Vi nhựa ảnh hưởng trực tiếp đến cá rô vàng như thế nào?

Một nghiên cứu gần đây từ Mỹ cho thấy cá rô vàng có thể loại bỏ vi nhựa khỏi hệ tiêu hóa của chúng, nhưng việc loại bỏ này sẽ ảnh hưởng đến hệ vi sinh vật và sự phát triển của loài cá này.

cá rô vàng
Cá rô vàng (Perca flavescens). Ảnh: krasivosti

Nghiên cứu được thực hiện bởi phòng thí nghiệm của Giáo sư Dong-Fang Deng tại Đại học Wisconsin Milwaukee của Hoa Kỳ, nhóm tiến hành đánh giá về việc tiêu hóa thức ăn bị nhiễm polyethylene (HDPE) ở nồng độ cao đối với cá rô vàng và việc tiêu hóa này sẽ tác động như thế nào đến cấu trúc ruột, thành phần gan của cá. Kết quả cho thấy mặc dù cá có thể loại bỏ các vi nhựa từ ruột nhưng việc này dẫn đến giảm các giá trị dinh dưỡng của chúng, thay đổi chức năng gan, ruột và thay đổi về hệ vi sinh vật trong ruột.

Đối với nghiên cứu này, cá rô vàng được cho ăn ba lần/ngày thức ăn có bổ sung hạt vi nhựa. Cụ thể, cá rô vàng mỗi lần ăn thức ăn có chứa 4,5 mg đến 36 mg HDPE trên 100g cá. Kích thước hạt của HDPE nằm trong khoảng từ 100 đến 125 micromet (μm), đây là kích thước phổ biến cho các thành phần được sử dụng trong thức ăn thủy sản, sau đó ghi nhận sự tiêu hóa các hạt vi nhựa đối với cá rô vàng trong suốt 9 tuần.

Kết quả cho thấy những con cá rô vàng này không chỉ sống sót sau 9 tuần tiếp xúc với hạt vi nhựa, mà chúng còn có khả năng loại bỏ các vi nhựa ra khỏi cơ thể của chúng. Tuy nhiên, quá trình này đã có những tác động tiêu cực đối với cá. 

vi nhựa ảnh hưởng cá
Tiếp xúc lâu dài với polyethylene (HDPE) mật độ cao làm thay đổi quá trình chuyển hóa chất dinh dưỡng của cá rô con.

Cụ thể như chất lượng dinh dưỡng của cá bị giảm, lượng protein và chất khoáng (tro) trong cơ thể thấp hơn so với cá được cho ăn chế độ ăn đối chứng không bổ sung HDPE. Ngoài ra, việc cá ăn thức ăn có chứa các hạt vi nhựa HDPE còn làm thay đổi chức năng gan của chúng, hàm lượng glycogen (đường) và axit mật tăng cao, nhưng mức độ lipid (chất béo) thấp hơn, tế bào gan to ra và tác động đến quá trình trao đổi chất, giải độc và tổng hợp chất dinh dưỡng. Bên cạnh đó, nó cũng làm xáo trộn trong cấu trúc ruột và hệ vi sinh vật liên quan đến khả năng miễn dịch, tiêu hóa và hấp thụ chất dinh dưỡng.

Nhóm nghiên cứu cho rằng, có nhiều yếu tố ảnh hưởng đến việc tiêu hóa các hạt vi nhựa như loại chất dẻo (nhựa) ở các cấp độ khác nhau và với kích thước, hình thức và hình dạng khác nhau có thể làm thay đổi kết quả. Ngoài ra, tập tính ăn khác nhau như động vật ăn thịt, động vật ăn cỏ, động vật ăn tạp hay động vật ăn thịt,… cũng có thể ảnh hưởng đến cách chúng tiêu hóa thức ăn nhiễm hạt vi nhựa; ví dụ như động vật ăn cỏ có ruột dài hơn và có thể cần nhiều thời gian hơn để làm sạch chúng. 

Khi nhựa xâm nhập vào đại dương, hồ và suối, nó có thể phân hủy thành các hạt vi nhựa, các hạt nhựa này có kích thước nhỏ hơn 5 mm. Mặt dù hiện nay có nhiều sự quan tâm về tác động của vi nhựa đối với môi trường, nhưng chúng ta vẫn biết rất ít về cách chúng ảnh hưởng đến cá nuôi; mặc dù sự phụ thuộc của chúng ta vào cá nuôi như một nguồn thực phẩm cần thiết và nhu cầu ngày càng tăng.

Cá rô vàng là loài cá được yêu thích của người dân sống ở các hồ lớn của Hoa Kỳ và là nguồn cung cấp cá tự nhiên bên cạnh nguồn cá nuôi. Trong thực tế, HDPE được sử dụng rộng rãi bởi sự tiện lợi mà nó mang lại, chúng là nguyên liệu chủ yếu để sản xuất các sản phẩm như túi đựng hàng tạp hóa và dụng cụ đựng dung dịch tẩy rửa đến đồ chơi,... Kết quả là nhựa trở thành một trong những chất dẻo phổ biến và được tìm thấy trong cá đánh bắt tự nhiên, bên cạnh đó nó cũng được phát hiện trong bột cá, một thành phần chính trong thức ăn cho cá. 

Nguồn: Lua, X. et al., (2022). Chronic exposure to high-density polyethylene microplastic through feeding alters the nutrient metabolism of juvenile yellow perch (Perca flavescens). Animal nutrition.

Đăng ngày 14/04/2022
Hồng Huyền @hong-huyen
Sinh học

Nuôi trồng thủy sản thân thiện với môi trường

Thủy sản được coi là nguồn thực phẩm quan trọng cho tương lai do sự gia tăng dân số toàn cầu và diện tích đất cho nông nghiệp ngày càng hạn chế.

nuôi cá bớp
• 10:24 10/02/2022

50 tấn cá chẽm chết cóng

Hàng trăm ngàn con cá chẽm nuôi tại một trại cá ở Hy Lạp chết vì lạnh, sau trận bão tuyết lớn làm tê liệt toàn quốc gia này trong tuần.

cá chết hàng loạt
• 19:47 28/01/2022

Chất diệt khuẩn an toàn thân thiện với môi trường đến 95%

Người ta nói nuôi thủy sản là nuôi nước. Môi trường nước có sạch thì thủy sản nuôi ở dưới mới sống tốt và lớn lên được. Vậy mới nói khâu diệt khuẩn khử trùng ao là rất quan trọng.

chất diệt khuẩn
• 10:01 10/11/2021

Giải cứu cá voi nặng 3 tấn mắc cạn ở Huế

Người dân ở cửa biển Tư Hiền, xã Vinh Hiền, huyện Phú Lộc, tỉnh Thừa Thiên - Huế vừa giải cứu thành công một con cá voi nặng 3 tấn, dài hơn 5m mắc cạn do sóng biển đánh dạt bờ trong lúc triều cường dâng cao, biển động mạnh.

Cá voi mắc cạn
• 16:16 21/10/2021

Vì sao tôm có thể sống gần miệng núi lửa 450°C nhưng lại chết khi bị nấu ở 50°C?

Nghe có vẻ nghịch lý: một số loài tôm biển sâu được phát hiện sống gần miệng núi lửa dưới đáy đại dương – nơi nhiệt độ dòng phun có thể lên tới 450°C. Thế nhưng, nếu thả chúng vào nồi nước 50°C, chúng vẫn chết như bất kỳ loài tôm nào khác. Vậy điều gì đang thực sự xảy ra?

tôm không mắt
• 00:06 12/02/2026

"Nuôi" cá, tôm trong lò phản ứng sinh học - cơ hội cho startup Việt

Không cần ao hồ, không cần đánh bắt, những miếng cá ngừ đỏ au hay con tôm tươi rói giờ đây có thể được "nuôi" ngay trong các lò phản ứng sinh học khổng lồ giữa lòng thành phố.

Lò phản ứng sinh học
• 14:08 22/01/2026

Phương pháp xử lý tảo bằng Enzyme sinh học

Sử dụng enzyme sinh học để kiểm soát tảo đang trở thành xu hướng tất yếu trong nuôi tôm an toàn sinh học, giúp hạn chế rủi ro sốc môi trường và bảo vệ sức khỏe đàn tôm. Phương pháp này được xem là lời giải thay thế cho các biện pháp cắt tảo hóa học vốn tiềm ẩn nhiều hệ lụy dài hạn.

Tảo ao tôm
• 12:20 12/01/2026

Quorum sensing là gì? Khi vi khuẩn phối hợp gây bệnh

Liệu vi khuẩn có khả năng “giao tiếp” và phối hợp hành động để hạ gục tôm chỉ sau một đêm? Hãy cùng khám phá cơ chế Quorum Sensing để giải hiện tượng này.

Tôm
• 11:18 16/12/2025

Hàng trăm người lao xuống ao bắt cá sau hiệu lệnh

Hội nơm cá đầu Xuân năm 2026 tại Nghệ An thu hút hàng trăm người tham gia, tạo nên khung cảnh sôi động khi mọi người đồng loạt lao xuống ao bắt cá theo hiệu lệnh, với quy định chỉ được dùng tay không hoặc nơm.

bắt cá
• 14:08 04/03/2026

Xây dựng nghề cá bền vững

Khu vực phía đông Thành phố Hồ Chí Minh đang là một trong những trung tâm nghề cá lớn của cả nước với hàng nghìn tàu khai thác, hệ thống chế biến quy mô lớn và kim ngạch xuất khẩu hàng trăm triệu USD mỗi năm. Tuy nhiên, để phát triển tương xứng tiềm năng và hướng tới một trung tâm nghề cá hiện đại, thông minh, yêu cầu tái cấu trúc toàn diện đang đặt ra cấp thiết.

nghề cá
• 14:08 04/03/2026

Đánh bắt ở vùng biển nước ngoài, một tàu cá An Giang bị xử lý

Một tàu cá mang số hiệu KG 92574-TS của ngư dân An Giang vừa bị lực lượng Cảnh sát biển phát hiện, ngăn chặn kịp thời khi có dấu hiệu xâm phạm vùng biển nước ngoài để khai thác trái phép, trong bối cảnh công tác chống khai thác IUU đang được siết chặt.

tàu cá
• 14:08 04/03/2026

Góc nhìn đầu tư 2026: Ngành thủy sản tăng trưởng đạt đỉnh, động lực mới ở đâu?

Năm 2025, xuất khẩu thủy sản Việt Nam lập kỷ lục 11,3 tỷ USD, tăng 12,4% so với cùng kỳ. Tuy nhiên, tăng trưởng đang dịch chuyển từ mở rộng sản lượng sang nâng cao giá trị gia tăng và khả năng thích ứng chính sách, khiến năm 2026 nhiều khả năng sẽ là giai đoạn phân hóa mạnh giữa các doanh nghiệp thay vì tăng đồng đều toàn ngành.

đánh bắt cá
• 14:08 04/03/2026

Cô Tô khởi động Lễ hội Mở cửa biển 2026

Những ngày đầu xuân năm 2026, đặc khu Cô Tô (Quảng Ninh) sẽ tổ chức Lễ hội Mở cửa biển – một sự kiện văn hóa tâm linh quan trọng của ngư dân vùng đảo. Không chỉ là nghi thức khởi đầu mùa đánh bắt, lễ hội còn là dịp để cộng đồng bày tỏ lòng tri ân tiền nhân, cầu mong mưa thuận gió hòa, biển lặng sóng êm, tôm cá đầy khoang và một năm làm ăn thuận lợi.

lễ hội mở cửa biển
• 14:08 04/03/2026
Some text some message..