Tác động của biến đổi khí hậu đến ngành đánh bắt và nuôi trồng thủy sản trong tương lai

Theo dự báo, dân số thế giới sẽ đạt 9.7 tỉ người vào năm 2050 điều này đồng nghĩa với việc ngành sản xuất lương thực phải tăng năng suất 60% so với hiện nay mới đáp ứng đủ nhu cầu lương thực cho toàn thế giới. Tuy nhiên, biến đối khí hậu đang và sẽ đe dọa nghiêm trọng đến nền sản xuất lương thực toàn cầu, trong đó có cả nuôi trồng và đánh bắt thủy sản. Làm thế nào để chúng ta gia tăng sản lượng thực phẩm khi mỗi năm có từ 5 đến 7 triệu hecta đất trồng bị biến mất do dân số gia tăng, công nghiệp hóa và đô thị hóa?. Và chúng ta cần có giải pháp gì để đạt được mục tiêu do FAO đề ra là sẽ xóa sổ nạn đói vào năm 2030?

Tác động của biến đổi khí hậu đến ngành thủy sản
Tác động của biến đổi khí hậu đến ngành thủy sản. Hình minh họa

Thủy sản chiếm vai trò quan trọng trong nền sản xuất lương thực toàn cầu

Theo FAO, khoảng 540 triệu người trên toàn cầu sống phụ thuộc hoàn toàn và ngành đánh bắt và nuôi trồng thủy sản. Hơn phân nửa trong số này xem thủy sản là nguồn cung cấp đạm và khoáng chất chủ yếu trong bữa ăn hàng ngày. Cá cũng là nguồn cung cấp đạm cho khoảng 3.1 tỉ người trên toàn cầu, nhu cầu tiêu thụ cá cũng đã gia tăng từ 9.9 kg vào thập niên 60 đến 20kg vào năm 2014.

Thủy sản cũng là ngành có tốc độ phát triển nhanh nhất trong lĩnh vực sản xuất nông nghiệp của thế giới với tốc độ tăng trưởng trung bình là 6% trong vòng  một thập kỷ qua. Theo FAO, sản lượng thủy sản toàn cầu đã tăng gấp 3 lần từ 1995 đến 2014 và đạt mức 74 triệu tấn vào năm 2014( châu Á chiếm 89%). Kết quả này có được là do sự thúc đẩy của cuộc cách mạng xanh, giúp gia tăng sản lượng, đáp ứng nhu cầu dinh dưỡng của con người và đảm bảo an ninh lương thực thế giới.

Những mối đe dọa từ biến đổi khí hậu

Báo cáo “Đánh giá tác động của biến đổi khí hậu đến ngành đánh bắt và nuôi trồng thủy sản” được FAO công bố vào 2016 đã chỉ rõ ra biến đổi khí hậu sẽ làm đại dương ấm dần và acid hóa, điều này sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến hoạt động đánh bắt và nuôi trồng thủy sản xa bờ,. Bên cạnh đó, các hoạt động nuôi trồng thủy sản ven bờ biển cũng sẽ chịu ảnh hưởng nặng nề của việc nước biển dâng cao, lũ lụt. Những năm gần đây, người nuôi thủy sản ở châu Á thường bị tổn thất nặng nề do ao nuôi đến kỳ thu hoạch lại gặp phải mưa lũ lớn.

Tác động của biến đổi khí hậu đến ngành thủy sản

Hạn hán đe dọa nghiêm trọng đến nuôi trồng thủy sản. Nguồn: GAA

Biến đối khí hậu khiến tình hình khô hạn xảy ra ngày càng nhiều hơn trên thế giới, điều này tác động sâu sắc đến ngành nuôi trồng thủy sản nước ngọt. Sự ấm dần lên của trái đất dẫn đến sự thay đổi các yếu tố môi trường trong ao nuôi, khiến cá nhạy cảm hơn đối với dịch bệnh và ảnh hưởng đến tỉ lệ sống, tốc độ tăng trưởng cũng như sản lượng. Nhìn chung, biến đổi khí hậu sẽ tác động tiêu cực đến sản lượng thủy sản toàn cầu.

Đâu là giải pháp?

Chính phủ các nước cần phải nâng cao khả năng quản lý cũng như sử dụng hiệu quả các nguồn tài nguyên nước, nhằm hạn chế các hoạt động đánh bắt quá mức, gây ô nhiễm môi trường nước, vì điều này sẽ góp phần gia tăng thiệt hại do biến đổi khí hậu gây ra.  Ngoài ra, chính phủ cũng cần xác định chiến lược hợp lý để thích ứng với biến đổi khí hậu  như đầu tư nâng cao cơ sở hạ tầng cũng như hệ thống thủy lợi giúp các hoạt động nuôi trồng diễn ra thuận lợi hơn.

Cần phải nghiên cứu đa dạng hóa các mô hình nuôi và các đối tương nuôi,đồng thời đổi mới công nghệ để sử dụng hiệu quả hơn nguồn nước ao nuôi thủy sản.

Quan trọng nhất, cần phải có sự phối hợp chặt chẽ giữa các bên liên quan như: nông dân, chính phủ, tổ chức nghiên cứu, nhà tài trợ, các tổ chức phi chính phủ để tìm ra một giải pháp đồng bộ, thích hợp nhất để giảm thiểu tối đa tác động của biến đổi khí hậu lên nuôi trồng thủy sản.
 

Theo nghiên cứu của tiến sĩ Nesar Ahmed- Canada
Đăng ngày 17/04/2017
CTV AN LÊ Lược dịch
Môi trường

Lâm Đồng: Hơn 10 tấn cá chết bất thường, thiệt hại 800 triệu

Theo ghi nhận của cơ quan chức năng, có hơn 10 tấn cá nuôi của một hộ dân tại phường 3 Bảo Lộc (Lâm Đồng) chết chưa rõ nguyên nhân, thiệt hại ước tính khoảng 800 triệu đồng.

Ao nuôi cá
• 09:49 14/10/2025

Thừa Thiên - Huế: Đầm phá ô nhiễm, dân kêu trời

Hàng ngàn hộ dân ở 33 xã, phường, thị trấn sống dựa vào đầm phá Tam Giang - Cầu Hai (tỉnh Thừa Thiên - Huế), đang khốn khổ vì nguồn nước ô nhiễm nghiêm trọng.

Ô nhiễm đầm phá ở Thừa Thiên - Huế
• 14:32 14/03/2023

Sản xuất xà phòng từ chất nhầy ốc sên

Một con ốc sên sẽ tạo ra khoảng 2g chất nhờn. Để sản xuất 15 thanh xà phòng trọng lượng 100g, anh Desrocher ở thị trấn Wahagnies, miền Bắc nước Pháp cần khoảng 40 con ốc sên. Ảnh: Reuters

Xà phòng từ ốc sên
• 10:17 09/02/2023

Yên Bái: Thả hơn 30 nghìn cá giống xuống hồ Thác Bà trong ngày ông Công, ông Táo

Ngày 14/1, huyện Yên Bình (Yên Bái) đã tổ chức thả cá bổ sung nguồn lợi thủy sản hồ Thác Bà năm 2023 gắn với phong tục thả cá chép ngày 23 tháng Chạp.

Thả cá
• 12:02 19/01/2023

Ngành nuôi tôm Việt Nam trong bối cảnh biến đổi khí hậu

Trong nhiều năm, nuôi tôm được xem là một trong những ngành nông nghiệp có tốc độ tăng trưởng nhanh và đóng góp lớn cho xuất khẩu thủy sản Việt Nam. Tuy nhiên, bối cảnh khí hậu hiện nay đang đặt ngành này trước một thực tế khác: rủi ro không còn mang tính mùa vụ, mà đang chuyển thành rủi ro cấu trúc.

tôm
• 10:00 24/02/2026

Methylmercury tích lũy trong cá như thế nào?

Nhiều khuyến cáo y tế cho rằng nên hạn chế tiêu thụ một số loài cá vì chúng tích tụ hàm lượng thủy ngân cao. Tuy nhiên, vấn đề không chỉ nằm ở việc “cá có thủy ngân”, mà ở câu hỏi sâu hơn: thủy ngân độc trong cá hình thành như thế nào và bắt nguồn từ đâu?

thủy ngân trong cá
• 15:00 21/02/2026

Giải pháp giảm ô nhiễm từ ao nuôi cá tra thâm canh

Nuôi cá tra thâm canh đang mang lại nguồn thu nhập đáng kể cho nhiều hộ dân. Tuy nhiên, đi kèm với hiệu quả kinh tế là nguy cơ ô nhiễm môi trường nước ao nuôi, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe cá và môi trường xung quanh.

Cho cá ăn
• 11:57 30/01/2026

Đừng để trắng tay sau một cơn mưa đêm: Hiệu ứng domino dưới đáy ao

Cơn mưa đêm dồn dập không chỉ làm thay đổi thời tiết mà còn kích hoạt một chuỗi tử thần dưới đáy ao. Nếu không hành động quyết liệt trong vài giờ đầu, người nuôi tôm rất dễ rơi vào cảnh trắng tay do sự sụp đổ dây chuyền của hệ thống hóa lý và sinh học môi trường.

Mưa ao tôm
• 11:16 27/01/2026

Hàng trăm người lao xuống ao bắt cá sau hiệu lệnh

Hội nơm cá đầu Xuân năm 2026 tại Nghệ An thu hút hàng trăm người tham gia, tạo nên khung cảnh sôi động khi mọi người đồng loạt lao xuống ao bắt cá theo hiệu lệnh, với quy định chỉ được dùng tay không hoặc nơm.

bắt cá
• 09:32 06/03/2026

Xây dựng nghề cá bền vững

Khu vực phía đông Thành phố Hồ Chí Minh đang là một trong những trung tâm nghề cá lớn của cả nước với hàng nghìn tàu khai thác, hệ thống chế biến quy mô lớn và kim ngạch xuất khẩu hàng trăm triệu USD mỗi năm. Tuy nhiên, để phát triển tương xứng tiềm năng và hướng tới một trung tâm nghề cá hiện đại, thông minh, yêu cầu tái cấu trúc toàn diện đang đặt ra cấp thiết.

nghề cá
• 09:32 06/03/2026

Đánh bắt ở vùng biển nước ngoài, một tàu cá An Giang bị xử lý

Một tàu cá mang số hiệu KG 92574-TS của ngư dân An Giang vừa bị lực lượng Cảnh sát biển phát hiện, ngăn chặn kịp thời khi có dấu hiệu xâm phạm vùng biển nước ngoài để khai thác trái phép, trong bối cảnh công tác chống khai thác IUU đang được siết chặt.

tàu cá
• 09:32 06/03/2026

Góc nhìn đầu tư 2026: Ngành thủy sản tăng trưởng đạt đỉnh, động lực mới ở đâu?

Năm 2025, xuất khẩu thủy sản Việt Nam lập kỷ lục 11,3 tỷ USD, tăng 12,4% so với cùng kỳ. Tuy nhiên, tăng trưởng đang dịch chuyển từ mở rộng sản lượng sang nâng cao giá trị gia tăng và khả năng thích ứng chính sách, khiến năm 2026 nhiều khả năng sẽ là giai đoạn phân hóa mạnh giữa các doanh nghiệp thay vì tăng đồng đều toàn ngành.

đánh bắt cá
• 09:32 06/03/2026

Cô Tô khởi động Lễ hội Mở cửa biển 2026

Những ngày đầu xuân năm 2026, đặc khu Cô Tô (Quảng Ninh) sẽ tổ chức Lễ hội Mở cửa biển – một sự kiện văn hóa tâm linh quan trọng của ngư dân vùng đảo. Không chỉ là nghi thức khởi đầu mùa đánh bắt, lễ hội còn là dịp để cộng đồng bày tỏ lòng tri ân tiền nhân, cầu mong mưa thuận gió hòa, biển lặng sóng êm, tôm cá đầy khoang và một năm làm ăn thuận lợi.

lễ hội mở cửa biển
• 09:32 06/03/2026
Some text some message..