Cải thiện di truyền trên cá bằng gen tổng hợp Glucocorticoid

Các phân tích chuyên sâu cho thấy khi ứng dụng di truyền phân tử vào hoạt động cải thiện con giống giúp cho cá tăng cường hệ thống miễn dịch mạnh mẽ ngay từ khi trứng vừa nở. Giúp chất lượng cá bột được cải thiện đáng kể.

Cải thiện di truyền trên cá bằng gen tổng hợp Glucocorticoid
Ảnh minh họa: pentruanimale

Phản ứng miễn dịch bẩm sinh đóng một vai trò then chốt trong việc kích hoạt các cơ chế phòng thủ của vật chủ và xác định bản chất của đáp ứng miễn dịch thích nghi. Các thành phần của hệ thống miễn dịch bẩm sinh được chia thành: vật lý (lớp chất nhầy, hoạt động như một hàng rào vật lý và hóa học); tế bào (tế bào thực bào như bạch cầu trung tính và bạch cầu đơn nhân / đại thực bào); và các yếu tố miễn dịch khác (dựa trên các đặc tính nhận dạng đối tượng hoặc các chức năng tác động). Các báo cáo trước đây cho thấy sự biểu hiện của các thành phần liên quan đến kháng khuẩn tại thời điểm trứng nở và các tuần tiếp theo của cá bột, chỉ ra rằng các phân tử này đóng một chức năng điều chỉnh và hiệu ứng để vật chủ chống lại các tác nhân gây bệnh từ môi trường có thể gặp phải trong giai đoạn phát triển của ấu trùng khi khả năng miễn dịch của cá chưa hoàn chỉnh. 

Động vật có xương sống dưới kích thích căng thẳng sẽ khởi động một phản ứng căng thẳng nội tiết. Phản ứng này bao gồm một phản ứng adrenaline ngay lập tức giúp chuẩn bị cho phản ứng "chiến đấu" bằng cách tăng mức đường huyết và kích hoạt phản ứng car-diovascular. Ngoài ra, glucocorticoid (đặc biệt là cortisol hoặc corticosterone tùy thuộc vào loài) sẽ được giải phóng thông qua tuyến yên - thượng thận (HPI) ở cá hoặc trục dưới đồi - tuyến yên - thượng thận ở các động vật có xương sống khác. Những glucocorticoid huyết tương này thường được sử dụng làm chất đánh dấu sinh học cho stress. 

Mặc dù đã có nhiều nỗ lực để nghiên cứu về sự tương tác miễn dịch trong cá, tuy nhiên hiện nay vẫn chưa có nghiên cứu nào tập trung vào đặc tính phản ứng miễn dịch và tổng hợp glucocorticoid bằng cách sử dụng tương tác giữa vật chủ và con đường trên giai đoạn ấu trùng. Do đó, mục tiêu của nghiên cứu này là đánh giá sự tổng hợp glucocorticoid và điều chế các gen liên quan đến miễn dịch bẩm sinh trong ấu trùng cá chẽm (Dicentrarchus labrax) được thử nghiệm với vi khuẩn Vibrio anguillarum

Điều chế gen tổng hợp Glucocorticoid  giúp cá chống lại Vibrio anguillarum

Vì mục đích này, các nhà khoa học đã gây nhiễm thực nghiệm ấu trùng cá chẽm với 107 CFU/mL V. anguillarum chủng HI 610 vào ngày thứ 5 sau khi nở (dph) trong các nhóm cá đối chứng và nhóm cá có mang gen tổng hợp Glucocortinoid. 

 

Hai nhóm cá được sử dụng trong thí nghiệm và các lần đánh giá.

Sau khi gây nhiễm thực nghiệm với vi khuẩn V. anguillarum, cá sẽ được theo dõi tỷ lệ tử vong từ 0h – 120h sau khi tiêm.

Kết quả tỷ lệ tử vong được theo dõi đến cuối thí nghiệm [120 giờ sau thử thách (hpc)] cho thấy tỷ lệ chết ở nhóm cá đối chứng là 93,20%, trong khi ở nhóm cá có mang gen tổng hợp Glucocortinod lại giảm xuống chỉ còn 18,31% ở 120 hpc. Việc phân tích biểu hiện và định lượng Glucocorticoid của các gen liên quan đến miễn dịch và bẩm sinh được thực hiện cho thấy có sự gia tăng cortisol, cortisone và 20β-dihydrocortisone ở nhóm cá xử lý. Mặt khác, sự biểu hiện của lysozyme, transferrin củng tăng lên ở nhóm cá có mang gen tổng hợp Glucocortinoid, đây là các protein tham gia hệ thống miễn dịch bẩm sinh của cá rất quan trọng. 

Do đó, sự gia tăng các dấu hiệu kết hợp với tổng hợp glucocorticoid cùng với sự gia tăng các gen liên quan đến phản ứng chống viêm cho thấy rằng ở ấu trùng cá chẽm bị nhiễm V. anguillarum đã diễn ra một đáp ứng viêm ở mức độ hệ thống, sau đó dẫn đến sự tham gia của các cơ chế sinh lý khác để chống lại tác nhân gây bệnh. 

Nghiên cứu trên là nhân tố mới giúp các nhà khoa học có những bước đi mới trong vấn đề cải thiện di truyền các đối tượng nuôi trồng thủy sản.


Đăng ngày 11/05/2018
TRỊ THỦY Lược dịch
Khoa học

Ảnh hưởng của nhiệt độ lên tỉ lệ giới tính ấu trùng tôm sú

Ở tôm sú, con cái lớn nhanh và có kích thước lớn hơn con đực. Tác động của nhiệt độ có thể làm tăng đáng kể sự biểu hiện của các gen xác định giới tính, giúp cải thiện tỷ lệ giới tính như mong muốn trong đàn.

tôm sú
• 16:28 23/09/2021

Trung Quốc chuyển sang nuôi tôm sú vì giá cao

Người nuôi tôm ở Trung Quốc đang chuyển sang nuôi tôm sú nhiều hơn do giá tốt hơn, theo Chủ tịch Hiệp hội Thủy sản lớn nhất của Trung Quốc.

tôm sú
• 18:44 17/08/2021

Nuôi tôm thâm canh bổ sung thức ăn tươi sống

Thử nghiệm nuôi tôm sú bằng tảo lục sợi (Chaetomorpha sp.) và ốc (Stenothyra sp.) cho thấy cải thiện tăng trưởng, nâng cao năng suất và tăng cường hấp thu, chuyển hóa thức ăn nhân tạo góp phần giảm chi phí sản xuất cho người nuôi.

ốc cho tôm ăn
• 17:12 28/07/2021

Hiệu quả từ nuôi tôm kết hợp thả cá rô phi xử lý nguồn nước

Hiện nay, nuôi tôm kết hợp cá rô phi xử lý nước ở ấp Vĩnh Điền (xã Long Điền Đông, huyện Đông Hải) được xem là mô hình cho hiệu quả kinh tế cao.

Cá rô phi
• 10:23 19/07/2021

Công nghệ Camera dưới nước

Trong nuôi tôm thâm canh, môi trường nước đục khiến người nuôi khó quan sát thực tế đáy ao. Suốt thời gian dài, các quyết định quản lý quan trọng đều phải dựa vào kinh nghiệm hoặc canh nhá thủ công, dẫn đến độ trễ lớn và thiếu tính chính xác.

Ao tôm
• 12:07 29/01/2026

Mắt tôm tít: Cảm hứng chế tạo camera phát hiện ung thư

Không chỉ sở hữu cú đấm trứ danh, loài tôm tít còn mang trên mình hệ thống thị giác phức tạp nhất hành tinh. Chính khả năng nhìn thấy những tín hiệu ánh sáng vô hình của chúng đã gợi mở cho các nhà khoa học chế tạo loại camera phẫu thuật siêu nhỏ, giúp phát hiện tế bào ung thư với độ chính xác cao.

Tôm tít
• 11:22 27/01/2026

Công nghệ giám sát chất lượng thủy sản bán lẻ

Năm 2026, các hệ thống bán lẻ hiện đại thực hiện vai trò giám sát kỹ thuật trực tiếp thông qua việc tích hợp dữ liệu thời gian thực. Sự kết hợp giữa IoT, Blockchain và công nghệ cảm biến đã thiết lập nên các hàng rào kiểm soát khắt khe nhằm đảm bảo an toàn thực phẩm và khẳng định vị thế của nhà cung cấp trong chuỗi giá trị thủy sản.

Thuỷ sản
• 10:52 26/01/2026

Mô hình CTU-RAS quy mô nông hộ - Giải pháp cho ngành tôm

Nuôi siêu thâm canh tôm thẻ chân trắng đã từng bước khẳng định vị thế trong ngành hàng tôm của Việt Nam, không ngừng gia tăng về diện tích nuôi và sản lượng nuôi.

Tôm
• 08:00 04/11/2025

Phụ thu 10% và những điều chỉnh tức thời của thị trường nhập khẩu thủy sản tại Hoa Kỳ

Chính sách phụ thu nhập khẩu 10% của Hoa Kỳ đang tạo ra nhiều biến động đối với thị trường thủy sản toàn cầu, buộc các nhà nhập khẩu phải nhanh chóng điều chỉnh chiến lược kinh doanh, chuỗi cung ứng và cấu trúc chi phí. Diễn biến này được dự báo sẽ tác động trực tiếp đến hoạt động xuất khẩu thủy sản của Việt Nam trong năm 2026.

chế biến thủy sản
• 09:32 18/03/2026

Bộ Nông nghiệp và Môi trường trả lời cử tri TP.HCM về giải pháp ngăn thực phẩm bẩn

Trước lo ngại về tình trạng sử dụng chất cấm trong chăn nuôi, thủy sản và thực phẩm không rõ nguồn gốc, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết sẽ tiếp tục hoàn thiện chính sách, tăng cường hậu kiểm và xử lý nghiêm vi phạm để bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng.

cá
• 09:32 18/03/2026

Làm Thế Nào Để Một Trang Trại Cá Có Thể Kiếm Được Lợi Nhuận?

Lợi nhuận trong nuôi cá không đến từ việc cắt giảm chi phí bằng mọi giá, mà đến từ khả năng tối ưu biên lợi nhuận trên mỗi kilogram cá bán ra. Điều này phụ thuộc vào ba yếu tố cốt lõi: lựa chọn loài nuôi, phương thức nuôi và chiến lược thức ăn.

• 09:32 18/03/2026

Xung Đột Trung Đông Leo Thang: Chuỗi Cung Ứng Thủy Sản Việt Nam Đối Mặt Rủi Ro Lớn

Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thuỷ sản Việt Nam (VASEP), Trung Đông đang nổi lên là một trong những thị trường tăng trưởng đáng chú ý của thủy sản Việt Nam.

cảng
• 09:32 18/03/2026

Chuyển giao công nghệ tạo giống tôm kháng bệnh (SPR)

Việc chuyển giao thành công kỹ thuật chọn giống kháng bệnh chính là chìa khóa giải quyết triệt để rủi ro từ gốc rễ, thay vì thụ động chạy chữa bằng hóa chất như trước đây.

tôm
• 09:32 18/03/2026
Some text some message..