Phát hiện virus gây hội chứng sậm màu tăng sinh ở cá hồi

Mỗi mùa hè ở miền Nam nước Đức, Áo và Thụy Sĩ, hàng tấn cá hồi nâu lại bị chết. Một nhóm liên ngành từ Đại học Kỹ thuật Munich (TUM) đã phát hiện ra thủ phạm bí ẩn đang đe doạ cá hồi nâu.

Phát hiện virus gây hội chứng sậm màu tăng sinh ở cá hồi
Ảnh minh họa: nachrichten

Khi bị nhiễm bệnh, trong vòng vài ngày, da của chúng trở nên tối và cá hồi bị chết. Các nhà nghiên cứu và các nhà chức trách đã tìm hiểu nguyên nhân khiến cá hồi chết hàng loạt trong nhiều thập kỷ nhưng họ vẫn không thành công.

Sử dụng các phương pháp phân tích tiên tiến, Giáo sư Ralph Kühn và một nhóm nghiên cứu từ Đại học Kỹ thuật Munich đã xác định được mầm bệnh gây nên hội chứng sậm màu tăng sinh (PDS) ở cá hồi nâu.

Nhà sinh vật học nhớ lại: “Thử thách lớn nhất là xác định một mầm bệnh không ai biết. Ngay từ đầu, nó thậm chí còn không rõ liệu đó là vi khuẩn, virus, ký sinh trùng hay độc tố môi trường”.

Mười năm sau, các nhà nghiên cứu đã thiết lập hai trạm thí nghiệm tại sông Iller - một trạm ở thượng nguồn, gần Obersdorf, nơi mà bệnh này chưa xuất hiện; phòng thí nghiệm thứ hai gần Kempten, nơi cá hồi nâu chết mỗi mùa hè.

Tại cả hai trạm, các nhà nghiên cứu đã thiết lập các bể cá được nuôi bằng nước sông. Từ tháng 5 đến tháng 9 họ quan sát cá trong bể cá và lấy mẫu mô và gửi đến phòng thí nghiệm để phân tích.

Các quan sát cho thấy PDS phát triển theo ba giai đoạn. Ban đầu, cá trông khỏe mạnh. Sau đó xuất hiện sự thay đổi các cơ quan nội tạng như gan và thận. Trong giai đoạn thứ ba, da cá hồi màu nâu chuyển sang màu tối và cá hồi chết ngay sau đó. Kühn nói: “Sự tiến triển của căn bệnh này nhanh chóng khiến chúng tôi nghi ngờ rằng PDS là một căn bệnh do virus”.

Để phát hiện virus trong các mẫu, các nhà nghiên cứu đã triển khai một bộ các phương pháp di truyền phân tử hiện đại, được gọi là công nghệ thế hệ tiếp theo. Bộ gien có thể được phân tích một cách chặt chẽ bằng cách sử dụng các phương pháp này.

Đầu tiên, sự tiến triển của bệnh ở cá được đặc trưng ở mức độ phản ứng của gen. Sau đó, các nhà nghiên cứu đã xem xét cá hồi với một phản ứng miễn dịch tương tự để xác định trình tự nucleotide của tất cả các vật liệu di truyền của cá và các tác nhân gây bệnh có thể có của nó.

Các nhà nghiên cứu đã dùng các chương trình máy tính để xác định virus gây bệnh trong cơ sở dữ liệu di truyền khổng lồ này. Thông qua việc xử lý thông tin sinh học sâu hơn, họ đã xác định thành công các bộ phận của cấu trúc di truyền của mầm bệnh và so sánh chúng với các cấu hình của các virus đã biết.

Kết quả thủ phạm gây nên cái chết của cá hồi nâu là một reo virus Nó liên quan đến virus lây nhiễm bệnh cho cá hồi ở Bắc Đại Tây Dương và Thái Bình Dương với thiệt hại kinh tế đáng kể.

Trong bước tiếp theo, các nhà nghiên cứu hy vọng sẽ phát triển virus trong phòng thí nghiệm và nghiên cứu tại sao nó chỉ xảy ra ở một số khu vực của các con sông Alpine và thương mại cá toàn cầu tạo điều kiện cho sự lây lan của bệnh ở mức độ nào.

Xem báo cáo đầy đủ trên: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC6197672/

Nguyễn Minh Thu - Mard.gov
Đăng ngày 24/12/2018
Sciencedaily
Sinh học

Nuôi trồng thủy sản thân thiện với môi trường

Thủy sản được coi là nguồn thực phẩm quan trọng cho tương lai do sự gia tăng dân số toàn cầu và diện tích đất cho nông nghiệp ngày càng hạn chế.

nuôi cá bớp
• 10:24 10/02/2022

50 tấn cá chẽm chết cóng

Hàng trăm ngàn con cá chẽm nuôi tại một trại cá ở Hy Lạp chết vì lạnh, sau trận bão tuyết lớn làm tê liệt toàn quốc gia này trong tuần.

cá chết hàng loạt
• 19:47 28/01/2022

Chất diệt khuẩn an toàn thân thiện với môi trường đến 95%

Người ta nói nuôi thủy sản là nuôi nước. Môi trường nước có sạch thì thủy sản nuôi ở dưới mới sống tốt và lớn lên được. Vậy mới nói khâu diệt khuẩn khử trùng ao là rất quan trọng.

chất diệt khuẩn
• 10:01 10/11/2021

Giải cứu cá voi nặng 3 tấn mắc cạn ở Huế

Người dân ở cửa biển Tư Hiền, xã Vinh Hiền, huyện Phú Lộc, tỉnh Thừa Thiên - Huế vừa giải cứu thành công một con cá voi nặng 3 tấn, dài hơn 5m mắc cạn do sóng biển đánh dạt bờ trong lúc triều cường dâng cao, biển động mạnh.

Cá voi mắc cạn
• 16:16 21/10/2021

Phương pháp xử lý tảo bằng Enzyme sinh học

Sử dụng enzyme sinh học để kiểm soát tảo đang trở thành xu hướng tất yếu trong nuôi tôm an toàn sinh học, giúp hạn chế rủi ro sốc môi trường và bảo vệ sức khỏe đàn tôm. Phương pháp này được xem là lời giải thay thế cho các biện pháp cắt tảo hóa học vốn tiềm ẩn nhiều hệ lụy dài hạn.

Tảo ao tôm
• 12:20 12/01/2026

Quorum sensing là gì? Khi vi khuẩn phối hợp gây bệnh

Liệu vi khuẩn có khả năng “giao tiếp” và phối hợp hành động để hạ gục tôm chỉ sau một đêm? Hãy cùng khám phá cơ chế Quorum Sensing để giải hiện tượng này.

Tôm
• 11:18 16/12/2025

Tìm hiểu cơ chế hoạt động trong đầu tôm

Tôm là minh chứng cho sự tối giản tàn nhẫn của tự nhiên, loại bỏ cổ, loại bỏ lồng ngực, ép tim và não vào chung một chỗ để tối ưu hóa phản xạ. Cấu trúc này tạo ra một cỗ máy sinh tồn siêu tốc độ nhưng không có đường lùi. Hiểu được sự chật chội bên trong khối đầu-ngực này chính là chìa khóa để hiểu tại sao tôm luôn là loài nhạy cảm nhất trong ao nuôi.

Đầu tôm
• 09:00 24/11/2025

Ứng dụng một số công nghệ trong chế biến và bảo quản thủy sản

Công nghệ chế biến và bảo quản thủy sản đóng vai trò quan trọng trong việc giữ gìn chất lượng, kéo dài thời gian sử dụng, và nâng cao giá trị thương mại của các sản phẩm thủy sản.

Thủy sản
• 10:34 18/02/2025

Hiện tượng tôm ăn thịt lẫn nhau trong ao nuôi thâm canh

Trong các mô hình nuôi tôm thâm canh và siêu thâm canh, hiện tượng tôm ăn thịt lẫn nhau (Cannibalism) là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây hao hụt đầu con và phát tán dịch bệnh trên diện rộng.

Ao nuôi tôm
• 20:47 21/01/2026

Đặc sản khô lên ngôi những ngày cận tết

Không khí Tết đang len lỏi vào từng nếp nhà, cũng là lúc các làng nghề biển truyền thống bước vào mùa vụ sôi động nhất trong năm. Từ cực Nam Tổ quốc đến dải đất miền Trung, những đặc sản trứ danh đang được người tiêu dùng săn đón để làm quà biếu và thưởng thức trong dịp sum vầy.

Phơi khô
• 20:47 21/01/2026

Sau kỷ lục lịch sử, thủy sản Việt Nam đối mặt năm 2026 đầy sóng gió

Sau khi xác lập kỷ lục 11,3 tỷ USD vào năm 2025, ngành thủy sản Việt Nam bước vào năm 2026 với tâm thế thận trọng. Trước những rào cản thương mại ngày càng dày đặc từ các thị trường lớn, chiến lược của toàn ngành đang chuyển dịch mạnh mẽ từ mở rộng quy mô sang củng cố sự ổn định và gia tăng giá trị chiều sâu.

Thủy sản
• 20:47 21/01/2026

Nuôi tôm khỏe mạnh chỉ từ loại lá quen thuộc trong vườn nhà

Không chỉ là loại cây ăn quả quen thuộc, lá ổi từ lâu đã được biết đến như một vị thuốc dân gian trị bệnh đường ruột.

Lá ổi
• 20:47 21/01/2026

Áp dụng tiến bộ kỹ thuật để nuôi tôm nước lợ đạt hiệu quả cao, bền vững

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, ô nhiễm môi trường và dịch bệnh trên thủy sản ngày càng diễn biến phức tạp, việc áp dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật trong nuôi tôm nước lợ được xem là giải pháp quan trọng nhằm nâng cao năng suất, giảm rủi ro và hướng đến phát triển bền vững.

Nuôi tôm thẻ
• 20:47 21/01/2026
Some text some message..