nghiêm trọng.

Sứa biển
• 18:55 25/04/2024

Công cụ săn mồi độc đáo của cá nheo châu Âu

Cá nheo châu Âu là loài cá sở hữu kích thước “khủng” có nguồn gốc từ Đông Âu, nhưng nay đã có mặt ở nhiều nơi trên thế giới. Không chỉ gây chú ý về kích thước, loài cá này còn được biết đến nhờ tuyệt chiêu săn mồi có một không hai của mình.

Cá nheo
• 18:55 25/04/2024

Nói không với kháng sinh trong nuôi tôm?

Khi tiếp cận với việc sử dụng kháng sinh trong nuôi tôm, việc áp dụng chúng một cách chính xác và hiệu quả là vô cùng quan trọng để đảm bảo sức khỏe của tôm và người tiêu dùng, cũng như duy trì sự bền vững của ngành nuôi tôm.

Tôm sú
• 18:55 25/04/2024

Thực phẩm chỉnh sửa gen của Nhật Bản đến tay người tiêu dùng

Nhật Bản là một trong những nước tiêu thụ thực phẩm thủy sản lớn nhất thế giới. Người Nhật thích ăn cá và một nghiên cứu do Trường Cao đẳng Tim mạch Hoa Kỳ thực hiện cho thấy trung bình người Nhật ăn khoảng 3 ounce cá mỗi ngày. Ẩm thực địa phương của Nhật Bản rất giàu cá và hải sản, nguồn protein chính trong chế độ ăn ít chất béo và giàu dinh dưỡng của người dân Nhật Bản.

Hải sản
• 18:55 25/04/2024

Nhiệt độ ao nuôi tăng cao do thời tiết nắng nóng

Hiện nay, thời tiết nắng nóng kéo dài gây nhiều ảnh hưởng đến các khu vực nuôi trồng thủy sản. Đặc biệt với thời tiết ngày và đêm chênh nhiệt độ rõ rệt, việc nhiệt độ của nước ao nuôi liên tục tăng là điều đáng chú ý cho các hộ nuôi.

Nắng nóng
• 18:55 25/04/2024