Mới: Tiềm năng vaccine bổ sung vào thức ăn cho cá biển

Các trại nuôi tự điều chế vắc xin và tự cung cấp cho trang trại sẽ mang lại nhiều lợi thế về hiệu quả bảo vệ, kinh phí và có tính ứng dụng cao không cần nhiều kỹ thuật phức tạp. Dưới đây là thử nghiệm tự sản xuất vắc xin cho ăn đối với cá biển tại một trang trại ở Malaysia.

cá mú
Cá mú thuộc loại cá biển, chúng được xem là loại cá dữ bởi có hàm to, răng sắc nhọn và là động vật ăn thịt. Ảnh reefcolors

Tạo vắc xin 

Vi khuẩn V. harveyi VH1 được phân lập từ da, gan, thận của cá mú bệnh, sau đó các tế bào vi khuẩn VH1 này được bất hoạt bởi formalin, các tế bào sau khi bất hoạt được rửa bốn lần bằng PBS vô trùng bằng cách ly tâm ở 6000 vòng/phút trong 15 phút để loại bỏ môi trường và formalin. Để bảo đảm an toàn, các vi khuẩn bất hoạt này được cấy trở lại môi trường xem có xuất hiện sự sống, nhằm xác nhận rằng tất cả các tế bào vi khuẩn đã bị bất hoạt. Như vậy loại vắc xin được sử dụng trong thử nghiệm là vắc xin bất hoạt (nactivated/ killed vaccine), là loại vắc xin truyền thống, công nghệ sản xuất đơn giản và có thể sản xuất với quy mô lớn.

Trước khi sử dụng các tế bào vi khuẩn đã được xác nhận bất hoạt hoàn toàn, sau đó vi khuẩn bất hoạt được trộn vào thức ăn viên với liều lượng 10% (tương đương 106 CFU/g thức ăn). Cá được cho ăn thức ăn bổ sung vắc xin ở ngày 0, ngày 14 (liều nhắc lại), ngày 42 (liều nhắc lại) trong 5 ngày liên tục với 4% trọng lượng cơ thể.

Thử nghiệm nuôi trên bể

Cá chẽm (Lates calcarifer) được cho ăn thức ăn bổ sung vắc xin sau 70 ngày thì được gây bệnh với các chủng vi khuẩn gây bệnh V. harveyi VH1, V. parahaemolyticus VPK1, V. alginolyticus VA2.

Kết quả cụ thể, sau khi cá ăn thức ăn có bổ sung vắc xin V. harveyi chủng VH1, thì giá trị kháng thể IgM tăng lên đáng kể và khác biệt so với nhóm đối chứng không bổ sung vắc xin (p <0,05) ở ngày 7. Sau khi bổ sung liều nhắc lại vào ngày 14, nồng độ IgM của các nhóm điều trị chống lại V. harveyiV. parahaemolyticus tăng lên (p <0,05) cho đến ngày 35 và đạt giá trị cao nhất; trong khi ở V. alginolyticus, IgM giảm nhẹ ở ngày 28 và tăng trở lại ngày 42.

Tuy nhiên, giá trị IgM vẫn cao hơn có ý nghĩa (p> 0,05) ở nhóm nhóm điều trị so với nhóm đối chứng. Sau liều nhắc lại thứ hai vào ngày 42, nồng độ IgM chống lại V. harveyiV. alginolyticus tăng đáng kể (p <0,05) vào ngày 49, trong khi đối với V. parahaemolyticus, chúng tăng vào ngày 63 và mức kháng thể trong nhóm điều trị vẫn cao hơn đáng kể (p <0,05) so với nhóm đối chứng chống lại V. harveyi, V. parahaemolyticus V. alginolyticus

cá mú
Cá mú nhiễm bệnh Vibriosis có dấu hiệu mất vảy, loét da và hoại tử cơ.

Về mức độ bảo vệ, tất cả các nhóm cá chẽm đều có mức độ bảo vệ khác nhau đối với các chủng vi khuẩn Vibrio gây bệnh (Vibrio harveyi, V. alginolyticusV. parahaemolyticus). Nhưng nhìn chung khi cá ăn thức ăn bổ sung vắc xin V. harveyi chủng VH1 có tỷ lệ sống cao hơn so với nhóm cá không được điều trị với RPS (relative percentage survival) là 70-85%.

Thử nghiệm nuôi tại ao 

Thử nghiệm được tiến hành đối với cá mú lai (Epinephelus fuscoguttus x E. lanceolatus), cá ăn thức ăn bổ sung vắc xin ở ngày 0, ngày 14, ngày 42  trong 5 ngày liên tục và được theo dõi liên tục trong 112 ngày (4 tháng), đồng thời đánh giá tăng trưởng và khả năng bảo vệ cá mú.

Cụ thể, sau 4 tháng theo dõi, sự gia tăng trọng lượng cơ thể mạnh hơn (248 g) ở nhóm điều trị vắc xin bằng cách cho ăn V. harveyi chủng VH1 bất hoạt. Ngược lại, nhóm đối chứng cho thấy trọng lượng cơ thể tăng 208 g, với trọng lượng ban đầu là 31 g, cho thấy rằng việc cho ăn chủng vi khuẩn V. harveyi VH1 giúp gia tăng trọng khoảng 22,56%. Tổng lượng thức ăn tiêu thụ được theo dõi trong suốt 4 tháng thử nghiệm và hiệu quả thức ăn được đánh giá dựa trên mối quan hệ giữa tiêu thụ thức ăn và tăng trọng. Cụ thể, nhóm bổ sung vắc xin có hiệu quả chuyển hóa thức ăn cao hơn 58,05% so với nhóm đối chứng, cho thấy rằng nhóm điều trị yêu cầu thức ăn ít hơn 58,05% so với nhóm đối chứng để sản xuất một đơn vị trọng lượng cơ thể cá. Đồng thời vào cuối thời gian thử nghiệm, tỷ lệ sống của cá bổ sung vắc xin cho ăn là 79,75%, cao hơn có ý nghĩa (p <0,05) so với 65,1% của cá đối chứng

Sử dụng vắc xin bổ sung vào thức ăn cung cấp một phương pháp điều trị dễ dàng hơn, hiệu quả về chi phí, thân thiện với người sử dụng và ít gây stress cho vật nuôi. Ngoài ra, vắc xin được tạo ra bằng vi khuẩn V. harveyi chủng VH1 bất hoạt là một trong những ứng cử viên vắc xin có tiềm năng kích thích phản ứng miễn dịch tốt và mang lại khả năng bảo vệ cao ở cả cá chẽm và cá mú lai.

Nguồn: Mohamad, A. et al. (2022). Laboratory and Field Assessments of Oral Vibrio Vaccine Indicate the Potential for Protection against Vibriosis in Cultured Marine Fishes. Animals, 12, 133.

Đăng ngày 15/01/2022
Hồng Huyền @hong-huyen
Dịch bệnh

Làm sao để nhận biết tôm thẻ bị bệnh gan?

Trong số các vấn đề sức khỏe mà tôm thường gặp phải, bệnh gan là một trong những vấn đề phổ biến và có thể gây tổn thất lớn đối với nuôi tôm. Tuy nhiên, việc nhận biết triệu chứng của bệnh gan ở tôm có thể không phải là một nhiệm vụ dễ dàng.

Tôm vàng gan
• 09:33 24/05/2024

Tại sao điều trị bệnh trên tôm lại kém hiệu quả?

Việc trị bệnh trong ngành nuôi tôm luôn là một thách thức không nhỏ đối với những người làm trong lĩnh vực này.

Tôm bệnh
• 09:52 10/05/2024

Tình hình tôm chết sớm nghi bệnh mờ đục trên ấu trùng tôm thẻ (TPD)

Theo ghi nhận từ Sở Nông nghiệp và PTNT về việc rà soát, nắm thông tin tình hình tôm nuôi chết sớm nghi do bệnh TPD và triển khai các biện pháp phòng, chống dịch bệnh.

Tôm thẻ
• 10:30 06/05/2024

Xổ ký sinh trùng có ảnh hưởng đường ruột tôm?

Tôm bị ký sinh trùng đường ruột là một vấn đề thường xảy ra ở các ao nuôi tôm, gây ảnh hưởng đến sức khỏe, trưởng thành và năng suất của vụ nuôi.

Đường ruột tôm
• 10:42 08/04/2024

Hiện trạng cơ sở chế biến tôm cả nước

Ngày 22/5/2024, tại thành phố Cần Thơ, Viện Cơ điện nông nghiệp và Công nghệ sau thu hoạch giới thiệu báo cáo điều tra hiện trạng chế biến 2 sản phẩm chủ lực quốc gia là tôm nước lợ và cá tra. Sau đây là hiện trạng cơ sở chế biến tôm nước lợ.

Chế biến tôm
• 09:00 26/05/2024

Điểm khó của nuôi biển

Nuôi biển hiện nay gặp nhiều rào cản cho sự phát triển, bao gồm các yếu tố nội tại mỗi cá nhân, doanh nghiệp, hợp tác xã về sự dám làm, dám chinh phục mặt nước biển để nuôi trồng thủy sản đến các rào cản từ thiên nhiên khắc nghiệt, rào cản từ chính sách, pháp luật.

Nuôi biển
• 09:00 26/05/2024

Ưu và nhược điểm các loại nước nuôi tôm

Nuôi tôm là ngành nghề đã dần phổ biến cho người dân tại Việt Nam. Tuy nhiên, tại mỗi khu vực sẽ có chất lượng nước ao nuôi khác nhau. Mặc dù loại nước nào cũng có thể nuôi tôm nếu biết kiểm soát tốt các yếu tố môi trường, nhưng để làm rõ hơn về ưu và nhược điểm từng loại qua bài viết dưới đây cho mọi người cùng tham khảo!

Tôm thẻ chân trắng
• 09:00 26/05/2024

Xuất khẩu cá ngừ sang thị trường Nga

Sau một giai đoạn trì trệ do ảnh hưởng của cuộc xung đội Nga – Ukraine, xuất khẩu cá ngừ của Việt Nam sang Nga đã phục hồi và có xu hướng ngày càng tăng. Kim ngạch xuất khẩu cá ngừ sang thị trường này đã tăng gấp đôi chỉ sau 3 năm.

Cá ngừ
• 09:00 26/05/2024

Tập hợp ngạnh các loài cá có độc bạn cần để ý

Trong tự nhiên, luôn tồn tại một số loài cá mà ngạnh của chúng chứa nọc độc, gây ra nỗi khiếp sợ cho con người. Sau đây, bài viết sẽ tập hợp ngạnh các loài cá có độc để các bạn để ý, có biện pháp an toàn khi sờ vào nhé!.

Cá có ngạnh độc
• 09:00 26/05/2024