Biến đổi khí hậu có thể khiến ngành thủy sản trở nên “ngột ngạt”

Giữa lòng đại dương, nơi sinh sống của nhiều loài sinh vật biển được đánh bắt thương mại dần xuất hiện dấu hiệu thiếu hụt ôxy với tốc độ bất thường, nghiêm trọng hơn lượng ôxy bị suy giảm ghi nhận đã vượt ngưỡng vào năm 2021.

Kéo lưới cá
Biến đổi khí hậu khiến nhiệt độ toàn cầu gia tăng theo đó làm nước biển ấm lên

Thiếu hụt oxy hòa tan tác động không nhỏ đến thương mại thủy sản

Một nghiên cứu mới đã chỉ ra rằng, đến năm 2080, 70% đại dương trên thế giới có thể “nghẹt thở” vì sự thiếu oxy hòa tan do biến đổi khí hậu, điều này có khả năng ảnh hưởng đến hệ sinh thái biển trên toàn thế giới. Xu hướng giảm nhanh lượng oxy hòa tan trong nước cùng với tình trạng nóng lên toàn cầu đang diễn ra sẽ tác động tiêu cực đến không chỉ riêng nghề cá mà còn ảnh hưởng đến các nguồn tài nguyên biển khác.

Các nhà khoa học đã theo dõi sự suy giảm oxy đều đặn của đại dương trong nhiều năm, nhưng nghiên cứu này là nghiên cứu đầu tiên sử dụng mô hình khí hậu để dự đoán cách thức và thời điểm quá trình khử oxy (giảm hàm lượng oxy hòa tan trong nước) diễn ra. Tiếp đó, họ tiến hành mô phỏng quá trình khử oxy ở ba độ sâu khác nhau (nông, trung bình, sâu) bằng cách lập mô hình khi lượng oxy mất đi trong nước vượt quá mức dao động bình thường. 

Cá biểnLượng oxy hòa tan trong nước giảm do biến đổi khí hậu gây ảnh hưởng lớn đến nghề cá

Theo các phát hiện, lớp giữa của đại dượng (sâu khoảng 200 - 1.000 mét) – còn gọi là vùng biển khơi trung sẽ là vùng đầu tiên mất đi lượng oxy hòa tan đáng kể do biến đổi khí hậu gây ra. Trong cả hai mô phỏng mô hình khí hậu (với lượng khí thải CO2 ở mức cao và thấp). Độ sâu này, ghi nhận sự thiếu hụt oxy hòa tan với tốc độ nhanh nhất và chiếm diện tích lớn nhất trên các đại dương toàn cầu so với các độ sâu khác. 

Tuy nhiên, trong mô phỏng lượng phát thải CO2 thấp cho thấy quá trình suy giảm lượng oxy hòa tan bắt đầu sau khoảng 20 năm. Điều này chỉ ra rằng việc giảm lượng khí thải CO2 và khí thải nhà kính khác có thể giúp trì hoãn đáng kể sự suy thoái của môi trường biển trên toàn cầu.

Biến đổi khí hậu, khiến nhiệt độ toàn cầu gia tăng theo đó làm nước biển ấm lên (có thể chứa ít oxy hòa tan hơn) làm hạn chế sự lưu thông giữa các tầng nước của đại dương. Lớp nước giữa của đại dương đặc biệt dễ bị khử oxy (dễ mất lượng oxy hòa tan) vì nó không được khí quyển làm giàu oxy và quang hợp như lớp nước gần bề mặt, cộng thêm sự phân hủy tảo diễn ra tại độ sâu này là nhiều nhất (một quá trình tiêu thụ oxy). Các chuyên gia cho biết, khu vực này được xem là khu quan trọng vì đây là nơi các loài cá thương mại sinh sống nhiều nhất.

Vùng biển khơi trung là nơi sinh sống của nhiều loài đánh bắt thương mại trên thế giới, những phát hiện này là dấu hiệu báo động cho những khó khăn kinh tế sắp tới, về tình trạng thiếu nguồn cung hải sản và sự tác động môi trường. Nghiên cứu này cung cấp những vấn đề cấp bách cần được quan tâm, góp phần giảm thiểu các tác động gây biến đổi khí hậu.

Làm giảm 30% chất dinh dưỡng của thủy hải sản  

Hải sảnLàm suy giảm lượng chất dinh dưỡng trong các loài thủy hải sản được đánh bắt thương mại

Nghiên cứu mới của UBC cho thấy các chất dinh dưỡng có sẵn từ hải sản có thể giảm 30% ở các nước có thu nhập thấp vào cuối thế kỷ này do biến đổi khí hậu. Các quốc gia có thu nhập thấp và khu vực phía Nam bán cầu, nơi hải sản là trọng tâm trong chế độ ăn kiêng và có tiềm năng giúp giải quyết tình trạng suy dinh dưỡng, đang bị ảnh hưởng nặng nề nhất bởi tác động của biến đổi khí hậu.

Các chuyên gia đã kiểm tra cơ sở dữ liệu về nghề cá và nuôi trồng thủy hải sản, bao gồm dữ liệu từ Sea Around Us của UBC để tìm ra số lượng các chất dinh dưỡng quan trọng có sẵn trong nghề cá và nuôi trồng hải sản trước đây, đồng thời sử dụng các mô hình khí hậu mô phỏng để dự đoán nguy cơ của những chất dinh dưỡng này trong tương lai. Họ tập trung vào bốn chất dinh dưỡng có nhiều trong hải sản và quan trọng đối với sức khỏe con người: canxi, sắt, protein và axit béo omega - 3.

Kết quả cho thấy, sự sẵn có của các chất dinh dưỡng này đạt đỉnh điểm vào những năm 1990 và trì trệ đến những năm 2010, mặc dù sự phát triển của ngành nuôi trồng thủy hải sản và từ việc đánh bắt các loài động vật không xương sống như tôm và hàu cũng đạt những thành tựu đáng kể.

Trên toàn cầu, các nhà nghiên cứu dự đoán rằng các chất dinh dưỡng có nguồn gốc từ các loài thủy hải sản sẽ giảm khoảng 4 - 7% mỗi độ C. Đối với các quốc gia có mức phát triển thấp ở vùng nhiệt đới như Nigeria, Sierra Leone và Quần đảo Solomon, mức giảm dự kiến gấp hai đến ba lần mức trung bình toàn cầu ở mức gần 10 - 12% trên mỗi đơn vị nhiệt độ gia tăng.

Đăng ngày 19/11/2023
Nhất Linh @nhat-linh
Môi trường

Lâm Đồng: Hơn 10 tấn cá chết bất thường, thiệt hại 800 triệu

Theo ghi nhận của cơ quan chức năng, có hơn 10 tấn cá nuôi của một hộ dân tại phường 3 Bảo Lộc (Lâm Đồng) chết chưa rõ nguyên nhân, thiệt hại ước tính khoảng 800 triệu đồng.

Ao nuôi cá
• 09:49 14/10/2025

Thừa Thiên - Huế: Đầm phá ô nhiễm, dân kêu trời

Hàng ngàn hộ dân ở 33 xã, phường, thị trấn sống dựa vào đầm phá Tam Giang - Cầu Hai (tỉnh Thừa Thiên - Huế), đang khốn khổ vì nguồn nước ô nhiễm nghiêm trọng.

Ô nhiễm đầm phá ở Thừa Thiên - Huế
• 14:32 14/03/2023

Sản xuất xà phòng từ chất nhầy ốc sên

Một con ốc sên sẽ tạo ra khoảng 2g chất nhờn. Để sản xuất 15 thanh xà phòng trọng lượng 100g, anh Desrocher ở thị trấn Wahagnies, miền Bắc nước Pháp cần khoảng 40 con ốc sên. Ảnh: Reuters

Xà phòng từ ốc sên
• 10:17 09/02/2023

Yên Bái: Thả hơn 30 nghìn cá giống xuống hồ Thác Bà trong ngày ông Công, ông Táo

Ngày 14/1, huyện Yên Bình (Yên Bái) đã tổ chức thả cá bổ sung nguồn lợi thủy sản hồ Thác Bà năm 2023 gắn với phong tục thả cá chép ngày 23 tháng Chạp.

Thả cá
• 12:02 19/01/2023

Làm sao giảm nạn dùng điện tận diệt cá?

Trong khi chính quyền các địa phương đang nỗ lực xử lý hành vi dùng xung điện tận diệt thủy sản, thì trên không gian mạng, các loại máy kích cá vẫn được rao bán công khai, tràn lan như rau ngoài chợ. Sự dễ dãi trong quản lý mua bán đang vô tình tiếp tay cho hành vi hủy diệt môi trường và coi thường pháp luật.

Dụng cụ kích cá
• 11:16 02/01/2026

"Hóa chất vĩnh cửu" PFAS có trong thủy sản nhập khẩu

Một nghiên cứu mới vừa tiết lộ một rủi ro tiềm ẩn đáng báo động. Mạng lưới thương mại thủy sản toàn cầu đang vô tình hoạt động như một hệ thống phân phối khổng lồ, mang các "hóa chất vĩnh cửu" (PFAS) từ những vùng biển ô nhiễm đến bàn ăn của người tiêu dùng khắp thế giới.

Cá
• 12:57 25/12/2025

Tác động thiên tai 2025: Bão lũ bóc trần điểm yếu cốt tử của ngành thủy sản

Năm 2025 được ghi nhận là một năm đầy biến động của thời tiết cực đoan. Liên tiếp các cơn bão số 10, 11, 13 cùng những trận mưa lũ lịch sử đã quét qua miền Trung và Tây Nguyên, để lại một bức tranh tương phản sâu sắc.

Lũ lụt
• 11:32 21/12/2025

Tái cấu trúc ngành thủy sản từ tư duy kinh tế tuần hoàn

Đối mặt với nguồn lợi suy giảm, chi phí tăng cao và các yêu cầu khắt khe từ thị trường, ngành thủy sản Việt Nam đang đứng trước yêu cầu phải tái cấu trúc một cách toàn diện.

Tôm
• 09:00 16/12/2025

Novaland bất ngờ lấn sân sang thủy sản

Thông qua công ty con là Địa ốc Ngân Hiệp, Tập đoàn Novaland vừa chính thức nắm giữ hơn 24% vốn tại Tổng công ty Thủy sản Việt Nam (Seaprodex). Động thái này được xem là bước đi chiến lược nhằm đa dạng hóa hệ sinh thái kinh doanh bên cạnh lĩnh vực cốt lõi là bất động sản.

Seaprodex
• 13:18 02/01/2026

Tại sao vỏ tôm không chứa nhiều canxi như chúng ta lầm tưởng?

Từ trước đến nay, nhiều người vẫn tin rằng vỏ tôm là bộ phận chứa nhiều canxi nhất và việc ăn cả vỏ sẽ giúp bổ sung khoáng chất này cho cơ thể. Tuy nhiên, dưới góc nhìn khoa học, đây là một quan niệm chưa chính xác.

Vỏ tôm
• 13:18 02/01/2026

Xu hướng nuôi ruồi lính đen làm thức ăn thủy sản

Giá bột cá tăng phi mã đang bào mòn lợi nhuận của người nuôi tôm cá. Trong bối cảnh đó, mô hình nuôi ruồi lính đen nổi lên như một giải pháp đột phá, hứa hẹn vừa giảm chi phí thức ăn, vừa giải quyết bài toán môi trường theo hướng kinh tế tuần hoàn.

Ruồi lính đen
• 13:18 02/01/2026

Thói quen tiêu thụ tôm tại thị trường phương Đông và phương Tây

Sự khác biệt trong cách ăn tôm không đơn thuần là khẩu vị, mà phản ánh hai triết lý văn hóa ẩm thực đối lập giữa phương Đông và phương Tây – từ việc ăn đầu tôm, giữ vỏ, rút chỉ lưng cho đến cách chế biến và thưởng thức.

Món tôm
• 13:18 02/01/2026

Gia Lai chuyển đổi nghề, giải bản tàu cá: Giải pháp căn cơ cho sinh kế ngư dân

Trong bối cảnh nguồn lợi thủy sản ngày càng suy giảm, yêu cầu quản lý nghề cá ngày một chặt chẽ, việc bảo đảm sinh kế ổn định cho ngư dân đang trở thành thách thức lớn đối với các địa phương ven biển.

Vận chuyển cá
• 13:18 02/01/2026
Some text some message..